Na osnovu člana 32. stav 3. i 38. stav 3. Zakona o zaštiti od požara („Službeni glasnik RSˮ, br. 111/09, 20/15, 87/18 i 87/18 ‒ dr. zakoni),

Ministar unutrašnjih poslova donosi

PRAVILNIK

o izmenama Pravilnika o polaganju stručnog ispita i uslovima za dobijanje licence i ovlašćenja za izradu Glavnog projekta zaštite od požara i posebnih sistema i mera zaštite od požara

Član 1.

U Pravilniku o polaganju stručnog ispita i uslovima za dobijanje licence i ovlašćenja za izradu Glavnog projekta zaštite od požara i posebnih sistema i mera zaštite od požara (,,Službeni glasnik RSˮ, br. 21/12 i 87/13), član 5. menja se i glasi:

„Član 5.

Kandidat podnosi Ministarstvu unutrašnjih poslova (u daljem tekstu: Ministarstvo) prijavu za polaganje stručnog ispita po Programu (u daljem tekstu: Prijava) na Obrascu 1. koji je odštampan uz ovaj pravilnik i čini njegov sastavni deo.

Za pripremu i polaganje ispita po Programu kandidat mora da ispunjava uslove za dobijanje licence, osim uslova u pogledu radnog iskustva.

Pripremu kandidata za polaganje ispita po Programu obavlja član Komisije za polaganje stručnog ispita za lica koja rade na poslovima zaštite od požara (u daljem tekstu: Komisija) – ispitivač koji je određen kao mentor za gradivo utvrđeno Programom.

U postupku pripreme kandidat predlaže temu čiju složenost procenjuje Komisija na osnovu Programa, a u zavisnosti od vrste objekta odnosno postrojenja i projektovanih mera i sistema zaštite od požara.

Nakon usvajanja teme, kandidat izrađuje projekat čija sadržina mora biti u skladu sa Programom i propisom koji bliže uređuje sadržinu tehničke dokumentacije.

Rok za izradu projekta iz stava 5. ovog člana i polaganje stručnog ispita ne može biti duži od dve godine od trenutka podnošenja prijave.ˮ.

Član 2.

Član 11. menja se i glasi:

„Član 11.

Licenca za izradu Glavnog projekta zaštite od požara izdaje se licu koje ima:

1) najmanje pet godina radnog iskustva na poslovima projektovanja mera zaštite od požara ili njihovog nadzora;

2) položen stručni ispit u skladu sa članom 32. Zakona o zaštiti od požara;

3) visoko obrazovanje na studijama drugog stepena iz stručnih oblasti: arhitektura, građevinsko, mašinsko, elektrotehničko i tehnološko inženjerstvo, kao i iz oblasti zaštite od požara, pri čemu obrazovanje ostvareno na studijama prvog i drugog stepena mora biti stečeno iz iste stručne oblasti, odnosno visoko obrazovanje stečeno na osnovnim studijama na fakultetu, u trajanju od četiri do šest godina, iz navedenih oblasti, sa stečenim stručnim nazivom koji je prema propisima o visokom obrazovanju izjednačen sa akademskim nazivom master.

Radno iskustvo na poslovima projektovanja mera zaštite od požara ili njihovog nadzora dokazuje se potvrdom poslodavca o radnom angažovanju na tim poslovima i uverenjem iz Jedinstvene baze Centralnog registra obaveznog socijalnog osiguranja o registrovanim prijavama na obavezno socijalno osiguranje odnosno drugim dokazom o radnom angažovanju kod poslodavca.

Licenca iz stava 1. ovog člana izdaje se i predsedniku, posebnom zameniku predsednika i članovima Komisije za gradivo utvrđeno Programom, poštujući specifičnost struke, a nakon donošenja rešenja iz člana 8. stav 1. ovog pravilnika.ˮ.

Član 3.

Član 12. menja se i glasi:

„Član 12.

Licenca za projektovanje i izvođenje posebnih sistema i mera zaštite od požara izdaje se, poštujući delatnost i specifičnost struke prema Programu, licu koje ima:

1) najmanje tri godine radnog iskustva na poslovima projektovanja odnosno izvođenja mera zaštite od požara ili njihovog nadzora;

2) položen stručni ispit u skladu sa članom 38. Zakona o zaštiti od požara;

3) visoko obrazovanje na studijama drugog stepena iz odgovarajuće stručne oblasti, pri čemu obrazovanje ostvareno na studijama prvog i drugog stepena mora biti stečeno iz iste stručne oblasti, odnosno visoko obrazovanje stečeno na osnovnim studijama na fakultetu, u trajanju od četiri do šest godina, iz odgovarajuće oblasti, sa stečenim stručnim nazivom koji je prema propisima o visokom obrazovanju izjednačen sa akademskim nazivom master i to:

(1) mašinsko inženjerstvo, za licencu za projektovanje i izvođenje stabilnih sistema za gašenje požara, odnosno elektrotehničko inženjerstvo za aktiviranje i napajanje tih sistema električnom energijom;

(2) elektrotehničko inženjerstvo, za licencu za projektovanje i izvođenje stabilnih sistema za dojavu požara, stabilnih sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para, kao i za projektovanje i izvođenje električnih instalacija i uređaja za prostore ugrožene eksplozivnim atmosferama;

(3) mašinsko inženjerstvo, za licencu za projektovanje i izvođenje sistema za odvođenje dima i toplote, odnosno elektrotehničko inženjerstvo za aktiviranje i napajanje tih sistema električnom energijom;

(4) mašinsko, elektrotehničko i tehnološko inženjerstvo za licencu za izradu analiza o zonama opasnosti.

Izuzetno od stava 1. tačka 3) podtačka (1) ovog člana, licencu za projektovanje i izvođenje stabilnih sistema za gašenje požara vodom može dobiti i lice koje ima stečeno visoko obrazovanje iz stručne oblasti građevinskog inženjerstva (oblast hidrotehnika).

Član 4.

Član 16. menja se i glasi:

„Član 16.

Ovlašćenje za izradu Glavnog projekta zaštite od požara izdaje se privrednom društvu, odnosno drugom pravnom licu koje ispunjava zakonom propisane uslove za izradu Glavnog projekta zaštite od požara i koje ima najmanje dva lica u radnom odnosu na neodređeno vreme, sa radnim vremenom od najmanje deset sati nedeljno, koja poseduju licencu iz člana 11. ovog pravilnika, od kojih najmanje jedno lice sa stečenim obrazovanjem iz stručnih oblasti arhitektura, građevinsko, mašinsko, elektrotehničko ili tehnološko inženjerstvo.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice podnosi Ministarstvu zahtev za izdavanje ovlašćenja iz stava 1. ovog člana pisano ili elektronski, na Obrascu 7. koji je odštampan uz ovaj pravilnik i čini njegov sastavni deo.ˮ.

