ZAKON O POREZU NA DOBIT PRAVNIH LICA("Sl. glasnik RS", br. 25/2001, 80/2002, 80/2002 - dr. zakon, 43/2003, 84/2004, 18/2010, 101/2011, 119/2012, 47/2013, 108/2013, 68/2014 - dr. zakon, 142/2014, 91/2015 - autentično tumačenje, 112/2015, 113/2017, 95/2018, 86/2019, 153/2020, 118/2021, 94/2024 i 80/2026) |
PORESKI OBVEZNIK
Poreski obveznik poreza na dobit pravnih lica (u daljem tekstu: poreski obveznik) je privredno društvo, odnosno preduzeće, odnosno drugo pravno lice koje je osnovano radi obavljanja delatnosti u cilju sticanja dobiti.
Poreski obveznik je i zadruga koja ostvaruje prihode prodajom proizvoda na tržištu ili vršenjem usluga uz naknadu.
Poreski obveznik je, u skladu sa ovim zakonom, i drugo pravno lice koje nije osnovano radi ostvarivanja dobiti, već je u skladu sa zakonom osnovano radi postizanja drugih ciljeva utvrđenih u njegovim opštim aktima, ako ostvaruje prihode prodajom proizvoda na tržištu ili vršenjem usluga uz naknadu (u daljem tekstu: nedobitna organizacija).
Nedobitnom organizacijom iz stava 3. ovog člana naročito se smatraju: ustanova čiji je osnivač Republika Srbija, autonomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave; politička organizacija; sindikalna organizacija; komora; crkva i verska zajednica; udruženje; fondacija i zadužbina.
Izuzetno od st. 1. do 3. ovog člana, pravno lice koje, u skladu sa zakonom kojim se uređuje oporezivanje posebnim porezom po tonaži broda, ispunjava uslove i opredeli se da, u skladu sa tim zakonom, umesto poreza na deo dobiti, plaća poseban porez po tonaži broda, za taj deo dobiti nije poreski obveznik u skladu sa ovim zakonom.
Poreski obveznik iz člana 1. ovog zakona je rezident Republike Srbije (u daljem tekstu: rezidentni obveznik) koji podleže oporezivanju dobiti koju ostvari na teritoriji Republike Srbije (u daljem tekstu: Republika) i izvan nje.
Rezidentni obveznik je, u smislu ovog zakona, pravno lice koje je osnovano ili ima mesto stvarne uprave i kontrole na teritoriji Republike.
Nerezident Republike (u daljem tekstu: nerezidentni obveznik) podleže oporezivanju dobiti koju ostvari poslovanjem preko stalne poslovne jedinice koja se nalazi na teritoriji Republike na način propisan ovim zakonom, ukoliko međunarodnim ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja nije drukčije uređeno.
Nerezidentni obveznik je, u smislu ovog zakona, pravno lice koje je osnovano i ima mesto stvarne uprave i kontrole van teritorije Republike.
Za potrebe primene odredbi ovog zakona, jurisdikcijom sa preferencijalnim poreskim sistemom smatra se teritorija sa poreskim suverenitetom na kojoj se primenjuje zakonodavstvo koje pruža mogućnosti za značajno manje poresko opterećenje dobiti pravnih lica, bilo svih pravnih lica ili onih koja ispunjavaju posebne uslove, kao i dividendi koje ona raspodeljuju svojim osnivačima u poređenju sa onim predviđenim odredbama ovog zakona i zakona koji uređuje oporezivanje dohotka građana, odnosno za onemogućavanje ili otežavanje utvrđivanja stvarnih vlasnika pravnih lica od strane poreskih organa Republike Srbije i onemogućavanje ili otežavanje utvrđivanja onih poreskih činjenica koje bi bile od značaja za utvrđivanje poreskih obaveza prema propisima Republike Srbije (u daljem tekstu: jurisdikcija sa preferencijalnim poreskim sistemom).
Nerezidentnim pravnim licem iz jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom smatra se nerezidentno pravno lice koje:
1) je osnovano na teritoriji jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom, ili
2) ima registrovano sedište na teritoriji jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom, ili
3) ima sedište uprave na teritoriji jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom, ili
4) ima mesto stvarne uprave na teritoriji jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom.
Stav 2. ovog člana se ne primenjuje u slučaju da se nerezidentno pravno lice može smatrati rezidentom druge države ugovornice za potrebe primene međunarodnog ugovora o izbegavanju dvostrukog oporezivanja između te države i Republike Srbije.
Za potrebe primene stava 1. ovog člana ministar finansija utvrđuje listu jurisdikcija sa preferencijalnim poreskim sistemom.
Stalna poslovna jedinica je svako stalno mesto poslovanja preko kojeg nerezidentni obveznik obavlja delatnost, a naročito:
1. ogranak;
2. pogon;
3. predstavništvo;
4. mesto proizvodnje, fabrika ili radionica;
5. rudnik, kamenolom ili drugo mesto eksploatacije prirodnog bogatstva.
Stalnu poslovnu jedinicu čine i stalno ili pokretno gradilište, građevinski ili montažni radovi, ako traju duže od šest meseci, i to:
a) jedna od više izgradnji ili montaža koje se uporedno obavljaju, ili
b) nekoliko izgradnji ili montaža koje se obavljaju bez prekida jedna za drugom.
Ako lice, zastupajući nerezidentnog obveznika, ima i vrši ovlašćenje da zaključuje ugovore u ime tog obveznika, smatra se da nerezidentni obveznik ima stalnu poslovnu jedinicu u pogledu poslova koje zastupnik vrši u ime obveznika.
Ne postoji stalna poslovna jedinica ako nerezidentni obveznik obavlja delatnost preko komisionara, brokera ili bilo kog drugog lica koje, u okviru vlastite delatnosti, posluje u svoje ime, a za račun obveznika.
Stalnu poslovnu jedinicu ne čini ni:
1. držanje zaliha robe ili materijala koji pripadaju nerezidentnom obvezniku isključivo u svrhu skladištenja, prikazivanja ili isporuke, kao ni korišćenje prostorija isključivo za to namenjenih;
2. držanje zaliha robe ili materijala koji pripadaju nerezidentnom obvezniku isključivo u svrhu prerade u drugom preduzeću ili od strane preduzetnika;
3. držanje stalnog mesta poslovanja isključivo u svrhu nabavljanja robe ili prikupljanja informacija za potrebe nerezidentnog obveznika, kao ni u svrhu obavljanja bilo koje druge aktivnosti pripremnog ili pomoćnog karaktera za potrebe nerezidentnog obveznika.
Nerezidentni obveznik koji obavlja delatnost na teritoriji Republike poslovanjem preko stalne poslovne jedinice koja vodi poslovne knjige u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo (ogranak i drugi organizacioni delovi nerezidentnog obveznika koji obavljaju delatnost), oporezivu dobit utvrđuje u skladu sa ovim zakonom i podnosi za stalnu poslovnu jedinicu poreski bilans i poresku prijavu.
Nerezidentni obveznik koji obavlja delatnost preko stalne poslovne jedinice koja ne vodi poslovne knjige u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo, dužan je da vodi u toj stalnoj poslovnoj jedinici evidenciju kojom se obuhvataju svi podaci o prihodima i rashodima, kao i drugi podaci od značaja za utvrđivanje dobiti koju ta jedinica ostvaruje poslovanjem na teritoriji Republike, i da podnosi poreski bilans i poresku prijavu.
Poreski bilans i poresku prijavu podnosi i nerezidentni obveznik koji delatnost na teritoriji Republike obavlja preko stalne poslovne jedinice koja se saglasno međunarodnom ugovoru o izbegavanju dvostrukog oporezivanja ne smatra stalnom poslovnom jedinicom.
PORESKA OSNOVICA
Osnovica poreza na dobit pravnih lica je oporeziva dobit.
Oporeziva dobit utvrđuje se u poreskom bilansu usklađivanjem dobiti obveznika iskazane u bilansu uspeha, koji je sačinjen u skladu sa međunarodnim računovodstvenim standardima (u daljem tekstu: MRS), odnosno međunarodnim standardima finansijskog izveštavanja (u daljem tekstu: MSFI), odnosno međunarodnim standardom finansijskog izveštavanja za mala i srednja pravna lica (u daljem tekstu: MSFI za MSP) i propisima kojima se uređuje računovodstvo, na način utvrđen ovim zakonom.
Oporeziva dobit obveznika koji, prema propisima kojima se uređuje računovodstvo, ne primenjuje MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, utvrđuje se u poreskom bilansu usklađivanjem dobiti obveznika, iskazane u skladu sa načinom priznavanja, merenja i procenjivanja prihoda i rashoda koji propisuje ministar finansija, na način utvrđen ovim zakonom.
Za utvrđivanje oporezive dobiti priznaju se rashodi u iznosima utvrđenim bilansom uspeha, u skladu sa MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, kao i propisima kojima se uređuje računovodstvo, osim rashoda za koje je ovim zakonom propisan drugi način utvrđivanja.
Za utvrđivanje oporezive dobiti obveznika koji, prema propisima kojima se uređuje računovodstvo, ne primenjuje MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, priznaju se rashodi utvrđeni u skladu sa načinom priznavanja, merenja i procenjivanja rashoda koji propisuje ministar finansija, osim rashoda za koje je ovim zakonom propisan drugi način utvrđivanja.
Na teret rashoda ne priznaju se:
1) troškovi koji se ne mogu dokumentovati;
2) ispravke vrednosti pojedinačnih potraživanja od lica kome se istovremeno duguje, do iznosa obaveze prema tom licu;
3) pokloni i prilozi dati političkim organizacijama;
4) pokloni čiji je primalac povezano lice iz člana 59. ovog zakona;
5) kamate zbog neblagovremeno plaćenih poreza, doprinosa i drugih javnih dažbina;
5a) troškovi postupka prinudne naplate poreza i drugih dugovanja, troškovi poreskoprekršajnog postupka i drugih prekršajnih postupaka koji se vode pred nadležnim organom;
6) novčane kazne koje izriče nadležni organ, ugovorne kazne i penali;
7) zatezne kamate između povezanih lica;
8) troškovi koji nisu nastali u svrhu obavljanja poslovne delatnosti, ako ovim zakonom nije drukčije uređeno.
Troškovi materijala i nabavna vrednost prodate robe priznaju se u iznosima obračunatim primenom metode ponderisane prosečne cene ili FIFO metode.
U pogledu nabavne cene materijala i vrednosti robe nabavljenih od povezanih lica primenjuju se odredbe člana 61. ovog zakona.
Troškovi zarada, odnosno plata, priznaju se u iznosu obračunatom na teret poslovnih rashoda.
Primanja zaposlenog koja se, u smislu zakona kojim je uređeno oporezivanje dohotka građana, smatraju zaradom, uključujući i primanja na koja se do iznosa propisanog tim zakonom ne plaća porez na zarade, priznaju se kao rashod u poreskom bilansu u poreskom periodu u kome su isplaćena, odnosno realizovana.
Obračunate otpremnine i novčane naknade zaposlenom po osnovu odlaska u penziju ili prestanka radnog odnosa po drugom osnovu, priznaju se kao rashod u poreskom bilansu u poreskom periodu u kome su isplaćene.
Amortizacija stalnih sredstava priznaje se kao rashod u iznosu i na način utvrđen ovim zakonom.
Stalna sredstva iz stava 1. ovog člana obuhvataju materijalna sredstva čiji je vek trajanja duži od jedne godine i koja se saglasno propisima kojima se uređuje računovodstvo i MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, u poslovnim knjigama obveznika priznaju kao stalna sredstva, osim prirodnih bogatstava koja se ne troše, kao i nematerijalna sredstva, osim goodwill-a.
Sredstva iz stava 2. ovog člana, osim nematerijalnih sredstava, razvrstavaju se u pet grupa sa sledećim amortizacionim stopama:
1) I grupa 2,5%;
2) II grupa 10%;
3) III grupa 15%;
4) IV grupa 20%;
5) V grupa 30%.
Amortizacija za stalna sredstva razvrstana u I grupu utvrđuje se primenom proporcionalne metode, na osnovicu koju čini nabavna vrednost sredstva, za svako stalno sredstvo posebno, a u slučaju kada su stalna sredstva iz ove grupe stečena u toku poreskog perioda, utvrđuje se primenom proporcionalne metode srazmerno vremenu od kada je započet obračun amortizacije do kraja poreskog perioda.
Amortizacija za stalna sredstva razvrstana u grupe II-V utvrđuje se primenom degresivne metode na vrednost sredstava razvrstanih po grupama.
Osnovicu za amortizaciju iz stava 5. ovog člana u prvoj godini čini nabavna vrednost, a u narednim periodima neotpisana vrednost.
Stalna sredstva razvrstana u I grupu jesu nepokretnosti.
Izuzetno, stalna sredstva koja se sastoje iz nepokretnih i pokretnih delova, razvrstavaju se po grupama shodno načinu na koji su evidentirana u poslovnim knjigama obveznika u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo.
Amortizacija nematerijalnih sredstava vrši se primenom proporcionalne metode srazmerno veku trajanja koji je opredeljen momentom priznavanja tih sredstava u poslovnim knjigama obveznika u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo i MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, na osnovicu koju čini nabavna vrednost svakog sredstva posebno.
Ministar finansija bliže uređuje način razvrstavanja stalnih sredstava iz stava 3. ovog člana po grupama, vrstu nematerijalnih sredstava, kao i način utvrđivanja amortizacije.
U slučaju da je stalno sredstvo na koje se primenjuju odredbe člana 10. ovog zakona nabavljeno iz transakcije sa povezanim licem iz člana 59. ovog zakona, osnovicu za njegovu amortizaciju čini manji od sledeća dva iznosa:
1) transferna nabavna cena stalnog sredstva u smislu člana 59. ovog zakona;
2) nabavna cena stalnog sredstva utvrđena primenom principa "van dohvata ruke" u smislu čl. 60. i 61. ovog zakona.
Amortizacija stalnih sredstava priznaje se kao rashod u iznosu i na način utvrđen ovim zakonom.
Stalna sredstva iz stava 1. ovog člana obuhvataju materijalna i nematerijalna sredstva čiji je vek trajanja duži od jedne godine i koja se saglasno propisima kojima se uređuje računovodstvo i MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, u poslovnim knjigama obveznika priznaju kao stalna sredstva, osim prirodnih bogatstava koja se ne troše i goodwill-a.
Stalna sredstva iz stava 2. ovog člana, osim nematerijalnih sredstava, razvrstavaju se u pet grupa sa sledećim amortizacionim stopama:
1) I grupa 2,5%;
2) II grupa 10%;
3) III grupa 15%;
4) IV grupa 20%;
5) V grupa 30%.
Amortizacija stalnih sredstva iz stava 3. ovog člana utvrđuje se primenom proporcionalne metode, na osnovicu koju čini nabavna vrednost sredstva, za svako stalno sredstvo posebno, a u slučaju kada su stalna sredstva stečena u toku poreskog perioda, utvrđuje se primenom proporcionalne metode srazmerno vremenu od kada je započet obračun amortizacije do kraja poreskog perioda.
Ukoliko je amortizacija stalnih sredstava, u skladu sa propisima o računovodstvu i MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP (u daljem tekstu: računovodstvena amortizacija), utvrđena u iznosu nižem od onog koji bi bio utvrđen primenom stopa iz stava 3. ovog člana, kao rashod se priznaje računovodstvena amortizacija.
Stalna sredstva koja se sastoje iz nepokretnih i pokretnih delova, razvrstavaju se po grupama shodno načinu na koji su evidentirana u poslovnim knjigama obveznika u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo.
Amortizacija investicionih nekretnina koje se nakon početnog priznavanja u poslovnim knjigama obveznika vrednuju po metodi fer vrednosti, utvrđuje se primenom stope iz stava 3. tačka 1) ovog člana na nabavnu vrednost.
Amortizacija nematerijalnih sredstava priznaje se kao rashod u iznosu računovodstvene amortizacije.
Ministar finansija bliže uređuje način razvrstavanja stalnih sredstava iz stava 3. ovog člana po grupama, vrste nematerijalnih sredstava, kao i način utvrđivanja amortizacije.
Čl. 11-14
(Brisani)
Kao rashod u poreskom bilansu obveznika priznaju se izdaci u zbirnom iznosu najviše do 5% od ukupnog prihoda za:
1) zdravstvene, obrazovne, naučne, humanitarne, verske i sportske namene, zaštitu životne sredine, kao i davanja učinjena ustanovama, odnosno pružaocima usluga socijalne zaštite osnovanim u skladu sa zakonom koji uređuje socijalnu zaštitu;
2) humanitarnu pomoć, odnosno otklanjanje posledica nastalih u slučaju vanredne situacije, koji su učinjeni Republici, autonomnoj pokrajini, odnosno jedinici lokalne samouprave.
Izdaci iz stava 1. tačka 1) ovog člana priznaju se kao rashod samo ako su izvršeni licima registrovanim, odnosno osnovanim za te namene u skladu sa posebnim propisima, koja navedena davanja isključivo koriste za obavljanje delatnosti iz stava 1. tačka 1) ovog člana.
Izdaci za ulaganja u oblasti kulture, uključujući i kinematografsku delatnost, priznaju se kao rashod u iznosu najviše do 5% od ukupnog prihoda.
Članarine komorama, savezima i udruženjima priznaju se kao rashod u poreskom bilansu najviše do 0,1% ukupnog prihoda.
Članarine čija je visina propisana zakonom priznaju se kao rashod u iznosu koji je propisan zakonom.
Izdaci za reprezentaciju priznaju se kao rashod u iznosu do 0,5% od ukupnog prihoda.
Bliže propise o tome šta se u smislu ovog zakona smatra ulaganjem u oblasti kulture donosi ministar nadležan za poslove kulture, po pribavljenom mišljenju ministra finansija.
Na teret rashoda priznaje se otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja koja se u skladu sa propisima o računovodstvu i MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP iskazuju kao prihod, osim potraživanja iz člana 7a tačka 2) ovog zakona, pod uslovom:
1) da se nesumnjivo dokaže da su ta potraživanja prethodno bila uključena u prihode obveznika;
2) da su ta potraživanja u knjigama poreskog obveznika otpisana kao nenaplativa;
3) da poreski obveznik pruži dokaze da su potraživanja utužena, odnosno da je pokrenut izvršni postupak radi naplate potraživanja, ili da su potraživanja prijavljena u likvidacionom ili stečajnom postupku nad dužnikom.
Na teret rashoda priznaje se i otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja koja se u skladu sa propisima o računovodstvu i MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP ne iskazuju kao prihod, osim potraživanja iz člana 7a tačka 2) ovog zakona, ukoliko obveznik ispuni uslove propisane odredbama stava 1. tač. 2) i 3) ovog člana.
Izuzetno od st. 1. i 2. ovog člana, na teret rashoda priznaje se otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja, pod uslovom da su ta potraživanja obuhvaćena finansijskim restrukturiranjem, sprovedenim na način propisan zakonom koji uređuje sporazumno finansijsko restrukturiranje privrednih društava.
Izuzetno od st. 1. i 2. ovog člana, na teret rashoda priznaje se otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja koja su obuhvaćena usvojenim unapred pripremljenim planom reorganizacije, koji je potvrđen pravosnažnim rešenjem donetim u skladu sa zakonom kojim se uređuje stečaj.
Na teret rashoda priznaje se otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja za koja su ispunjeni uslovi iz stava 1. tač. 1) i 2), odnosno stava 2. ovog člana, pod uslovom da su troškovi utuženja pojedinačnog dužnika veći od ukupnog iznosa potraživanja od tog dužnika.
Pod troškovima utuženja u smislu stava 5. ovog člana smatraju se takse i drugi javni prihodi koji se plaćaju za podnošenje tužbe u skladu sa Zakonom kojim se uređuju sudske takse.
Na teret rashoda priznaje se ispravka vrednosti pojedinačnih potraživanja iz st. 1. i 2. ovog člana, ako je od roka za njihovu naplatu, odnosno realizaciju, do kraja poreskog perioda prošlo najmanje 60 dana.
Za iznos rashoda po osnovu ispravke vrednosti pojedinačnih potraživanja iz stava 7. ovog člana koji su bili priznati u poreskom bilansu, uvećavaju se prihodi u poreskom bilansu u poreskom periodu u kome obveznik izvrši otpis vrednosti istih potraživanja, ako nije kumulativno ispunio uslove iz stava 1, odnosno stava 2, odnosno iz stava 5. ovog člana.
Rashod koji nije bio priznat po osnovu ispravke vrednosti pojedinačnih potraživanja u poreskom periodu u kom je iskazan, priznaje se u poreskom periodu u kom su ispunjeni uslovi iz stava 1, odnosno stava 2, odnosno stava 7. ovog člana.
Sva otpisana, ispravljena i druga potraživanja iz st. 1, 2, 3, 4, 5, 7. i 9. ovog člana koja su priznata kao rashod, a koja se kasnije naplate ili za koja poverilac povuče tužbu, predlog za izvršenje, odnosno prijavu potraživanja, u momentu naplate ili povlačenja tužbe, predloga za izvršenje, odnosno prijave potraživanja, ulaze u prihode poreskog obveznika.
Sva otpisana, ispravljena i druga potraživanja koja nisu priznata kao rashod, a koja se kasnije naplate, u momentu naplate ne ulaze u prihode poreskog obveznika.