Član 5.

Član 17. menja se i glasi:

„Član 17.

Ovlašćenje za obavljanje poslova projektovanja posebnih sistema i mera zaštite od požara izdaje se privrednom društvu, odnosno drugom pravnom licu koje ispunjava zakonom propisane uslove za dobijanje tog ovlašćenja i koje ima najmanje dva lica u radnom odnosu na neodređeno vreme, sa radnim vremenom od najmanje deset sati nedeljno, koja poseduju licencu iz člana 12. ovog pravilnika, u zavisnosti od projektovanog sistema.

Za izdavanje ovlašćenja za izradu projekata stabilnih sistema za gašenje požara odnosno ovlašćenja za projektovanje sistema za odvođenje dima i toplote, lica koja poseduju licencu iz člana 12. ovog pravilnika, moraju biti iz različitih oblasti utvrđenih članom 12. stav 1. tačka 3) podtač. (1) i (3) ovog pravilnika.

Izuzetno od stava 2. ovog člana, za dobijanje ovlašćenja za izradu projekata stabilnih sistema za gašenje požara vodom, lica koja poseduju licencu iz člana 12. ovog pravilnika, moraju biti iz različitih oblasti pri čemu jedno lice može biti iz oblasti utvrđenih članom 12. stav 2. ovog pravilnika, a drugo lice iz oblasti elektrotehničkog inženjerstva.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice podnosi Ministarstvu zahtev za izdavanje ovlašćenja iz stava 1. ovog člana pisano ili elektronski na Obrascu 8. koji je odštampan uz ovaj pravilnik i čini njegov sastavni deo.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice iz stava 1. ovog člana može podneti zahtev za proširenje obima izdatog ovlašćenja na način i pod uslovima predviđenim ovim članom, na Obrascu 9. koji je odštampan uz ovaj pravilnik i čini njegov sastavni deo.ˮ.

Član 6.

Član 18. menja se i glasi:

„Član 18.

Ovlašćenje za obavljanje poslova izvođenja posebnih sistema i mera zaštite od požara izdaje se privrednom društvu, odnosno drugom pravnom licu koje ispunjava zakonom propisane uslove za dobijanje tog ovlašćenja i koje:

1) ima najmanje dva lica u radnom odnosu na neodređeno vreme, sa radnim vremenom od najmanje deset sati nedeljno, koja poseduju licencu iz člana 12. ovog pravilnika, u zavisnosti od sistema koji se izvodi;

2) ima najmanje jedno lice u radnom odnosu na neodređeno vreme, sa radnim vremenom od najmanje deset sati nedeljno, sa srednjom stručnom spremom tehničkog smera i položenim stručnim ispitom iz oblasti zaštite od požara;

3) poseduje sredstva i alate za izvođenje odgovarajućih radova, kao i uređaje i instrumente za izvođenje i kontrolu ispravnosti izvedenih radova.

Za izdavanje ovlašćenja za obavljanje poslova izvođenja stabilnih sistema za gašenje požara odnosno ovlašćenja za obavljanje poslova izvođenja sistema za odvođenje dima i toplote, lica iz stava 1. tačka 1) ovog člana, moraju biti iz različitih oblasti utvrđenih članom 12. stav 1. tačka 3) podtač. (1) i (3) ovog pravilnika.

Izuzetno od stava 2. ovog člana, za dobijanje ovlašćenja za obavljanje poslova izvođenja stabilnih sistema za gašenje požara vodom, lica iz stava 1. tačka 1) ovog člana, moraju biti iz različitih oblasti pri čemu jedno lice može biti iz oblasti određene članom 12. stav 2. ovog pravilnika, a drugo lice iz oblasti elektrotehničkog inženjerstva.

Ispunjenost uslova u pogledu posedovanja sredstava, alata, uređaja i instrumenata za izvođenje radova nadležni organ proverava na licu mesta, u poslovnom prostoru podnosioca zahteva.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice može jednim zahtevom objediniti i projektovanje i izvođenje različitih vrsta sistema.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice može podneti zahtev za proširenje obima izdatog ovlašćenja na način i pod uslovima predviđenim ovim članom na Obrascu 9. koji je odštampan uz ovaj pravilnik i čini njegov sastavni deo.ˮ.

Član 7.

Član 19. menja se i glasi:

„Član 19.

Sredstva, alati, uređaji i instrumenti za izvođenje radova koje mora posedovati privredno društvo, odnosno drugo pravno lice koje se bavi izvođenjem stabilnih sistema za gašenje požara su:

1) skele ili platforma za rad na visini ili lestve;

2) oprema za rad na visini;

3) alat za narezivanje navoja;

4) alat za narezivanje žljebova u debelozidnim cevima;

5) alat za hladno spajanje cevovoda;

6) elektro – aparati za zavarivanje;

7) alat za bušenje cevi sa krunama od DN 25 do DN 80 za direktna bušenja na mestu izvođenja radova;

8) test ventili za ispitivanje mlaznica;

9) test ventili za ispitivanje indikatora protoka;

10) test ventili za ispitivanje alarmnog zvona;

11) merač protoka vode;

12) merač pritiska;

13) uređaj za merenje nagiba cevovoda – kanala;

14) univerzalni merni električni instrument;

15) uređaj za merenje – ispitivanje parametara na električnim instalacijama;

16) uređaj za merenje kapaciteta akumulatorske baterije;

17) merna traka;

18) pomično merilo;

19) merač jačine zvuka (0 – 120 dB);

20) termometar (-20°S do + 800°S);

21) higrometar;

22) merač brzine strujanja vazduha (do 20 m/s);

23) manometri odgovarajućih mernih područja najmanjeg prečnika od 100 mm i klase tačnosti 1,6 ili manje;

24) različiti priključci i slavine za ugradnju manometara na cevovod – kanale;

25) ključevi za vatrogasne spojke;

26) komplet alata – standardni ručni alat

27) posude za uzimanje uzoraka pene;

28) vage propisane tačnosti;

29) kompresor za natpritisak veći od 150 kRa;

30) pumpa natpritiska većeg od 10 MPa;

31) reduktor pritiska ispitnog gasa.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice koje se bavi izvođenjem stabilnih sistema za dojavu požara, pored sredstava, alata, uređaja i instrumenata iz stava 1. tač. 1) i 2) i tač. 14)–22) ovog člana, mora posedovati i:

1) komplet alata za rad na električnim instalacijama – standardni ručni alat;

2) set boca sa aerosolima za funkcionalnu proveru rada javljača požara;

3) komplet opreme i uređaja za ispitivanje javljača.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice koje se bavi izvođenjem stabilnih sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para, pored sredstava, alata, uređaja i instrumenata iz stava 1. tač. 1) i 2) i tač. 14)–22) ovog člana, mora posedovati i:

1) komplet alata za rad na električnim instalacijama – standardni ručni alat;

2) atestirane boce sa ispitnim gasovima (metan, vodonik, butan i pentan i sl.) u koncentracijama 50% DGE;

3) oprema (pribor) za ispitivanje detektora eksplozivnih gasova i para;

4) prenosni detektor za detekciju eksplozivnih gasova i para.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice koje se bavi izvođenjem električnih instalacija i uređaja u prostorima ugroženim eksplozivnim atmosferama, pored sredstava, alata, uređaja i instrumenata iz stava 1. tač. 1) i 2), tač. 14)–18) i tač. 20) i 21) ovog člana, mora posedovati i:

1) komplet alata za rad na električnim instalacijama – standardni ručni alat;

2) prenosni detektor za detekciju eksplozivnih gasova i para;

3) uređaj za merenje parametara elektrostatičkog polja u eksplozivno ugroženim prostorima.