Na teret rashoda priznaje se gubitak od prodaje pojedinačnih potraživanja u iznosu koji je iskazan u bilansu uspeha obveznika, u poreskom periodu u kome je izvršena prodaja tih potraživanja.
U slučaju da je po osnovu potraživanja iz stava 1. ovog člana izvršena ispravka vrednosti koja je priznata kao rashod u nekom od prethodnih poreskih perioda u skladu sa članom 16. stav 7. i članom 22a stav 1. ovog zakona, takav rashod ostaje priznat bez obaveze ispunjenja uslova iz člana 16. stav 1. tačka 3), odnosno člana 16. stava 2. ovog zakona.
Čl. 17 i 18
(Brisani)
Na teret rashoda u poreskom bilansu priznaju se ukupno obračunate kamate, izuzev kamata zbog neblagovremeno plaćenih poreza, doprinosa i drugih javnih dažbina.
U slučaju kredita od povezanih lica, obračunata kamata umanjiće se na način predviđen u članu 62. ovog zakona.
Kamata i pripadajući troškovi po osnovu zajma odobrenog stalnoj poslovnoj jedinici iz člana 4. ovog zakona od strane njene nerezidentne centrale ne priznaju se kao rashod u poreskom bilansu stalne poslovne jedinice.
Naknada po osnovu autorskog i srodnih prava i prava industrijske svojine, koju stalna poslovna jedinica iz člana 4. ovog zakona isplaćuje svojoj nerezidentnoj centrali, ne priznaje se kao rashod u poreskom bilansu stalne poslovne jedinice.
(Brisan)
Na teret rashoda priznaju se u poreskom bilansu porezi, doprinosi, takse i druge javne dažbine koje ne zavise od rezultata poslovanja, koje su plaćene u poreskom periodu.
Na teret rashoda u poreskom bilansu banke priznaje se uvećanje ispravke vrednosti potraživanja bilansne aktive i rezervisanja za gubitke po vanbilansnim stavkama u iznosu obračunatom na nivou banke, koja su u skladu sa unutrašnjim aktima banke iskazani u bilansu uspeha na teret rashoda u poreskom periodu, u skladu sa propisima Narodne banke Srbije.
Na teret rashoda banke priznaje se otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja u skladu sa odredbama člana 16. st. 1. do 6. ovog zakona.
Izuzetno od stava 2. ovog člana, na teret rashoda banke priznaje se otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja po osnovu kredita odobrenog nepovezanom licu u smislu ovog zakona, pod uslovom da je od momenta dospelosti potraživanja prošlo najmanje dve godine, uz pružanje dokumentacije koja predstavlja osnov za dokazivanje nesposobnosti dužnika da izvršava svoje novčane obaveze (npr. dokumentacija iz kreditnog dosijea dužnika o izmirivanju obaveze dužnika prema banci u toku poslednjih dvanaest meseci, prepiska i druga dokumentacija o kontaktima banke i dužnika u vezi sa naplatom potraživanja i merama koje je banka preduzela radi naplate).
Izuzetno od stava 2. ovog člana, na teret rashoda priznaje se otpis vrednosti preostalog dela pojedinačnog potraživanja banke koji nije naplaćen iz sredstava ostvarenih prodajom nepokretnosti koja se sprovodi u skladu sa zakonom.
Izuzetno od st. 2. i 3. ovog člana, na teret rashoda banke priznaje se otpis vrednosti pojedinačnih potraživanja po osnovu kredita koji se, u smislu propisa Narodne banke Srbije, smatraju problematičnim kreditima, izvršen u skladu sa propisima Narodne banke Srbije.
Na teret rashoda banke priznaje se iznos rashoda utvrđen u bilansu uspeha banke po osnovu umanjenja duga koji snosi banka u visini utvrđenoj u skladu sa zakonom kojim je uređena konverzija stambenih kredita indeksiranih u švajcarskim francima.
Sva otpisana, ispravljena i druga potraživanja iz st. 1. do 5. ovog člana koja su priznata kao rashod, a koja se kasnije naplate ili za koja poverilac povuče tužbu, predlog za izvršenje, odnosno prijavu potraživanja, u momentu naplate ili povlačenja tužbe, predloga za izvršenje, odnosno prijave potraživanja, ulaze u prihode banke.
Sva otpisana, ispravljena i druga potraživanja koja nisu priznata kao rashod, a koja se kasnije naplate, u momentu naplate ne ulaze u prihode banke.
Na teret rashoda priznaju se izvršena dugoročna rezervisanja za obnavljanje prirodnih bogatstava, za troškove u garantnom roku i zadržane kaucije i depozite, kao i druga obavezna dugoročna rezervisanja u skladu sa zakonom.
Na teret rashoda priznaju se i ostala dugoročna rezervisanja koja ispunjavaju uslove za priznavanje u skladu sa MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, u visini iskorišćenih iznosa tih rezervisanja u poreskom periodu, odnosno izmirenih obaveza i odliva resursa po osnovu tih rezervisanja.
Na teret rashoda u poreskom bilansu ne priznaju se rashodi nastali po osnovu obezvređenja imovine, koje se utvrđuje kao razlika između neto sadašnje vrednosti imovine utvrđene u skladu sa MRS, odnosno MSFI i njene procenjene nadoknadive vrednosti, ali se priznaju u poreskom periodu u kome je ta imovina otuđena, odnosno upotrebljena, odnosno u kome je nastalo oštećenje te imovine usled više sile.
Izuzetno od stava 1. ovog člana, na teret rashoda u poreskom bilansu priznaju se rashodi nastali po osnovu obezvređenja obveznikovog učešća u kapitalu subjekta privatizacije u postupku restrukturiranja, stečenog konverzijom obveznikovog potraživanja u učešće u kapitalu tog subjekta.
Kao rashod u poreskom bilansu obveznika mogu se priznati, u dvostruko uvećanom iznosu, troškovi koji su neposredno povezani sa istraživanjem i razvojem koje obveznik obavlja u Republici.
U smislu stava 1. ovog člana, istraživanjem se smatra originalno ili planirano istraživanje preduzeto u cilju sticanja novog naučnog ili tehničkog znanja i razumevanja, a razvojem primena rezultata istraživanja ili primena drugog naučnog dostignuća ili dizajna proizvodnje novih značajno poboljšanih materijala, uređaja, proizvoda, procesa, sistema ili usluga pre pristupanja komercijalnoj proizvodnji ili korišćenju.
Odredbe ovog člana ne primenjuju se na troškove istraživanja nastale u cilju pronalaženja i razvoja nafte, gasa ili mineralnih zaliha u ekstraktivnoj industriji.
Ministar finansija bliže uređuje šta se smatra troškovima koji su neposredno povezani sa istraživanjem i razvojem, kao i uslove i način ostvarivanja prava iz stava 1. ovog člana.
Za utvrđivanje oporezive dobiti priznaju se prihodi u iznosima utvrđenim bilansom uspeha, u skladu sa MRS, odnosno MSFI, odnosno MSFI za MSP, i propisima kojima se uređuje računovodstvo, osim prihoda za koje je ovim zakonom propisan drugi način utvrđivanja.
Za utvrđivanje oporezive dobiti obveznika koji, prema propisima kojima se uređuje računovodstvo, ne primenjuje MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, priznaju se prihodi utvrđeni u skladu sa načinom priznavanja, merenja i procenjivanja prihoda koji propisuje ministar finansija, osim prihoda za koje je ovim zakonom propisan drugi način utvrđivanja.
(Brisan)
Prihod koji rezidentni obveznik ostvari po osnovu dividendi i udela u dobiti, uključujući i dividendu iz člana 35. ovog zakona, od drugog rezidentnog obveznika, ne ulazi u poresku osnovicu.
Prihod poreskog obveznika države članice Evropske unije (u daljem tekstu: EU) koji ostvari od rezidentnog poreskog obveznika ili prihod koji rezidentni obveznik ostvari od poreskog obveznika rezidenta države članice EU po osnovu dividendi i udela u dobiti, uključujući i dividendu iz člana 35. ovog zakona, ne ulazi u poresku osnovicu.
Prihod koji rezidentni obveznik ostvari od kamata po osnovu dužničkih hartija od vrednosti čiji je izdavalac, u skladu sa Zakonom, Republika, autonomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave ili Narodna banka Srbije, ne ulazi u poresku osnovicu.
Prihod koji rezidentni obveznik, osnovan u skladu sa propisima kojima se uređuju investicioni fondovi, ostvari po osnovu otuđenja imovine iz člana 27. stav 1. ovog zakona, ne ulazi u poresku osnovicu.
Ministar finansija bliže uređuje način izuzimanja prihoda iz st. 1, 2, 3. i 4. ovog člana iz poreske osnovice.
Prihodi nastali po osnovu neiskorišćenih dugoročnih rezervisanja koja nisu bila priznata kao rashod u poreskom periodu u kom su izvršena, ne ulaze u poresku osnovicu u poreskom periodu u kom su iskazani.
Prihodi nastali u vezi sa rashodima koji u poreskom periodu nisu bili priznati u skladu sa članom 7a ovog zakona, ne ulaze u poresku osnovicu u poreskom periodu u kom su iskazani.
U poreskom periodu u kome su iskazani ne ulaze u poresku osnovicu prihodi obveznika nastali po osnovu izvršenog otpusta dugovanja koja obveznik ima prema korisnicima javnih sredstava definisanim u skladu sa zakonom kojim se uređuje budžetski sistem, bankama u stečaju i privrednim komorama, kada su navedena dugovanja obuhvaćena unapred pripremljenim planom reorganizacije koji je potvrđen pravosnažnim rešenjem u skladu sa zakonom kojim se uređuje stečaj.
Efekti promene računovodstvene politike nastali usled prve primene MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, po osnovu kojih se, saglasno propisima o računovodstvu, vrši korekcija odgovarajućih pozicija u bilansu stanja, priznaju se kao prihod, odnosno rashod u poreskom bilansu, počev od poreskog perioda u kojem je ta korekcija izvršena.
Prihodi i rashodi iz stava 4. ovog člana priznaju se u jednakim iznosima u pet poreskih perioda.
Ministar finansija bliže uređuje način izuzimanja prihoda iz st. 1, 2, 3, 4. i 5. ovog člana iz poreske osnovice.
Kvalifikovani prihod, koji ostvari obveznik, nosilac autorskog ili srodnog prava, po osnovu naknade za iskorišćavanje deponovanog autorskog dela ili predmeta srodnog prava, osim naknade za prenos autorskog ili srodnog prava u celini, može se, ukoliko se za to obveznik opredeli i u skladu sa uslovima i na način predviđen ovim članom, izuzeti iz poreske osnovice u iznosu od 80% tako ostvarenog prihoda.