Privredno društvo, odnosno drugo pravno lice koje se bavi izvođenjem sistema za odvođenje dima i toplote nastalih u požaru, pored sredstava, alata, uređaja i instrumenata iz stava 1. tač. 1), 2) 6), 13), 14), 15), 17), 18), 20), 21), 22) i 29) ovog člana, mora posedovati i:

1) uređaj za merenje podpritiska, nadpritiska, brzine i protoka vazduha;

2) alati i uređaji za testiranje klapni na sistemima za odimljavanje;

3) komplet alata za izvođenje radova na sistemima za odimljavanje – standardni ručni alati;

4) adekvatan pribor i oprema za čišćenje kanala za odimljavanje.

Sredstva, uređaji i instrumenti moraju biti obeleženi pripadajućim inventarskim brojem i upisani u inventarsku knjigu privrednog društva, odnosno pravnog lica.

Ispunjenost uslova u pogledu posedovanja sredstava, alata, uređaja i instrumenata za izvođenje radova nadležni organ proverava na licu mesta, u poslovnom prostoru podnosioca zahteva.ˮ.

Član 8.

Prilog 1. i obrasci 1. i 5, koji su odštampani uz Pravilnik o polaganju stručnog ispita i uslovima za dobijanje licence i ovlašćenja za izradu Glavnog projekta zaštite od požara i posebnih sistema i mera zaštite od požara (,,Službeni glasnik RSˮ, br. 21/12 i 87/13), zamenjuju se novim Prilogom 1. i obrascima 1. i 5, koji su odštampani uz ovaj pravilnik i čine njegov sastavni deo.

Član 9.

Postupci po prijavi za polaganje stručnog ispita započeti do dana stupanja na snagu ovog pravilnika, okončaće se po propisima koji su važili u vreme podnošenja prijave u roku od šest meseci od dana stupanja na snagu ovog pravilnika.

Postupci po zahtevu za dobijanje ovlašćenja započeti do dana stupanja na snagu ovog pravilnika okončaće se po propisima koji su važili prilikom podnošenja zahteva.

Privredna društva odnosno druga pravna lica kojima su izdata ovlašćenja do dana stupanja na snagu ovog pravilnika dužni su da svoje poslovanje usklade sa odredbama ovog pravilnika u roku od šest meseci od dana stupanja na snagu ovog pravilnika.

Član 10.

Ovaj pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom glasniku Republike Srbijeˮ.

01 broj 021-117/24-37

U Beogradu, 5. juna 2026. godine

Ministar,

Ivica Dačić, s.r.

PRILOG 1.

POSEBNI PROGRAM OSPOSOBLJAVANjA ZA OBAVLJANjE POSLOVA IZRADE GLAVNOG PROJEKTA ZAŠTITE OD POŽARA, POSLOVA PROJEKTOVANjA POSEBNIH SISTEMA I MERA ZAŠTITE OD POŽARA I POSLOVA IZVOĐENjA POSEBNIH SISTEMA I MERA ZAŠTITE OD POŽARA

A. Osnovni deo programa

DELATNOST A: IZRADA GLAVNOG PROJEKTA ZAŠTITE OD POŽARA

A.1. OPŠTI POSTUPCI:

– izrada glavnog projekta zaštite od požara od strane ovlašćenog pravnog lica i licenciranog projektanta

– pribavljanje saglasnosti na tehničku dokumentaciju u pogledu mera zaštite od požara čiji je sastavni deo glavni projekat zaštite od požara

A.2. TEHNIČKI IZVEŠTAJ – OSNOVNI ELEMENTI ZAŠTITE OBJEKTA OD POŽARA I EKSPLOZIJA

A.2.1. Podaci o lokaciji objekta značajni za zaštitu od požara prilikom postavljanja objekta i postrojenja:

– osnov za izradu projekta: uslovi u pogledu mera zaštite od požara i eksplozije i sl.

– opis lokacije za izgradnju stambenih, poslovnih, javnih i proizvodnih objekata, kao i objekata specijalne namene, sa aspekta zaštite od izbijanja požara i eksplozija

– udaljenosti između objekata sa aspekta prenošenja požara

– mogućnost pristupa vatrogasnog vozila objektima radi gašenja i spasavanja

– podaci o infrastrukturi – objekti i instalacije vodosnabdevanja i drugi objekti i instalacije značajni za uređenje lokacije u pogledu požara i eksplozija, objekti i instalacije sa zapaljivim i gorivim tečnostima i zapaljivim gasovima i eksplozivnim materijama

A.2.2. Opis objekta i tehnološkog procesa:

– bitni elementi za zaštitu objekta od požara i eksplozija (namena objekta, broj lica, opis konstrukcije objekta, postrojenja, instalacija, opreme i uređaja sa količinama zapaljivih i gorivih tečnosti, zapaljivih gasova i eksplozivnih materija)

A.2.3. Procena opasnosti od požara:

– procena opasnosti od požara koja potiče od tehnološkog procesa i količine zapaljivih i gorivih tečnosti, zapaljivih gasova i eksplozivnih materija koje se u njima koriste ili skladište i utvrđivanje osnovnih zahteva zaštite od požara i eksplozija za konstrukciju, instalacije, opremu i uređaje

– procena rizika od nastanka požara u pogledu zahteva za ugradnju posebnih sistema zaštite od požara ukoliko obaveza ugradnje nije utvrđena zakonima i propisima

– razvrstavanje objekta u smislu kategorije tehnološkog procesa prema ugroženosti od požara

– definisanje zona opasnosti od požara i eksplozija utvrđenih pravilnikom ili analizom o zonama opasnosti

A.2.4. Podela objekta na požarne sektore:

– izdvajanje delova objekta u posebne požarne sektore

– elementi građevinske konstrukcije u funkciji požarnih barijera

A.2.5. Definisanje evakuacionih puteva:

– osnovne karakteristike evakuacionih puteva (dužina i širina) dobijene na osnovu proračuna kapaciteta evakuacionih puteva u objektu i proračuna vremena potrebnog za evakuaciju ljudi

– prepreke na evakuacionim putevima (vrata i slično)

– opremanje evakuacionih puteva oznakama za usmeravanje kretanja i sl.