Kvalifikovani prihod iz stava 1. ovog člana se izuzima iz poreske osnovice umanjen za iznos ukupnih istorijskih ili tekućih poreski priznatih rashoda u vezi sa aktivnostima istraživanja i razvoja koje su kao posledicu imale nastanak tog autorskog dela ili predmeta srodnog prava u skladu sa odredbama čl. 7, 7a, 8, 9, 9a, 10, 10a, 10b, 15. i 22g ovog zakona (u daljem tekstu: kvalifikovani rashodi).
Kvalifikovanim prihodom u smislu stava 1. ovog člana, nakon umanjenja iz stava 2. ovog člana, smatraće se onaj deo prihoda poreskog obveznika po osnovu naknada za iskorišćavanje deponovanog autorskog dela ili predmeta srodnog prava, osim naknada za prenos autorskog ili srodnog prava u celini, koji je srazmeran učešću kvalifikovanih rashoda u vezi sa aktivnostima istraživanja i razvoja koje su kao posledicu imale nastanak tog deponovanog autorskog dela i predmeta srodnog prava u ukupnim troškovima u vezi sa tim deponovanim autorskim delom ili predmetom srodnog prava.
Deponovanim autorskim delom ili predmetom srodnog prava, u smislu ovog zakona, smatra se autorsko delo ili predmet srodnog prava definisano zakonom kojim se uređuju autorsko i srodna prava, evidentirano deponovanjem u registar nadležnog organa.
Odredbe ovog člana shodno se primenjuju i na prihode koje ostvari obveznik, nosilac prava ili podnosilac prijave u vezi sa pronalaskom, po osnovu ustupanja prava u vezi sa pronalaskom uz naknadu na osnovu ugovora o licenci, isključujući naknadu ostvarenu za prenos prava u vezi sa pronalaskom, na osnovu zakona kojim se uređuju patenti.
Obveznik je dužan da prihode iz stava 1. ovog člana posebno prikaže u svom poreskom bilansu, kao i da pripremi i na zahtev Poreske uprave dostavi posebnu dokumentaciju na način i u obliku koji propiše ministar finansija.
Ministar finansija, oslanjajući se na izvore vezane za dobru praksu poreskih podsticajnih mera u oblasti prava intelektualne svojine Organizacije za ekonomsku saradnju i razvoj, bliže uređuje uslove i način izuzimanja kvalifikovanih prihoda iz poreske osnovice.
U vrednost zaliha nedovršene proizvodnje, poluproizvoda i gotovih proizvoda, za obračun oporezive dobiti priznaju se troškovi proizvodnje u skladu sa zakonom kojim se uređuje računovodstvo.
U slučajevima dugog proizvodnog ciklusa i naglašenog sezonskog uticaja na obim aktivnosti, dopušteno je da se u vrednost zaliha iz stava 1. ovog člana uključi i pripadajući deo opštih troškova upravljanja i prodaje i troškova finansiranja.
Vrednost zaliha obračunata saglasno st. 1. i 2. ovog člana ne može biti veća od njihove prodajne vrednosti na dan podnošenja poreskog bilansa.
Čl. 26a-26k
(Brisano)
Kapitalni dobitak obveznik ostvaruje prodajom, odnosno drugim prenosom uz naknadu (u daljem tekstu: prodaja):
1) nepokretnosti koje je koristio, odnosno koje koristi kao osnovno sredstvo za obavljanje delatnosti uključujući i nepokretnosti u izgradnji;
2) prava intelektualne svojine;
3) udela u kapitalu pravnih lica i akcija i ostalih hartija od vrednosti, koje u skladu sa MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, predstavljaju dugoročne finansijske plasmane, osim obveznica izdatih u skladu sa propisima kojima se uređuje izmirenje obaveze Republike po osnovu zajma za privredni razvoj, devizne štednje građana i dužničkih hartija od vrednosti čiji je izdavalac, u skladu sa zakonom, Republika, autonomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave ili Narodna banka Srbije;
4) investicione jedinice investicionog fonda, u skladu sa propisima kojima se uređuju investicioni fondovi;
5) digitalne imovine, osim ukoliko obveznik, u smislu zakona kojim se uređuje digitalna imovina, ima dozvolu za pružanje usluga povezanih sa digitalnom imovinom i koji je digitalnu imovinu nabavio isključivo radi dalje prodaje u okviru obavljanja usluga povezanih sa digitalnom imovinom u skladu sa tim zakonom.
Kapitalnim dobitkom smatra se i prihod koji ostvari nerezidentni obveznik od prodaje imovine iz stava 1. tač. 1), 3) i 4) ovog člana, kao i od prodaje nepokretnosti na teritoriji Republike koju nije koristio za obavljanje delatnosti.
Kapitalni dobitak predstavlja razliku između prodajne cene imovine iz st. 1. i 2. ovog člana (u daljem tekstu: imovina) i njene nabavne cene, utvrđene prema odredbama ovog zakona.
Ako je razlika iz stava 3. ovog člana negativna, u pitanju je kapitalni gubitak.
Kapitalni dobitak, odnosno gubitak u skladu sa ovim članom, ne utvrđuje obveznik koji je osnovan shodno propisima kojima se uređuju investicioni fondovi.
Za svrhu određivanja kapitalnog dobitka, u smislu ovog zakona, prodajnom cenom se smatra ugovorena cena, odnosno, u slučaju prodaje povezanom licu iz člana 59. ovog zakona, tržišna cena ako je ugovorena cena niža od tržišne.
Kao ugovorena, odnosno tržišna cena iz stava 1. ovog člana uzima se cena bez poreza na prenos apsolutnih prava, odnosno poreza na dodatu vrednost.
Kod prenosa prava putem razmene za drugo pravo, prodajnom cenom se smatra tržišna cena prava koje se dobija u naknadu, korigovana za eventualno primljenu ili plaćenu razliku u novcu.
Za svrhu određivanja kapitalnog dobitka, nabavna cena, u smislu ovog zakona, jeste cena po kojoj je obveznik stekao imovinu, umanjena po osnovu amortizacije utvrđene u skladu sa ovim zakonom.
Nabavna cena u smislu ovog člana koriguje se na procenjenu, odnosno fer vrednost, utvrđenu u skladu sa MRS, odnosno MSFI, odnosno MSFI za MSP i usvojenim računovodstvenim politikama, ukoliko je promena na fer vrednost iskazivana u celini kao prihod perioda u kome je vršena.
Nabavna cena imovine stečene konverzijom obveznikovog potraživanja u učešće u kapitalu subjekta privatizacije u postupku restrukturiranja, jeste najniža obezvređena vrednost te imovine nakon izvršene konverzije, utvrđena u skladu sa MRS, odnosno MSFI i usvojenim računovodstvenim politikama, osim u slučaju iz stava 2. ovog člana.
Ako cena po kojoj je imovina nabavljena nije iskazana u poslovnim knjigama obveznika, ili nije iskazana u skladu sa odredbama st. 1. i 2. ovog člana, nabavna cena za svrhu određivanja kapitalnog dobitka jeste tržišna cena na dan nabavke, koju utvrdi nadležni poreski organ, na način propisan odredbama st. 1. i 2. ovog člana.
Kod prodaje nepokretnosti u izgradnji, nabavnu cenu čini iznos troškova izgradnje koji su do dana prodaje iskazani u skladu sa MRS, odnosno MSFI, odnosno MSFI za MSP i propisima kojima se uređuje računovodstvo.
Za nepokretnost stečenu putem osnivačkog uloga ili povećanjem osnivačkog uloga, nabavna cena jeste tržišna cena nepokretnosti na dan unosa uloga.
Za nepokretnost stečenu pre 1. januara 2004. godine, nabavna cena jeste neotpisana vrednost nepokretnosti utvrđena na dan 31. decembra 2003. godine, u skladu sa propisima o računovodstvu koji su se primenjivali na finansijske izveštaje za 2003. godinu.
Nabavna cena iz stava 7. ovog člana umanjuje se po osnovu amortizacije utvrđene u skladu sa ovim zakonom.
Kod hartija od vrednosti kojima se trguje na organizovanom tržištu, u smislu zakona kojim se uređuje tržište hartija od vrednosti i drugih finansijskih instrumenata, nabavna cena jeste cena koju obveznik dokumentuje kao stvarno plaćenu, a ako ne poseduje odgovarajuću dokumentaciju - najniža tržišna cena ostvarena na organizovanom tržištu u periodu od godinu dana koji prethodi prodaji te hartije od vrednosti ili u periodu trgovanja, ukoliko se trgovalo kraće od godinu dana.
Kod hartija od vrednosti kojima se ne trguje na organizovanom tržištu, nabavna cena hartije od vrednosti jeste cena koju obveznik dokumentuje kao stvarno plaćenu, a ako ne poseduje odgovarajuću dokumentaciju - njena nominalna vrednost.
Kod hartija od vrednosti pribavljenih putem osnivačkog uloga ili povećanjem osnivačkog uloga, nabavnu cenu čini tržišna cena koja je važila na organizovanom tržištu na dan unosa uloga ili ukoliko takva cena nije bila formirana, nominalna vrednost hartije od vrednosti na dan unosa uloga.
Nabavna cena udela u kapitalu pravnih lica i prava intelektualne svojine jeste cena koju obveznik dokumentuje kao stvarno plaćenu. Nabavna cena udela u kapitalu pravnih lica i prava intelektualne svojine, stečenih putem osnivačkog uloga ili povećanjem osnivačkog uloga jeste tržišna cena na dan unosa uloga.
Nabavna cena investicione jedinice sastoji se od neto vrednosti imovine fonda po investicionoj jedinici na dan uplate, uvećane za naknadu za kupovinu ukoliko je društvo za upravljanje naplaćuje, u skladu sa propisima koji uređuju investicione fondove, ukoliko obveznik investicionu jedinicu stiče uplatom sredstava u investicioni fond.
Nabavna cena digitalne imovine jeste cena koju obveznik dokumentuje kao stvarno plaćenu, odnosno ukoliko je digitalna imovina stečena učestvovanjem u pružanju usluge računarskog potvrđivanja transakcija u informacionim sistemima koji se odnose na određenu digitalnu imovinu (tzv. rudarenje digitalne imovine), nabavna cena je vrednost digitalne imovine iskazana u poslovnim knjigama obveznika, u skladu sa MRS, odnosno MSFI, odnosno MSFI za MSP i usvojenim računovodstvenim politikama.
Nabavna cena digitalne imovine stečene tzv. rudarenjem digitalne imovine koriguje se na procenjenu, odnosno fer vrednost, utvrđenu u skladu sa MRS, odnosno MSFI, odnosno MSFI za MSP i usvojenim računovodstvenim politikama, ukoliko je promena na fer vrednost iskazivana u celini kao prihod perioda u kome je vršena.
Kapitalni dobitak uključuje se u oporezivu dobit u iznosu određenom na način iz čl. 27-29. ovog zakona.
Izuzetno od stava 1. ovog člana, u oporezivu dobit se uključuje 20% kapitalnog dobitka ostvarenog prenosom imovinskih prava u celini po osnovu:
1) autorskog ili srodnog prava na deponovanom autorskom delu, odnosno predmetu srodnog prava,
2) prava u vezi sa pronalaskom, na osnovu zakona kojim se uređuju patenti.
Kapitalni gubitak ostvaren pri prodaji jednog prava iz imovine može se prebiti sa oporezivim iznosom kapitalnog dobitka ostvarenog pri prodaji drugog prava iz imovine u istoj godini, s tim da se najviše 20% kapitalnog gubitka ostvarenog prenosom iz stava 2. ovog člana može prebiti sa oporezivim iznosom kapitalnog dobitka ostvarenog pri prodaji drugog prava iz imovine u istoj godini.
Ako se i posle prebijanja iz stava 3. ovog člana iskaže kapitalni gubitak, dopušteno je njegovo prebijanje na račun budućih kapitalnih dobitaka u narednih pet godina.
Izuzetno od stava 2. ovog člana, obveznik može da se opredeli da kapitalne dobitke ostvarene unosom imovinskih prava iz stava 2. ovog člana u kapital rezidentnog pravnog lica ne uključi u poresku osnovicu, pod uslovom da rezidentno pravno lice tako stečena prava ne otuđi u periodu od dve godine od dana sticanja, kao i da u istom periodu to pravo ne ustupi na korišćenje u celini ili delimično po ceni koja je niža od cene utvrđene u skladu sa principom "van dohvata ruke" ukoliko je ustupanje izvršio povezanom licu iz člana 59. ovog zakona ili licu čiji je vlasnik njegovo povezano lice iz člana 59. ovog zakona.
Tržišna vrednost imovinskih prava iz stava 2. ovog člana prilikom unosa u kapital rezidentnog pravnog lica utvrđuje se procenom izvršenom od strane ovlašćenog procenitelja.
U slučaju da rezidentno pravno lice iz stava 5. ovog člana u periodu od dve godine od dana sticanja stečena prava otuđi ili ta prava ustupi na korišćenje u celini ili delimično na način propisan stavom 5. ovog člana, obveznik gubi pravo na izuzimanje kapitalnog dobitka iz poreske osnovice, i dužan je da u poreskoj prijavi za poreski period u kom su stečena prava otuđena ili ustupljena, obračuna i plati porez koji bi platio na način određen stavom 2. ovog člana, valorizovan od dana podnošenja poreske prijave za poreski period u kom je ostvario pravo na pogodnost iz stava 5. ovog člana, do dana podnošenja poreske prijave za poreski period u kom je izgubio pravo na ovu pogodnost, indeksom potrošačkih cena prema podacima republičkog organa nadležnog za poslove statistike.
Kapitalni gubici nastali po osnovu unosa imovinskih prava u skladu sa stavom 5. ovog člana ne mogu se prebijati sa kapitalnim dobicima.
(Brisan)
Kapitalni dobici ostvareni prodajom digitalne imovine ne ulaze u poresku osnovicu, ukoliko su novčana sredstva od te prodaje uložena u tom poreskom periodu u osnovni kapital rezidentnog obveznika, odnosno investicionog fonda osnovanog u skladu sa propisima kojima se uređuju investicioni fondovi, a čiji se centar poslovnih, odnosno investicionih aktivnosti nalazi na teritoriji Republike.
Kapitalni gubici nastali prodajom digitalne imovine ne mogu se prebijati sa kapitalnim dobicima ukoliko su novčana sredstva od prodaje uložena na način propisan stavom 1. ovog člana.
Statusna promena rezidentnih obveznika izvršena u skladu sa zakonom kojim se uređuju privredna društva (u daljem tekstu: statusna promena), odlaže nastanak poreske obaveze po osnovu kapitalnih dobitaka.
Poreska obaveza po osnovu kapitalnih dobitaka iz stava 1. ovog člana nastaće u trenutku kad pravno lice koje je imovinu iz člana 27. ovog zakona steklo statusnom promenom izvrši prodaju te imovine.
Kapitalni dobitak iz stava 2. ovog člana obračunava se kao razlika između prodajne cene imovine i njene nabavne cene koju je platilo pravno lice koje je tu imovinu statusnom promenom prenelo na drugo pravno lice, usklađene na način iz člana 29. ovog zakona od dana nabavke do dana prodaje.
Pravo na odlaganje plaćanja poreza na dobit pravnih lica za kapitalne dobitke ostvarene na način iz stava 1. ovog člana stiče se ako je vlasnik pravnog lica koje je izvršilo prenos imovine prilikom statusne promene dobio naknadu u obliku akcija ili udela u pravnom licu na koje je prenos imovine izvršen, kao i eventualnu gotovinsku naknadu, čiji iznos ne prelazi 10% nominalne vrednosti dobijenih akcija, odnosno udela.
Ako gotovinska naknada iz stava 4. ovog člana prelazi 10% nominalne vrednosti dobijenih akcija, odnosno udela, poreska obaveza po osnovu kapitalnog dobitka nastaje u momentu statusne promene, a kapitalni dobitak se obračunava kao razlika između cene po kojoj bi se imovina mogla prodati na tržištu i nabavne cene iz člana 29. ovog zakona.
Gubici utvrđeni u poreskom bilansu, izuzev kapitalnih dobitaka i gubitaka koji su utvrđeni u skladu sa ovim zakonom, mogu se preneti na račun dobiti utvrđene u poreskom bilansu iz budućih obračunskih perioda, ali ne duže od pet godina.
Korišćenje poreske pogodnosti u skladu sa članom 32. ovog zakona ne prestaje u slučaju statusnih promena ili promena pravne forme privrednih društava.
U slučaju podele ili odvajanja, pogodnost iz člana 32. ovog zakona srazmerno se deli i o tome se obaveštava nadležni poreski organ.
PORESKI TRETMAN LIKVIDACIJE I STEČAJA OBVEZNIKA
Likvidacioni, odnosno stečajni upravnik obveznika podnosi poresku prijavu i poreski bilans u roku od 60 dana od dana registracije u registru organa nadležnog za vođenje registra:
1) pokretanja postupka likvidacije sa stanjem na dan koji prethodi danu registracije;
2) okončanja, odnosno obustave postupka likvidacije sa stanjem na dan koji prethodi danu registracije;
3) otvaranja postupka stečaja sa stanjem na dan koji prethodi danu donošenja rešenja suda o otvaranju postupka stečaja;
4) početka primene plana reorganizacije sa stanjem na dan koji prethodi danu pravnosnažnosti rešenja suda o potvrđivanju plana reorganizacije.
Ukoliko se postupak likvidacije, odnosno postupak stečaja, nastave u narednoj kalendarskoj godini, likvidacioni, odnosno stečajni upravnik obveznika podnosi i poresku prijavu i poreski bilans sa stanjem na dan 31. decembra tekuće godine, u skladu sa članom 63. st. 3. i 4. ovog zakona.
Obveznik u postupku reorganizacije podnosi poresku prijavu i poreski bilans u skladu sa članom 63. stav 3. ovog zakona.
Dobit obveznika u periodu od pravosnažnosti rešenja o bankrotstvu stečajnog dužnika do pravosnažnosti rešenja o zaključenju stečajnog postupka, odnosno do pravosnažnosti rešenja o obustavi stečajnog postupka usled prodaje stečajnog dužnika kao pravnog lica (u daljem tekstu: period stečaja) utvrđuje se kao pozitivna razlika vrednosti imovine obveznika sa kraja i sa početka perioda stečaja, posle namirenja poverilaca. Vrednost imovine obveznika sa početka perioda stečaja je vrednost imovine na dan koji prethodi danu otvaranja stečajnog postupka korigovana za promene nastale do početka perioda stečaja u skladu sa propisima koji uređuju stečaj.
Stečajni upravnik obveznika iz stava 4. ovog člana podnosi poresku prijavu i poreski bilans u roku od deset dana od dana registracije u registru organa nadležnog za vođenje registra:
1) pravnosnažnog rešenja o bankrotstvu stečajnog dužnika sa stanjem na dan koji prethodi danu pravosnažnosti tog rešenja;
2) pravnosnažnog rešenja o zaključenju stečajnog postupka bankrotstvom, odnosno pravnosnažnog rešenja o obustavi stečajnog postupka usled prodaje stečajnog dužnika kao pravnog lica, sa stanjem na dan koji prethodi danu pravosnažnosti tog rešenja.
U slučaju brisanja ogranka nerezidentnog obveznika poreska prijava i poreski bilans podnose se u roku propisanim stavom 1. tačka 2) ovog člana.
Za ispunjenje obaveze poreza na dobit utvrđene poreskom prijavom podnetom po okončanju postupka likvidacije solidarno odgovaraju članovi društva koje je prestalo likvidacijom do visine vrednosti imovine koja im je pojedinačno pripala u postupku likvidacije utvrđene u skladu sa propisima kojima se uređuje oporezivanje dobiti pravnih lica.
Likvidacioni ostatak, odnosno višak deobne mase u novcu, odnosno nenovčanoj imovini, iznad vrednosti uloženog kapitala koji se raspodeljuje članovima privrednog društva nad kojim je okončan postupak likvidacije, odnosno zaključen postupak stečaja, smatra se dividendom.
Vrednost nenovčane imovine iz stava 1. ovog člana jednaka je njenoj tržišnoj vrednosti.
Ministar finansija bliže uređuje način i postupak utvrđivanja dividende iz stava 1. ovog člana.
Preostala neto vrednost imovine investicionog fonda koji nema svojstvo pravnog lica, koja se nakon raspuštanja tog investicionog fonda raspodeljuje članovima srazmerno njihovim investicionim jedinicama, u novcu, odnosno nenovčanoj imovini, a koja je iznad nabavne cene tih investicionih jedinica, smatra se kapitalnim dobitkom koji se uključuje u poresku osnovicu u iznosu od 50% ukupno ostvarenog kapitalnog dobitka.
Vrednost nenovčane imovine iz stava 1. ovog člana jednaka je njenoj tržišnoj vrednosti na dan donošenja odluke o raspuštanju.