A.2.6. Otpornost prema požaru i izbor građevinskih proizvoda:

– određivanje SOP-a odnosno zahteva za otpornost prema požaru elemenata građevinske konstrukcije

– kriterijumi za izbor karakteristika građevinskih proizvoda u pogledu otpornosti prema požaru i klase reakcije na požar (u sastavu građevinskih konstrukcija, spoljnih zidova, podnih, zidnih i plafonskih obloga i sl.)

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

A.2.7. Opis instalacije hidrantske mreže za gašenje požara:

– utvrđivanje zahteva za opremanje objekta spoljnom i unutrašnjom hidrantskom mrežom

– opis instalacije, izvor snabdevanja vodom, potrebna količina i pritisak vode u instalaciji

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda-hidranata i opreme (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje instalacije hidrantske mreže (prvo i periodično)

A.2.8. Opis drugih instalacija koje utiču na sprovođenje preventivnih mera zaštite od požara (instalacije za klimatizaciju i ventilaciju, električne instalacije, instalacije za zaštitu objekta od atmosferskog pražnjenja i odvođenje statičkog elektriciteta, instalacije sa zapaljivim i gorivim tečnostima, zapaljivim gasovima i eksplozivnim materijama i sl.):

– utvrđivanje zahteva za ugradnju instalacija

– opis instalacije sa uslovima za izbor i postavljanje razvoda i opreme, sastavni delovi instalacije sa prikazom tehničkih karakteristika i načinom upravljanja, mere zaštite na instalacijama i opremi, specifičnosti vezane za rad u uslovima eksplozivne atmosfere

– kriterijumi za izbor i tehnički zahtevi za sigurnosne sisteme u objektu i napajanje ovih sistema (radno i rezervno)

– kriterijumi za izbor karakteristika građevinskih proizvoda – opreme i uređaja u pogledu otpornosti prema požaru i klase reakcije na požar (prolaz kroz granice požarnih sektora, klapne otporne na požar i sl.)

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– ispitivanje ispravnosti instalacija i uređaja

A.2.9. Opis posebnih sistema i mera zaštite od požara (stabilni sistem za gašenje požara, dojavu požara, detekciju eksplozivnih gasova i para, odvođenje dima i toplote, instalacije i uređaji u prostorima ugroženim eksplozivnim atmosferama):

– opis sistema, instalacije i uređaja, osnovne funkcije i sastavni delovi instalacije sa prikazom tehničkih karakteristika kojima se dokazuje ispravan rad instalacija

– kriterijumi za izbor karakteristika opreme, uređaja i instalacija sa posebnim zahtevom prema požaru i eksploziji

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda, opreme, instalacije i uređaja (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje posebnih sistema (prvo i periodično)

A.2.10. Opis mobilnih uređaja za gašenje požara:

– kriterijumi i posebni zahtevi za izbor mobilnih uređaja

– opis izabranih mobilnih uređaja

– proračun broja mobilnih uređaja

– tabelarni prikaz mobilnih uređaja po nivoima

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda, opreme, instalacije i uređaja (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje mobilnih uređaja (prvo i periodično)

A.3. PREDMER I PREDRAČUN MOBILNIH UREĐAJA I SREDSTAVA ZA GAŠENjE POŽARA

– predmer i predračun mobilnih uređaja za gašenje požara, sredstava i druge opreme koja nije obuhvaćena drugom tehničkom dokumentacijom

A.4. PRORAČUNSKE OSNOVE (proračun specifičnog požarnog opterećenja požarnih sektora, proračun evakuacionih puteva u objektu, proračun vremena potrebnog za evakuaciju ljudi i drugi proračuni bitni za izbor i način zaštite objekta od požara)

– metodologija proračuna specifičnog požarnog opterećenja i ocena rezultata

– proračun kapaciteta evakuacionog puta, određivanje širine stepeništa, prolaza, izlaza i sl.

– proračun vremena evakuacije i sl.

A.5. GRAFIČKA DOKUMENTACIJA

– situacioni plan sa ucrtanim susednim objektima i saobraćajnicama

– osnove svih nivoa sa ucrtanim požarnim sektorima, evakuacionim putevima, smerovima evakuacije i simbolima iskazanim zahtevima zaštite od požara za konstrukciju, građevinske proizvode, opremu, instalacije i uređaje

– karakteristični preseci sa ucrtanim požarnim sektorima

– dispozicija procesne tehnološke opreme i opreme koja pripada instalacijama za gašenje požara, šeme sistema za otkrivanje i dojavu požara, šeme sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para zapaljivih tečnosti, šeme sistema za gašenje požara, šeme sistema za odvođenje dima i toplote

– prikaz zona opasnosti od požara i eksplozija koje su utvrđene pravilnikom (osnova i preseci)

B. Specifični deo programa

DELATNOST B.1: IZRADA PROJEKATA STABILNIH SISTEMA ZA GAŠENjE POŽARA I IZVOĐENjE OVIH SISTEMA

B.1.1. PROJEKTOVANjE

B.1.1.1. Opšti postupci:

– izrada tehničke dokumentacije od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog projektanta za potrebe građenja objekta i izvođenja radova

– pribavljanje saglasnosti na tehničku dokumentaciju u pogledu mera zaštite od požara

B.1.1.2. Zahtevi za ugradnju stabilnog sistema za gašenje požara:

– iz zakona i propisa kojima je utvrđena obaveza ugradnje stabilnog sistema

– utvrđeni procenom rizika ukoliko obaveza ugradnje nije utvrđena zakonima i propisima

– uslovljeni tehnološkim procesima prerade eksplozivnih materija, zapaljivih i gorivih tečnosti i zapaljivih gasova

– uslovljeni tehničkim ograničenjima pri primeni drugih uređaja i sistema zaštite od požara radi efikasnijeg gašenja požara

– uslovljeni preporukama osiguravajućih društava, vlasnika, korisnika, proizvođača i sl.

B.1.1.3. Procena rizika od nastanka požara u pogledu zahteva za ugradnju stabilnog sistema za gašenje požara:

– metodologija proračuna i ocena rezultata

B.1.1.4. Način izbora stabilnog sistema za gašenje požara:

– na osnovu zakona i propisa kojima je utvrđena obaveza ugradnje određene vrste stabilnog sistema

– na osnovu efikasnosti sredstva za gašenje požara u odnosu na klasu požara, potrebne količine sredstava za gašenje požara, brzine aktiviranja sistema za gašenje požara, ambijentalnih uslova i drugih faktora

B.1.1.5. Osnovni pricipi:

– postupak i kriterijumi projektovanja na osnovu propisa i standarda

– požarno izdvajanje prostora za smeštaj opreme stabilnog sistema

– određivanje vrste, broja i rasporeda mlaznica u štićenom prostoru (geometrija štićenog prostora, geometrija mlaza i sl.)