Čl. 36 i 37
(Brisani)
Poreski tretman spajanja, podela, delimičnih podela, prenosa imovine i zamene akcija privrednih društava iz različitih država članica EU, kao i prenosa sedišta evropskog privrednog društva ili evropske zadruge iz jedne države članice u drugu državu članicu
Pojedini pojmovi, u smislu ovog zakona, u primeni Direktive Saveta 2009/133/EZ, imaju sledeće značenje:
1) Privredno društvo, rezident države članice EU označava društvo koje:
(1) ima jedan od oblika na koje se primenjuje zajednički sistem oporezivanja, koji važi za spajanja, podelu, delimičnu podelu, prenos imovine i zamenu akcija društava iz različitih država članica EU, kao i za prenos sedišta evropskog društva (u daljem tekstu: SE) ili evropske zadruge (u daljem tekstu: SCE) između država članica EU, prema spisku organizacionih oblika privrednih društava u dodatku Direktive Saveta 2009/133/EZ, a koji ministar finansija utvrđuje na osnovu Direktive Saveta 2009/133/EZ,
(2) je rezident države članice EU u skladu sa pravom te države i ne smatra se rezidentom izvan EU prema međunarodnim ugovorima o izbegavanju dvostrukog oporezivanja, zaključenim sa državama nečlanicama,
(3) je obveznik jednog od poreza na koji se primenjuje zajednički sistem oporezivanja koji važi za spajanja, podelu, delimičnu podelu, prenos imovine i zamenu akcija društava iz različitih država članica EU, kao i za prenos sedišta SE ili SCE između država članica EU, prema spisku tj. listi primenljivih poreskih oblika u državama članicama EU predviđenim u dodatku Direktive Saveta 2009/133/EZ, a koji ministar finansija utvrđuje na osnovu Direktive Saveta 2009/133/EZ. Navedeno se ne odnosi na društva koja su oslobođena plaćanja poreza ili imaju mogućnost izbora;
2) Spajanje označava poslovnu aktivnost u kojoj:
(1) jedno ili više društava prestaju sa radom bez postupka likvidacije, prenose celokupnu imovinu i obaveze u drugo postojeće društvo u zamenu za izdavanje hartija od vrednosti njihovim akcionarima u odgovarajućem iznosu kapitala drugog društva, pri čemu ako se pored izdavanja hartija od vrednosti vrši i plaćanje u gotovini, ono ne prelazi više od 10% nominalne vrednosti, ili u nedostatku nominalne vrednosti, knjigovodstvene vrednosti tih hartija od vrednosti,
(2) dva ili više društava se gase bez postupka likvidacije, prenose svu imovinu i obaveze u društvo koje su osnovali u zamenu za izdavanje hartija od vrednosti njihovim akcionarima u odgovarajućem iznosu kapitala novog društva, pri čemu ako se pored izdavanja hartija od vrednosti vrši i plaćanje u gotovini, ono ne prelazi više od 10% nominalne vrednosti, ili u nedostatku nominalne vrednosti, knjigovodstvene vrednosti tih hartija od vrednosti,
(3) se društvo gasi bez postupka likvidacije i prenosi celokupnu imovinu i obaveze na društvo koje drži sve hartije od vrednosti koje predstavljaju njegov kapital;
3) Podela označava poslovnu aktivnost u kojoj se društvo gasi bez postupka likvidacije, a sva imovina i obaveze prenose se na dva ili više postojećih društava u zamenu za proporcionalnu emisiju hartija od vrednosti njenim akcionarima u odgovarajućem iznosu kapitala drugog društva koje prima imovinu i obaveze, pri čemu ako se pored izdavanja hartija od vrednosti vrši i plaćanje u gotovini, ono ne prelazi više od 10% nominalne vrednosti, ili u nedostatku nominalne vrednosti, knjigovodstvene vrednosti tih hartija od vrednosti;
4) Delimična podela označava poslovnu aktivnost u kojoj društvo, bez gašenja, prenosi jednu ili više poslovnih celina na jedno ili više postojećih ili novih društava, pri čemu najmanje jednu poslovnu celinu ostavlja u društvu koje vrši prenos, u zamenu za proporcionalnu emisiju hartija od vrednosti koje predstavljaju kapital društava članovima društva, koji stiču imovinu i obaveze, pri čemu ako se pored izdavanja hartija od vrednosti vrši i plaćanje u gotovini, ono ne prelazi više od 10% nominalne vrednosti, ili u nedostatku nominalne vrednosti, knjigovodstvene vrednosti tih hartija od vrednosti;
5) Prenos imovine označava poslovnu aktivnost u kojoj društvo, bez da se gasi, prenosi sve ili jednu ili više poslovnih celina na drugo već osnovano društvo ili u društvo koje osniva, u zamenu za izdavanje ili prenos hartija od vrednosti koje predstavljaju udele u kapitalu društva preuzimaoca članovima prenesenog društva;
6) Zamena akcija ili udela označava poslovnu aktivnost kojom postojeće ili novo društvo (društvo sticalac) stiče hartije od vrednosti drugog društva u zamenu za izdavanje ili prenos sopstvenih hartija od vrednosti članovima preuzetog društva u zamenu za hartije od vrednosti koje predstavljaju kapital preuzetog društva, uz uslov da nakon zamene hartija od vrednosti društvo sticalac stekne ili daljim sticanjem hartija od vrednosti zadrži većinu glasačkih prava u preuzetom društvu, pri čemu ako se pored izdavanja hartija od vrednosti vrši i plaćanje u gotovini, ono ne prelazi više od 10% nominalne vrednosti, ili u nedostatku nominalne vrednosti, knjigovodstvene vrednosti tih hartija od vrednosti;
7) Društvo prenosilac označava društvo koje prenosi svu svoju imovinu i obaveze ili prenosi jednu ili više poslovnih celina;
8) Društvo preuzimalac označava društvo koje prima svu imovinu i obaveze, ili prima jednu ili više poslovnih celina prenesenog društva;
9) Preuzeto društvo označava društvo čiji je kapital steklo drugo društvo zamenom hartija od vrednosti;
10) Društvo sticalac označava društvo koje je steklo kapital drugog društva zamenom hartija od vrednosti;
11) Poslovna celina označava svu imovinu i obaveze društva koja u poslovno-organizacionom smislu predstavlja nezavisno privredno lice, odnosno lice sposobno za potpuno samostalno poslovanje sopstvenom imovinom;
12) Prenos sedišta označava postupak u kojem SE ili SCE društvo, bez likvidacije ili osnivanja novog pravnog lica, obavlja prenos svog sedišta iz jedne države članice u drugu državu članicu EU.
Kod spajanja, podele ili delimične podele poreski obveznik mora u poreskom periodu iskazati skrivene rezerve, koje se odnose na preostalu i prenesenu imovinu.
Iznos koji predstavlja skrivenu rezervu iz stava 1. ovog člana izračunava se kao razlika između fer vrednosti i poreske vrednosti prenesene imovine i obaveza prema stanju na dan sastavljanja poreske prijave.
Fer vrednost je iznos po kojem se može prodati ili na drugi način zameniti imovina ili kojim je moguće izmiriti obaveze ili za koji je moguće zameniti kapital između dobro obaveštenih i voljnih strana u poslu, u kojem su strane međusobno nezavisne i ravnopravne.
Poreska vrednost pojedine imovine ili obaveza je iznos koji se dobije procenom te imovine i obaveza kod obračuna poreza, odnosno iznos koji se dobije izračunavanjem poresko priznatih prihoda i rashoda, odnosno dobiti ili gubitka.
Prenesena imovina i obaveze su imovina i obaveze društva koje obavlja prenos, koje je, usled spajanja, podele ili delimične podele, stvarno povezano sa stalnom poslovnom jedinicom društva preuzimaoca u državi članici EU društva koje prenos obavlja i ima uticaj na dobit ili gubitak pri obračunu poreza.
Ako se kod prenosa imovine i obaveza u prenesenom društvu ostvari kapitalni dobitak koji se može pripisati prenesenoj poslovnoj celini, tako ostvareni kapitalni dobitak se ne uključuje u oporezivu dobit. Ako se kod prenosa imovine i obaveza u prenesenom društvu ostvari kapitalni gubitak koji se može pripisati prenesenoj poslovnoj celini, tako ostvaren kapitalni gubitak se ne priznaje na teret rashoda u poreskom bilansu.
Društvo prenosilac je dužno da proceni primljene hartije od vrednosti društva preuzimaoca prema njihovoj fer vrednosti na dan prenosa.
Društvo preuzimalac može preuzeti rezervisanja koja je stvorilo društvo prenosilac, te prava i obaveze u vezi sa tim rezervisanjima pod istim uslovima koji su važili u prenesenom društvu, ako se ta rezervisanja mogu pripisati prenesenoj poslovnoj celini.
Društvo preuzimalac može preuzeti poreske gubitke pod istim uslovima koji bi važili u prenesenom društvu, ako se ti gubici mogu pripisati prenesenoj poslovnoj celini.
Društvo preuzimalac procenjuje preuzetu imovinu i obaveze, amortizuje preuzetu imovinu te utvrđuje dobit ili gubitak u vezi sa preuzetom imovinom i obavezama prema poreskoj vrednosti na dan prenosa kod prenesenog društva, odnosno na način kao da prenos nije izvršen.
U slučajevima kada domaće društvo prenosilac prenosi deo ili celu poslovnu celinu na društvo preuzimaoca sa sedištem u državi članici EU u zamenu za akcije društva preuzimaoca, razlika koja nastaje se ne oporezuje, pod uslovom da društvo preuzimalac nastavi da obavlja delatnost u zemlji putem stalne poslovne jedinice.
U slučajevima kada društvo prenosilac sa sedištem u jednoj državi članici EU, koje u zemlji obavlja delatnost putem stalne poslovne jedinice, prenosi deo ili celu poslovnu celinu na društvo preuzimaoca u drugoj državi članici EU u zamenu za akcije prenesenog društva, razlika koja nastaje između tržišne vrednosti prenesene poslovne celine i njene poreske vrednosti se ne oporezuje, pod uslovom da društvo preuzimalac nastavi da obavlja delatnost u zemlji putem stalne poslovne jedinice.
Ako društvo preuzimalac ne nastavi da obavlja delatnost u skladu sa st. 1. i 2. ovog člana ili u roku od pet godina od dana prenosa otuđi prenesenu poslovnu celinu, smatraće se da je ostvarilo kapitalni dobitak koji se uključuje u poresku osnovicu, utvrđen kao pozitivna razlika koja nastaje između fer vrednosti prenesene poslovne celine i njene poreske vrednosti.
Društvo prenosilac i društvo preuzimalac ostvaruju prava iz čl. 37v, 37g i 37d ovog zakona pod uslovom da su rezidenti Republike i/ili rezidenti druge države članice EU, i to:
1) ako su društvo prenosilac i društvo preuzimalac rezidenti Republike, za prenos poslovne celine u Republici ili u drugoj državi članici EU;
2) ako je društvo prenosilac rezident druge države članice EU, a društvo preuzimalac je rezident Republike, za prenos poslovne celine koja se nalazi u Republici, ako nakon prenosa prenesena imovina i obaveze, rezervisanja, rezerve i gubici ne pripadaju poslovnoj jedinici društva preuzimaoca izvan Republike;
3) ako je društvo preuzimalac rezident druge države članice EU, a društvo prenosilac rezident Republike ili druge države članice EU, pod uslovom da nakon prenosa prenesena imovina i obaveze, rezervisanja, rezerve i gubici pripadaju poslovnoj jedinici društva preuzimaoca u Republici.
Ako se kod spajanja, podele i delimične podele u prenesenom društvu na dan spajanja, podele ili delimične podele ostvaruje kapitalni dobitak ili gubitak koji se odnosi na prenesenu imovinu i obaveze, neće se smatrati kapitalnim dobitkom, odnosno gubitkom koji se uključuje u poresku osnovicu.
Kod spajanja, podele ili delimične podele sprovedenih prema čl. 37e - 37i ovog zakona, poreski obveznik u poreskom periodu koje prethodi spajanju, podeli ili delimičnoj podeli, iskazuje skrivene rezerve, koje se ne oporezuju u trenutku spajanja, podele ili delimične podele.
Društvo preuzimalac može preuzeti rezervisanja koja je stvorilo društvo prenosilac, te prava i obaveze u vezi sa tim rezervisanjima pod istim uslovima koji bi važili u prenesenom društvu da do prenosa nije došlo.
Društvo preuzimalac može preuzeti poreske gubitke pod istim uslovima koji bi važili u prenesenom društvu, da do prenosa nije došlo.
Kod društva preuzimaoca ne oporezuju se dobici koje ostvari kod ukidanja udela u kapitalu prenesenog društva ako je pre spajanja, podele ili delimične podele imalo udele u kapitalu prenesenog društva.
Društvo preuzimalac procenjuje preuzetu imovinu i obaveze, amortizuje preuzetu imovinu te utvrđuje dobit ili gubitak u vezi sa preuzetom imovinom i obavezama prema poreskoj vrednosti na dan prenosa kod prenesenog društva, odnosno na način kao da prenos nije izvršen.
Ako član društva koji kod spajanja, podele ili delimične podele pri zameni hartija od vrednosti prenesenog društva za hartije od vrednosti društva preuzimaoca ostvari kapitalni dobitak, odnosno gubitak, taj dobitak, odnosno gubitak se neće smatrati kapitalnim dobitkom koji se uključuje u poresku osnovicu.
Stav 5. ovog člana se ne primenjuje ako je član društva rezident Republike i primi naknadu u novcu ili ako nije rezident Republike, a imalac je hartija od vrednosti u prenesenom društvu i društvu preuzimaocu preko poslovne jedinice koju ima u Republici.
Član društva iskazuje primljene hartije od vrednosti društva preuzimaoca po poreskoj vrednosti koju su imale hartije od vrednosti prenesenog društva u trenutku spajanja, podele ili delimične podele.
Ako društvo preuzimalac ima udeo u kapitalu prenesenog društva, kapitalni dobici koje ostvari društvo preuzimalac, taj dobitak, odnosno gubitak se neće smatrati kapitalnim dobitkom koji se uključuje u poresku osnovicu.
Stav 1. ovog člana ne primenjuje se u slučajevima kada društvo preuzimalac ima manje od 10% vlasničkog udela u kapitalu društva koje se prenosi.
Kod spajanja, podele, delimične podele ili zamene akcija kapitalni dobitak ili gubitak ostvaren dodelom hartija od vrednosti ili udela društva preuzimaoca članovima prenesenog društva u zamenu za hartije od vrednosti ili udele koje predstavljaju kapital prenesenog društva, se neće smatrati kapitalnim dobitkom koji se uključuje u poresku osnovicu.
Društvo prenosilac i društvo preuzimalac ostvaruju prava iz čl. 37e, 37ž i 37z ovog zakona pod uslovom da su rezidenti Republike i/ili rezidenti druge države članice EU, i to:
1) ako su društvo prenosilac i društvo preuzimalac rezidenti Republike, nezavisno od toga da li se poslovna celina prenesenog društva nalazi u Republici ili u drugoj državi članici EU;
2) ako je društvo prenosilac rezident druge države članice EU, a društvo preuzimalac je rezident Republike, pod uslovom da nakon spajanja, podele ili delimične podele prenesena imovina i obaveze, rezervisanja, rezerve i gubici ne pripadaju stalnoj poslovnoj jedinici društva preuzimaoca izvan Republike;
3) ako je društvo preuzimalac rezident druge države članice EU, a društvo prenosilac rezident Republike ili druge države članice EU, pod uslovom da nakon spajanja, podele ili delimične podele prenesena imovina i obaveze, rezervisanja, rezerve i gubici pripadaju stalnoj poslovnoj jedinici društva preuzimaoca u Republici.
Prenos stalne poslovne jedinice
Ako spajanje, podela, delimična podela ili prenos imovine uključuje stalnu poslovnu jedinicu prenesenog društva koja se nalazi u drugoj državi članici EU, država članica EU u kojoj društvo prenosilac ima sedište neće dobitak, odnosno gubitak ostvaren prenosom stalne poslovne jedinice smatrati kapitalnim dobitkom koji se uključuje u poresku osnovicu.
Društvo prenosilac može u dobit da prenese gubitke stalne poslovne jedinice koji nisu bili preneti na račun dobiti utvrđene u poreskom bilansu iz budućih obračunskih perioda.
Kod spajanja, podele, delimične podele ili prenosa imovine iz stava 1. ovog člana, država članica EU u kojoj stalna poslovna jedinica ima sedište i država članica u kojoj društvo preuzimalac ima sedište na takav prenos primeniće u pogledu oporezivanja odredbe čl. 37a - 37m ovog zakona. Isto se primenjuje kada se stalna poslovna jedinica nalazi u istoj državi članici EU u kojoj je društvo preuzimalac rezident.
Izuzetno od st. 1, 2. i 3. ovog člana, kada država članica EU društva koje se prenosi primenjuje načelo oporezivanja svetske dobiti, ona ima pravo oporezivanja bilo koje dobiti ili kapitalnih dobitaka stalne poslovne jedinice koji su posledica spajanja, podele, delimične podele ili prenosa imovine, pod uslovom da omogući poreski kredit za porez koji bi bio obračunat na tu dobit ili kapitalne dobitke u državi članici EU u kojoj se nalazi stalna poslovna jedinica u skladu sa članom 51. ovog zakona.
Ako pri zameni akcija i udela član preuzetog društva ostvaruje kapitalne dobitke, oni se ne oporezuju, a gubitak koji bi bio ostvaren zamenom hartija od vrednosti preuzetog društva ne priznaje se u svrhu oporezivanja.
Ako član društva primi plaćanje u novcu, obveznik je poreza u delu koji odgovara plaćanju u novcu, pri čemu se ostvareni dobitak ili gubitak u srazmernom delu pripisuje gotovinskom plaćanju i fer vrednosti hartija od vrednosti društva sticaoca.
Član društva procenjuje hartije od vrednosti preuzetog društva prema poreskoj vrednosti koju su hartije od vrednosti preuzetog društva imale kod njega u trenutku zamene.
Društvo sticalac procenjuje primljene hartije od vrednosti preuzetog društva prema njihovoj fer vrednosti na dan zamene.
Član 37k ovog zakona se primenjuje pod uslovom da su društvo sticalac i preuzeto društvo rezidenti Republike i/ili rezidenti druge države članice EU i ako je član društva rezident Republike ili ako nije rezident Republike, a imalac je hartija od vrednosti preuzetog društva i društva sticaoca preko poslovne jedinice u Republici.
Kod prenosa sedišta SE ili SCE društva iz Republike u drugu državu članicu EU i iz druge države članice EU u Republiku, takav prenos sedišta ne dovodi do oporezivanja dobitaka u državi članici EU iz koje je sedište preneseno, ostvarenih od imovine i obaveza SE ili SCE društva prema članu 37v ovog zakona, pod uslovom da ta društva ostaju povezana sa stalnom poslovnom jedinicom tog SE ili SCE društva u državi članici EU iz koje je izvršen prenos sedišta.
Kapitalnim dobitkom, odnosno gubitkom, u smislu ovog zakona, ne smatra se razlika nastala prenosom prava, udela ili hartija od vrednosti, kada:
1) je obveznik izvršio prenos prava, udela ili hartija od vrednosti koje je pre prenosa imao u svom vlasništvu neprekidno najmanje deset godina;
2) se vrši zamena akcija, odnosno udela, isključivo za akcije, odnosno udele drugog privrednog društva, kako je određeno ovim zakonom, odnosno u statusnoj promeni vrši zamena akcija, odnosno udela koje obveznik ima u privrednom društvu prenosiocu, isključivo za akcije, odnosno udele u privrednom društvu sticaocu;
3) se vrši zamena akcija, odnosno udela, za akcije, odnosno udele drugog privrednog društva, kako je određeno ovim zakonom, odnosno u statusnoj promeni vrši zamena akcija, odnosno udela koje obveznik ima u privrednom društvu prenosiocu, za akcije, odnosno udele u privrednom društvu sticaocu uz isplatu novčane naknade kada ukupan iznos tih plaćanja svim članovima društva prenosioca u slučaju statusne promene, odnosno svim članovima društva čije se akcije, odnosno udeli zamenjuju, kako je određeno ovim zakonom, ne prelazi 10% ukupne nominalne vrednosti udela, odnosno akcija koje stiču članovi društva prenosioca, a ako te akcije nemaju nominalnu vrednost 10% ukupne računovodstvene vrednosti tih akcija, kapitalni dobitak se utvrđuje srazmerno učešću novčane naknade u ukupnoj vrednosti stečenih akcija, odnosno udela, uvećanih za iznos primljene novčane naknade.
Pravo na poresko izuzimanje kod prodaje prava, odnosno udela iz stava 1. tačka 1) ovog člana, u slučaju kada je tokom perioda vlasništva dolazilo do promene procenta prava, odnosno učešća u kapitalu, obveznik može da ostvari u odnosu na procentualni deo prava koji je neprekidno najmanje deset godina imao u vlasništvu, odnosno deo udela po osnovu koga je neprekidno najmanje deset godina imao pravo učešća u kapitalu, u procentu koji je jednak procentu koji je inicijalno stečen najmanje deset godina pre prodaje prava, odnosno udela.
Za oporezivanje pri prenosu imovine, oporezivanje pri zameni akcija i oporezivanje kod spajanja, podele i delimične podele, prema čl. 37a-37lj ovog zakona, odredbe o prenosima hartija od vrednosti koje predstavljaju udeo u kapitalu, primenjuju se i na društva kao što su na primer društva sa ograničenom odgovornošću, kod kojih kapital ne predstavljaju hartije od vrednosti.