– usvajanje količine sredstva za gašenje požara i tehnički zahtevi za čuvanje sredstva za gašenje požara

– odabir i dimenzionisanje uređaja, sistema i opreme u sastavu stabilnog sistema za gašenje požara (rezervoar sa sredstvom za gašenje, mlaznice, uređaji za aktiviranje, pumpe, kontrolni i merni uređaji i dr.)

– dimenzionisanje stabilnog sistema za gašenje požara (radni pritisak mlaznica, hidraulični proračun, materijalizacija i geometrija cevovoda, način spajanja i vođenja cevovoda kroz objekat i sl.)

– odabir načina aktiviranja stabilnog sistema za gašenje požara (ručno, automatsko odnosno poluautomatsko aktiviranje, dostupnost ventilu za aktiviranje i sl.)

– funkcionalna šema delovanja izabranog stabilnog sistema za gašenje požara

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda-elemenata sistema (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje stabilnog sistema za gašenje požara (prvo i periodično)

B.1.1.6. Aktiviranje i napajanje električnom energijom stabilnog sistema za gašenje požara (radi samo odgovorni projektant iz stručne oblasti elektrotehničko inženjerstvo):

– način povezivanja stabilnog sistema za gašenje požara sa sistemom za dojavu požara

– kriterijumi za odabir i tehnički zahtevi za sigurnosne sisteme napajanja električnom energijom (radno i rezervno napajanje, nezavisni izvor napajanja, zaštita od indirektnog dodira delova pod naponom – IT sistemi zaštite, električni razvod – provodnici, način dokazivanja zahtevanih karakteristika uređaja i opreme i sl.)

B.1.2. IZVOĐENjE

B.1.2.1. Opšti postupci:

– izvođenje radova od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog izvođača radova sa odgovarajućom licencom

– vršenje stručnog nadzora od strane lica sa odgovarajućom licencom

– tehnički pregled kojim se utvrđuje podobnost objekta za upotrebu u pogledu sprovedenosti mera zaštite od požara predviđenih u tehničkoj dokumentaciji

B.1.2.2. Obaveze odgovornog izvođača radova u skladu sa zakonom koji uređuje izgradnju:

– izvođenje radova prema projektu za izvođenje i pravilima građenja

– izvođenje radova na način da budu ispunjeni osnovni zahtevi za objekat

– obezbeđenje dokaza o kvalitetu izvršenih radova odnosno ugrađenih materijala instalacija, urađaja i opreme

B.1.2.3. Dokumentacija kvaliteta ugrađene opreme, uređaja i instalacija:

– ovlašćenja za izdavanje dokumentacije

– dokazi o performansama ugrađenih građevinskih proizvoda u odnosu na njihove bitne karakteristike

– dokazi o usaglašenosti ugrađene opreme saglasno posebnom propisu

– dokazi o kvalitetu sredstava za gašenje

B.1.2.4. Dokumentacija kvaliteta izvedenih radova:

– dokazi o kvalitetu (zapisi o sprovedenim kontrolama kvaliteta, rezultati ispitivanja – funkcionalno ispitivanje, ispitivanje na nepropusnost, ispitivanje na čvrstoću, ispitivanje električnih instalacija opreme i uređaja i sl.)

B.1.2.5. Kontrolisanje:

– kontrolisanje stabilnog sistema za gašenje požara (prvo i periodično)

– ovlašćenje za izdavanje isprave o kontrolisanju

DELATNOST B.2: IZRADA PROJEKATA STABILNIH SISTEMA ZA DOJAVU POŽARA I IZVOĐENjE OVIH SISTEMA

B.2.1. PROJEKTOVANjE

B.2.1.1. Opšti postupci:

– izrada tehničke dokumentacije od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog projektanta za potrebe građenja objekta i izvođenja radova

– pribavljanje saglasnosti na tehničku dokumentaciju u pogledu mera zaštite od požara

B.2.1.2. Zahtevi za ugradnju stabilnog sistema za dojavu požara:

– iz zakona i propisa kojima je utvrđena obaveza ugradnje stabilnog sistema

– utvrđeni procenom rizika ukoliko obaveza ugradnje nije utvrđena zakonima i propisima

– uslovljeni tehnološkim procesima prerade eksplozivnih materija, zapaljivih i gorivih tečnosti i zapaljivih gasova

– uslovljeni tehničkim ograničenjima pri primeni drugih uređaja i sistema zaštite od požara u cilju poboljšanja efikasnosti rada

– uslovljeni preporukama osiguravajućih društava, vlasnika, korisnika, proizvođača i sl.

B.2.1.3. Procena rizika od nastanka požara u pogledu zahteva za ugradnju stabilnog sistema za dojavu požara:

– metodologija proračuna i ocena rezultata

B.2.1.4. Osnovni pricipi:

– postupak i kriterijumi projektovanja na osnovu propisa i standarda

– određivanje vrste, broja i rasporeda javljača požara u štićenom prostoru

– odabir centralnog uređaja za dojavu požara, paralelni tabloi i sl. (način funkcionisanja, izvršne funkcije i sl.)

– mesto postavljanja i broj centralnih uređaja (jedan ili više)

– određivanje vrste, broja i rasporeda uređaja za uzbunjivanje

– elementi sistema za dojavu požara, tehničke karakteristike i principi rada (indikatori aktiviranja, izolatori petlje, sigurnosne barijere, moduli izvršnih funkcija, moduli za praćenje statusa elemenata drugog sistema i sl.)

– odabir, dimenzionisanje i tehnički zahtevi za električne instalacije (klasifikacija električne opreme prema spoljašnjim uticajima i karakteristike električnog razvoda, polaganje električnog razvoda, električni razvod na granicama požarnih sektora i sl.)

– načini povezivanja sistema za dojavu požara sa perifernim uređajima i modulima kao i uslovi povezivanja sa drugim nezavisnim sistemima kao npr. sa sistemima za gašenje požara, sistemima za nadzor i upravljanje, ventilacijom, sistemima za odvođenje dima i toplote i dr.)

– izvršne funkcije stabilnog sistema za dojavu požara (centralni nadzor i upravljanje, automatsko zatvaranje vrata i klapni otpornih prema požaru, upravljanje sistemima za gašenje požara i odvođenje dima i toplote i sl.)

– fukcionalna šema delovanja izabranog stabilnog sistema za dojavu požara

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda – elemenata sistema (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje stabilnog sistema za dojavu požara (prvo i periodično)

B.2.2. IZVOĐENjE

B.2.2.1. Opšti postupci:

– izvođenje radova od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog izvođača radova sa odgovarajućom licencom

– vršenje stručnog nadzora od strane lica sa odgovarajućom licencom

– tehnički pregled kojim se utvrđuje podobnost objekta za upotrebu u pogledu sprovedenosti mera zaštite od požara predviđenih u tehničkoj dokumentaciji

B.2.2.2. Obaveze odgovornog izvođača radova u skladu sa zakonom koji uređuje izgradnju:

– izvođenje radova prema projektu za izvođenje i pravilima građenja

– izvođenje radova na način da budu ispunjeni osnovni zahtevi za objekat

– obezbeđenje dokaza o kvalitetu izvršenih radova odnosno ugrađenih materijala instalacija, uređaja i opreme

B.2.2.3. Dokumentacija kvaliteta ugrađene opreme, uređaja i instalacija:

– ovlašćenja za izdavanje dokumentacije

– dokazi o performansama ugrađenih elemenata sistema u odnosu na njihove bitne karakteristike

– dokazi o usaglašenosti ugrađene opreme saglasno posebnom propisu

B.2.2.4. Dokumentacija kvaliteta izvedenih radova i prateća dokumentacija:

– dokazi o kvalitetu (zapisi o sprovedenim kontrolama kvaliteta, rezultati ispitivanja – funkcionalno ispitivanje, ispitivanje električnih instalacija opreme i uređaja i sl.)

– kontrolna knjiga, plan uzbunjivanja, uputstvo za rukovanje i održavanje

B.2.2.5. Kontrolisanje:

– kontrolisanje stabilnog sistema za dojavu požara (prvo i periodično)

– ovlašćenje za izdavanje isprave o kontrolisanju

DELATNOST B.3: IZRADA PROJEKATA STABILNIH SISTEMA ZA DETEKCIJU EKSPLOZIVNIH GASOVA I PARA I IZVOĐENjE OVIH SISTEMA

B.3.1. PROJEKTOVANjE

B.3.1.1. Opšti postupci:

– izrada tehničke dokumentacije od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog projektanta za potrebe građenja objekta i izvođenja radova

– pribavljanje saglasnosti na tehničku dokumentaciju u pogledu mera zaštite od požara

B.3.1.2. Zahtevi za ugradnju stabilnog sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para:

– iz zakona i propisa kojima je utvrđena obaveza ugradnje stabilnog sistema

– utvrđeni procenom rizika ukoliko obaveza ugradnje nije utvrđena zakonima i propisima

– uslovljeni tehnološkim procesima prerade eksplozivnih materija, zapaljivih i gorivih tečnosti i zapaljivih gasova

– uslovljeni tehničkim ograničenjima pri primeni drugih uređaja i sistema zaštite od požara u cilju poboljšanja efikasnosti rada

– uslovljeni preporukama osiguravajućih društava, vlasnika, korisnika, proizvođača i sl.

B.3.1.3. Procena rizika od nastanka požara u pogledu zahteva za ugradnju stabilnog sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para:

– metodologija proračuna i ocena rezultata

B.3.1.4. Osnovni pricipi:

– postupak i kriterijumi projektovanja na osnovu propisa i standarda

– definisanje vrste i karakteristike gasa, izvora ispuštanja gasa, rasporeda tehnološke opreme koja može biti uzročnik isticanja eksplozivnog gasa ili stvaranja eksplozivnih para, rasporeda i veličine otvora za prirodnu i prinudnu ventilaciju

– definisanje veličine i oblika kontrolisanog prostora, izloženost kontrolisanog prostora atmosferskim uticajima (visoka toplota), agresivnost sredine usled hemijskih i drugih uticaja

– određivanje vrste, broja i rasporeda detektorskih sondi u kontrolisanom prostoru u zavisnosti od različitih parametara (karakteristike gasa, temperaturni efekti, skrivena i zaklonjena mesta, jame i kanali, mesta sa ventilacijom, negativni uticaj faktora sredine na rad sondi i način njihove eliminacije i sl.)

– odabir centralnog uređaja za detekciju eksplozivnih gasova i para, paralelni tabloi i sl. (mesto postavljanja i broj centralnih uređaja, način funkcionisanja, izvršne funkcije i sl.)

– određivanje vrste, broja i rasporeda elemenata za uzbunjivanje (način signalizacije alarmnog stanja, daljinska signalizacija, načini resetovanja i isključenja alarmnih signala, lažni alarmi i sl.)

– odabir i tehnički zahtevi za napajanja električnom energijom centralnog uređaja (nezavisni izvor napajanja, dimenzionisanje izvora napajanja i sl.)

– načini povezivanja sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para sa perifernim uređajima i modulima kao i uslovi povezivanja sa drugim nezavisnim sistemima kao npr. sa sistemima za gašenje požara, sistemima za dojavu požara, sistemima za nadzor i upravljanje, sistemima za ventilacijom, sistemima za odvođenje dima i toplote i dr.)

– izvršne funkcije sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para (centralni nadzor i upravljanje, upravljanje sistemima za ventilaciju i odvođenje dima i toplote, isključenje dovoda gasa i električne energije, i sl.)

– fukcionalna šema delovanja sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika elemenata sistema (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje stabilnog sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para (prvo i periodično)

B.3.2. IZVOĐENjE

B.3.2.1. Opšti postupci:

– izvođenje radova od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog izvođača radova sa odgovarajućom licencom

– vršenje stručnog nadzora od strane lica sa odgovarajućom licencom

– tehnički pregled kojim se utvrđuje podobnost objekta za upotrebu u pogledu sprovedenosti mera zaštite od požara predviđenih u tehničkoj dokumentaciji

B.3.2.2. Obaveze odgovornog izvođača radova u skladu sa zakonom koji uređuje izgradnju:

– izvođenje radova prema projektu za izvođenje i pravilima građenja

– izvođenje radova na način da budu ispunjeni osnovni zahtevi za objekat

– obezbeđenje dokaza o kvalitetu izvršenih radova odnosno ugrađenih materijala instalacija, urađaja i opreme

B.3.2.3. Dokumentacija kvaliteta ugrađene opreme, uređaja i instalacija:

– ovlašćenja za izdavanje dokumentacije

– dokazi o performansama ugrađenih elemenata sistema u odnosu na njihove bitne karakteristike

– dokazi o usaglašenosti ugrađene opreme saglasno posebnom propisu

B.3.2.4. Dokumentacija kvaliteta izvedenih radova i prateća dokumentacija:

– dokazi o kvalitetu (zapisi o sprovedenim kontrolama kvaliteta, rezultati ispitivanja – funkcionalno ispitivanje, ispitivanje električnih instalacija opreme i uređaja u zonama opasnosti, zapisnici o podešavanjima i sl.)

– kontrolna knjiga, plan uzbunjivanja, uputstvo za rukovanje i održavanje

B.3.2.5. Kontrolisanje:

– kontrolisanje stabilnog sistema za detekciju eksplozivnih gasova i para (prvo i periodično)

– ovlašćenje za izdavanje isprave o kontrolisanju

DELATNOST B.4: IZRADA ANALIZA O ZONAMA OPASNOSTI I ODREĐIVANjE OVIH ZONA NA MESTIMA KOJA SU UGROŽENA OD NASTANKA EKSPLOZIVNIH SMEŠA ZAPALJIVIH GASOVA, PARA ZAPALJIVIH TEČNOSTI I EKSPLOZIVNIH PRAŠINA

B.4.1. OPŠTI DEO

B.4.1.1. Opšti postupci:

– osnov za izradu analize: uslovi u pogledu mera zaštite od požara i eksplozije kao sastavni deo lokacijskih uslova i sl.

– izrada analiza o zonama opasnosti od strane ovlašćenog pravnog lica

– pribavljanje saglasnosti na tehničku dokumentaciju u pogledu mera zaštite od požara čiji je sastavni deo analiza o zonama opasnosti

B.4.1.2. Zahtevi za izradu analize:

– kada zone opasnosti nisu utvrđene propisima

– na osnovu karakteristike zapaljivih gasova, para zapaljivih tečnosti i eksplozivnih prašina i izvršene klasifikacije prema zakonima i propisima

B.4.2. IZRADA ANALIZA O ZONAMA OPASNOSTI I ODREĐIVANjE ZONA

B.4.2.1. Opšti opisi i karakteristike:

– opis objekta odnosno postrojenja i tehnološkog procesa, raspored opreme, instalacija i uređaja

– karakteristike prostora (otvoren ili zatvoren prostor, temperatura i pritisak okoline i ostali klimatski uslovi, topografija tla, geometrijske karakteristike prostora, položaj i dimenzije otvora u objektu i sl.)

– opšte fizičko-hemijske karakteristike eksplozivnih smeša zapaljivih gasova i para zapaljivih tečnosti (molarna masa, agregatno stanje, relativna gustina gasa ili pare, napon pare, temperatura paljenja, interval zapaljivosti, minimalna energija paljenja, temperatura ključanja, temperatura samopaljenja, granice eksplozivnosti, temperaturne klase i eksplozivne grupe, temperaturni razredi i grupe i sl.)

– opšte fizičko-hemijske karakteristike hibridnih smeša (granice eksplozivnosti gasa ili pare, granica koncentracije eksplozivne prašine, minimalna temperatura paljenja oblaka prašine, minimalna energija paljenja, temperatura samopaljenja, hemijske reakcije, uticaj zapaljivog gasa ili pare na karakteristike eksplozivne prašine i sl.)

B.4.2.2. Klasifikacija ugroženog prostora po metodi izvora ispuštanja i proračuni zasnovani na standardu SRPS EN 60079-10-1

– identifikacija izvora ispuštanja (vrsta, broj i lokacija izvora ispuštanja)

– određivanje stepena ispuštanja i stope ispuštanja (verovatnoća učestalosti i trajanje ispuštanja, veličina otvora i radijus izvora, forma ispuštanja i geometrija opasnog područja, brzina ispuštanja, koncentracija gasa ili pare, isparljivost, agregatno stanje, temperatura i relativna gustina ispuštenog gasa ili pare, kritični pritisak ispuštanja, zapreminski protok gasa, klasifikacija otvora kao mogući izvori ispuštanja i sl.)

– procena uslova ventilacije, stepena razblaženja i efikasnosti ventilacije, kao i raspoloživosti ventilacije (tip ventilacije, procena brzine ventilacije, karakteristika ispuštanja, kritična i srednja koncentracija gasa u okviru razmatrane zapremine prostora, blizina ventilacije i izvora ispuštanja, promena gustine gasa sa temperaturom, prepreke, uticaj recirkulacije vazduha, protok i broj izmena vazduha, razmatranje uticaja ventilacije u prostoru sa hibridnim smešama i sl.)

– određivanje tipa zone opasnosti (uticaj stepena ispuštanja, stepena razblaženja i efikasnosti ventilacije, raspoloživosti ventilacije, kao i razmatranje zona opasnosti eksplozivnih smeša gasova i prašina u hibridnoj smeši)

– određivanje veličine zone opasnosti (karakteristika ispuštanja i karakteristika gasa pri ispuštanju)

– grafička dokumentacija (situacioni prikaz objekta odnosno postrojenja, horizontalni i vertikalni prikazi zona opasnosti, simboli klasifikacije područja, liste zapaljivih supstanci i izvora ispuštanja, tabele, dijagrami, šematski prikazi i sl.)

DELATNOST B.5: PROJEKTOVANjE I IZVOĐENjE ELEKTRIČNIH INSTALACIJA I UREĐAJA ZA PROSTORE UGROŽENE EKSPLOZIVNIM ATMOSFERAMA (ZAPALJIVIM GASOVIMA, PARAMA ZAPALJIVIH TEČNOSTI I EKSPLOZIVNIM PRAŠINAMA) I EKSPLOZIVIMA

B.5.1. PROJEKTOVANjE

B.5.1.1. Opšti postupci:

– izrada tehničke dokumentacije od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog projektanta za potrebe građenja objekta i izvođenja radova

– pribavljanje saglasnosti na tehničku dokumentaciju u pogledu mera zaštite od požara

B.5.1.2. Zahtevi za ugradnju električnih instalacija i uređaja u prostorima ugroženim eksplozivnim atmosferama:

– na osnovu zone opasnosti utvrđene propisom odnosno analizom o zonama opasnosti

B.5.1.3. Osnovni pricipi:

– postupak i kriterijumi projektovanja na osnovu propisa i standarda

– definisanje vrste i karakteristike eksplozivnih gasova, smeše gasova odnosno para zapaljivih tečnosti, temperaturnog razreda, izvora opasnosti i rasporeda tehnološke opreme koja predstavlja izvor opasnosti

– opis i prikaz rasprostiranja zona opasnosti sa izvršenom klasifikaciojom ugroženog prostora (horizontalni i vertikalni)

– izbor tipa i vrste zaštite električne opreme u prostoru ugroženim eksplozivnim atmosferama (veza između potrebnog nivoa zaštite opreme i zone, izbor opreme u skladu sa potrebnim nivoom zaštite, uslovima ugradnje, temperaturom paljenja gasa, pare ili prašine, posebnim karakteristikama u zonama ugroženim eksplozivnom prašinom, izbor rotacionih električnih mašina, svetiljki, prenosne opreme, utikača i utičnica i sl.)

– odabir, dimenzionisanje i tehnički zahtevi za električne instalacije (klasifikacija električne opreme prema spoljašnjim uticajima i karakteristike električnog razvoda, polaganje električnog razvoda, zaštita od statičkog elektriciteta, izjednačenje potencijala, isključenje u slučaju hitnosti i sl.)

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika električnih instalacija i uređaja (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje električnih instalacija i uređaja u prostorima ugroženim eksplozivnim atmosferama (prvo i periodično)

B.5.2. IZVOĐENjE

B.5.2.1. Opšti postupci:

– izvođenje radova od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog izvođača radova sa odgovarajućom licencom

– vršenje stručnog nadzora od strane lica sa odgovarajućom licencom

– tehnički pregled kojim se utvrđuje podobnost objekta za upotrebu u pogledu sprovedenosti mera zaštite od požara predviđenih u tehničkoj dokumentaciji

B.5.2.2. Obaveze odgovornog izvođača radova u skladu sa zakonom koji uređuje izgradnju:

– izvođenje radova prema projektu za izvođenje i pravilima građenja

– izvođenje radova na način da budu ispunjeni osnovni zahtevi za objekat

– obezbeđenje dokaza o kvalitetu izvršenih radova odnosno ugrađenih instalacija, urađaja i opreme

B.5.2.3. Dokumentacija kvaliteta ugrađene opreme, uređaja i instalacija:

– ovlašćenja za izdavanje dokumentacije

– dokazi o performansama ugrađenih električnih instalacija i uređaja u odnosu na njihove bitne karakteristike

– dokazi o usaglašenosti ugrađene opreme odnosno uređaja saglasno posebnom propisu

B.5.2.4. Dokumentacija kvaliteta izvedenih radova i prateća dokumentacija:

– uputstvo za rukovanje i održavanje

B.5.2.5. Kontrolisanje:

– kontrolisanje električnih instalacija i uređaja u prostorima ugroženim eksplozivnim atmosferama (prvo i periodično)

– ovlašćenje za izdavanje isprave o kontrolisanju

DELATNOST B.6: PROJEKTOVANjE I IZVOĐENjE SISTEMA ZA ODVOĐENjE DIMA I TOPLOTE

B.6.1. PROJEKTOVANjE

B.6.1.1. Opšti postupci:

– izrada tehničke dokumentacije od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog projektanta za potrebe građenja objekta i izvođenja radova

– pribavljanje saglasnosti na tehničku dokumentaciju u pogledu mera zaštite od požara

B.6.1.2. Zahtevi za ugradnju sistema za odvođenje dima i toplote:

– iz zakona i propisa kojima je utvrđena obaveza ugradnje sistema

– iz bezbednosne analize koja se vrši na bazi metodologija u kojima se sagledava povećan rizik od izbijanja požara, otežana evakuacija lica i otežana intervencija vatrogasaca – spasilaca

B.6.1.3. Način izbora sistema za odvođenje dima i toplote:

– na osnovu zakona i propisa kojima je utvrđena obaveza ugradnje određene vrste sistema

– na osnovu kriterijuma efikasnosti sistema

B.6.1.4. Osnovni pricipi:

– postupak i kriterijumi projektovanja na osnovu propisa i standarda

– požarno izdvajanje prostora za smeštaj mašinske opreme, usvajanje veličine dimnog sektora, ograničenje dimnog sektora postavljanjem vertikalnih prepreka

– odabir i dimenzionisanje elemenata sistema za odvođenje dima i toplote (dimne prepreke, dimne klapne, uređaji za otvaranje i zatvaranje otvora za odimljavanje – aktuatori, ventilatori, kanali za odvođenje dima i toplote – materijal, način spajanja kanala, način vođenja kanala kroz objekte i sl.)

– određivanje vrste, broja, dimenzija i rasporeda otvora za odimljavanje

– dimenzionisanje sistema za odvođenje dima i toplote (radni pritisak u kanalima, hidraulični proračun – metodologija i sl.)

– odabir načina aktiviranja sistema za odvođenje dima i toplote (ručno odnosno automatsko aktiviranje, dostupnost za bezbedno aktiviranje i sl.)

– fukcionalna šema delovanja izabranog sistema

– način dokazivanja zahtevanih karakteristika građevinskih proizvoda-elemenata sistema (standard i potreban nivo isprave o usaglašenosti)

– kontrolisanje sistema za odvođenje dima i toplote (prvo i periodično)

B.6.1.5. Aktiviranje i napajanje električnom energijom sistema za odvođenje dima i toplote (radi samo odgovorni projektant iz stručne oblasti elektrotehničko inženjerstvo):

– način povezivanja sistema za odvođenje dima i toplote sa sistemom za dojavu požara

– kriterijimi za odabir i tehnički zahtevi za sigurnosne sisteme napajanja električnom energijom (radno i rezervno napajanje, nezavisni izvor napajanja, zaštita od indirektnog dodira delova pod naponom – IT sistemi zaštite, električni razvod – provodnici, način dokazivanja zahtevanih karakteristika uređaja i opreme i sl.)

B.6.2. IZVOĐENjE

B.6.2.1. Opšti postupci:

– izvođenje radova od strane ovlašćenog pravnog lica i odgovornog izvođača radova sa odgovarajućom licencom

– vršenje stručnog nadzora od strane lica sa odgovarajućom licencom

– tehnički pregled kojim se utvrđuje podobnost objekta za upotrebu u pogledu sprovedenosti mera zaštite od požara predviđenih u tehničkoj dokumentaciji

B.6.2.2. Obaveze odgovornog izvođača radova u skladu sa zakonom koji uređuje izgradnju:

– izvođenje radova prema projektu za izvođenje i pravilima građenja

– izvođenje radova na način da budu ispunjeni osnovni zahtevi za objekat

– obezbeđenje dokaza o kvalitetu izvršenih radova odnosno ugrađenih materijala instalacija, urađaja i opreme

B.6.2.3. Dokumentacija kvaliteta ugrađene opreme, uređaja i instalacija:

– ovlašćenja za izdavanje dokumentacije

– dokazi o performansama ugrađenih građevinskih proizvoda u odnosu na njihove bitne karakteristike

– dokazi o usaglašenosti ugrađene opreme saglasno posebnom propisu

B.6.2.4. Dokumentacija kvaliteta izvedenih radova:

– dokazi o kvalitetu (zapisi o sprovedenim kontrolama kvaliteta, rezultati ispitivanja – funkcionalno ispitivanje, ispitivanje na nepropusnost, ispitivanje električnih instalacija opreme i uređaja i sl.)

B.6.2.5. Kontrolisanje:

– kontrolisanje sistema za odvođenje dima i toplote (prvo i periodično)

– ovlašćenje za izdavanje isprave o kontrolisanju

Deo dokumenta je u pripremi i može se videti po objavljivanju celog dokumenta u Pravnoj bazi.
Celom dokumentu se može pristupiti preko taba "otvori relacije" ili "otvori prečišćen tekst".