Odredbe čl. 37a-37m ovog zakona neće se primenjivati ako je očigledno da poslovno spajanje, podela, delimična podela, prenos imovine, zamena akcija ili prenos sedišta nekog SE ili SCE društva za glavni cilj ili jedan od glavnih ciljeva ima utaju poreza ili izbegavanje poreza.
Društvo prenosilac, društvo preuzimalac i član društva imaju prava i obaveze iz čl. 37a-37n ovog zakona, ako su ispunili propisane uslove i na osnovu prijave postupaka spajanja, podele, delimične podele, prenosa imovine i zamene akcija Poreskoj upravi.
Ako uslovi iz stava 1. ovog člana nisu ispunjeni, društvo prenosilac, društvo preuzimalac i član društva nemaju prava i obaveze iz čl. 37a-37n ovog zakona. U tom slučaju, društvo prenosilac obavezno je da u poresku osnovicu uključi skrivene rezerve iz člana 37b ovog zakona.
Način i uslove za odlaganje i iskazivanje kapitalnih dobitaka kod društva prenosioca, preuzimanje gubitaka društva prenosioca, odlaganje i iskazivanje kapitalinih dobitaka vlasnika akcija i udela društva prenosioca i ostala pitanja od značaja za podnošenje poreske prijave kod društva prenosioca i društva sticaoca bliže propisuje ministar finansija.
PORESKI PERIOD
Poreski period za koji se obračunava porez na dobit je poslovna godina.
Poslovna godina je kalendarska godina, osim u slučaju prestanka ili otpočinjanja obavljanja delatnosti u toku godine, uključujući i statusne promene, pokretanja postupka stečaja ili likvidacije, kao i u slučaju obustave stečajnog postupka usled prodaje stečajnog dužnika kao pravnog lica, odnosno obustave postupka likvidacije, u toku godine.
Na zahtev poreskog obveznika koji je dobio saglasnost ministra finansija, odnosno guvernera Narodne banke Srbije, da sastavlja i prikazuje finansijske izveštaje sa stanjem na poslednji dan poslovne godine koja je različita od kalendarske, nadležan poreski organ odobrava rešenjem da se poslovna godina i kalendarska godina razlikuju, s tim da poreski period traje 12 meseci. Tako odobreni poreski period obveznik je dužan da primenjuje najmanje pet godina.
Poreski obveznik iz stava 3. ovog člana dužan je da podnese poresku prijavu i poreski bilans za utvrđivanje konačne poreske obaveze za period od 1. januara tekuće godine do dana kada, po rešenju nadležnog poreskog organa, započinje poslovnu godinu koja se razlikuje od kalendarske, u roku od deset dana od dana isteka roka propisanog za podnošenje finansijskih izveštaja za period za koji se podnosi poreska prijava i poreski bilans.
Ako je obveznik poreza u vidu akontacije platio manje poreza nego što je bio dužan da plati po obavezi obračunatoj u poreskoj prijavi, dužan je da razliku uplati najkasnije do podnošenja poreske prijave uz podnošenje dokaza o uplati razlike poreza.
Ako je obveznik poreza u vidu akontacije platio više poreza nego što je bio dužan da plati po obavezi obračunatoj u poreskoj prijavi, više plaćeni porez uračunava se kao akontacija za naredni period ili se obvezniku vraća na njegov zahtev u roku od 30 dana od dana prijema zahteva za povraćaj.
Izuzetno od stava 2. ovog člana, za poreskog obveznika iz člana 34. stav 4. ovog zakona, poreski period je period stečaja.
PORESKA STOPA
Stopa poreza na dobit pravnih lica je proporcionalna i jednoobrazna.
Stopa poreza na dobit pravnih lica iznosi 15%.
Ukoliko međunarodnim ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja nije drukčije uređeno, porez na dobit po odbitku po stopi od 20% obračunava se i plaća na prihode koje ostvari nerezidentno pravno lice od rezidentnog pravnog lica po osnovu:
1) dividendi i udela u dobiti u pravnom licu, uključujući i dividendu iz člana 35. ovog zakona;
2) naknada od autorskog i srodnih prava i prava industrijske svojine (u daljem tekstu: autorska naknada);
3) kamata;
4) naknada od zakupa i podzakupa nepokretnosti i pokretnih stvari na teritoriji Republike;
5) naknada od usluga istraživanja tržišta, računovodstvenih i revizorskih usluga i drugih usluga iz oblasti pravnog i poslovnog savetovanja, nezavisno od mesta njihovog pružanja ili korišćenja, odnosno mesta gde će biti pružene ili korišćene.
Prihod koji nerezidentno pravno lice ostvari po osnovu članstva u alternativnom investicionom fondu koji nema svojstvo pravnog lica, smatra se dividendom u smislu stava 1. ovog člana.
Porez po odbitku iz stava 1. ovog člana obračunava se i plaća i na prihode nerezidentnog pravnog lica po osnovu izvođenja estradnog, zabavnog, umetničkog, sportskog ili sličnog programa u Republici, koji nisu oporezovani kao dohodak fizičkog lica (izvođača, muzičara, sportiste i sl.), u skladu sa propisima kojima se uređuje oporezivanje dohotka građana.
Izuzetno od st. 1. i 3. ovog člana, na prihode koje ostvari nerezidentno pravno lice iz jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom po osnovu autorskih naknada, kamata, naknada po osnovu zakupa i podzakupa nepokretnosti i pokretnih stvari na teritoriji Republike, kao i naknada po osnovu usluga, bez obzira na mesto njihovog pružanja ili korišćenja, odnosno mesto gde će biti pružene ili korišćene, obračunava se i plaća porez po odbitku po stopi od 25%.
Porez po odbitku iz st. 1. i 4. ovog člana ne plaća se na prihode koje ostvari nerezidentno pravno lice, odnosno nerezidentno pravno lice iz jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom, od kamata po osnovu dužničkih hartija od vrednosti čiji je izdavalac, u skladu sa zakonom, Republika, autonomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave ili Narodna banka Srbije.
Rezidentno pravno lice, uključujući i društvo za upravljanje alternativnim investicionim fondom koji nema svojstvo pravnog lica, dužno je da u roku od tri dana od dana isplate prihoda iz st. 1, 3. i 4. ovog člana podnese poresku prijavu.
Na prihode koje ostvari nerezidentno pravno lice od rezidentnog pravnog lica, drugog nerezidentnog pravnog lica, fizičkog lica, nerezidentnog ili rezidentnog ili od investicionog fonda, na teritoriji Republike, po osnovu kapitalnih dobitaka nastalih u skladu sa odredbama čl. 27. do 29. ovog zakona, obračunava se i plaća porez po rešenju po stopi od 20% ako međunarodnim ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja nije drukčije uređeno.
Izuzetno od stava 1. ovog člana, na prihode iz tačke 4) tog stava koje nerezidentno pravno lice ostvaruje od isplatioca koji nije dužan da obračunava, obustavlja i plaća porez po odbitku, obračunava se i plaća porez po rešenju iz stava 7. ovog člana.
Porez po rešenju iz stava 7. ovog člana obračunava se i plaća i na prihode iz stava 1. tač. 2), 3), 4) i 5) ovog člana koje nerezidentno pravno lice ostvari po osnovu namirenja potraživanja u postupku izvršenja, odnosno u svakom drugom postupku namirenja potraživanja, u skladu sa zakonom.
Nerezidentno pravno lice - primalac prihoda iz st. 7, 8. i 9. ovog člana, dužno je da u roku od 30 dana od dana ostvarivanja prihoda, preko poreskog punomoćnika određenog u skladu sa propisima kojima se uređuje poreski postupak i poreska administracija, podnese poresku prijavu nadležnom poreskom organu, i to u opštini na čijoj teritoriji se nalazi nepokretnost, sedište privrednog društva u kojem nerezidentno pravno lice ima udeo ili hartije od vrednosti koji su predmet prodaje, odnosno sedište ili prebivalište isplatioca prihoda, odnosno poreskog punomoćnika, po osnovu zakupa i podzakupa pokretnih stvari, kao i sedište ili prebivalište poreskog punomoćnika u slučaju ostvarenja prihoda iz stava 9. ovog člana, na osnovu koje nadležni poreski organ donosi rešenje.
Sadržaj poreske prijave iz stava 10. ovog člana bliže uređuje ministar finansija.
Porez po odbitku iz st. 1. i 3. ovog člana i porez po rešenju iz st. 7, 8. i 9. ovog člana ne obračunava se i ne plaća ako se prihod iz st. 1, 3, 7, 8. i 9. ovog člana isplaćuje stalnoj poslovnoj jedinici nerezidentnog obveznika iz člana 4. ovog zakona.
Ukoliko rezidentno pravno lice isplaćuje prihode stalnoj poslovnoj jedinici nerezidentnog pravnog lica iz jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom, ono je dužno da obračuna i uplati porez po odbitku u skladu sa odredbama stava 1. tačka 1) i stava 4. ovog člana.
U slučaju primene stava 13. ovog člana prihodi na koje se primenjuju odredbe stava 1. tačka 1) i stava 4. ovog člana, kao i rashodi sa njima povezani ne uzimaju se u obzir za potrebe utvrđivanja poreske osnovice stalne poslovne jedinice nerezidentnog pravnog lica iz jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom.
Vrste usluga iz stava 1. tačka 5) ovog člana bliže uređuje ministar finansija.
Sadržaj poreske prijave iz stava 6. ovog člana bliže uređuje ministar finansija.
Kod obračuna poreza po odbitku na prihode nerezidenta, isplatilac prihoda primenjuje odredbe ugovora o izbegavanju dvostrukog oporezivanja, pod uslovom da nerezident dokaže status rezidenta države sa kojom je Republika zaključila ugovor o izbegavanju dvostrukog oporezivanja i da je nerezident stvarni vlasnik prihoda.
Status rezidenta države sa kojom je zaključen ugovor o izbegavanju dvostrukog oporezivanja u smislu stava 1. ovog člana, nerezident dokazuje potvrdom o rezidentnosti u skladu sa zakonom kojim se uređuje poreski postupak i poreska administracija.
Ako isplatilac prihoda primeni odredbe ugovora o izbegavanju dvostrukog oporezivanja, a nisu ispunjeni uslovi iz st. 1. i 2. ovog člana, što za posledicu ima manje plaćeni iznos poreza, dužan je da plati razliku između plaćenog poreza i dugovanog poreza po ovom zakonu.
Nadležni poreski organ, na zahtev nerezidenta, dužan je da izda potvrdu o porezu plaćenom u Republici.
Na nerezidentno pravno lice - primaoca prihoda iz člana 40. st. 7, 8. i 9. ovog zakona, primenjuju se odredbe ugovora o izbegavanju dvostrukog oporezivanja u skladu sa odredbama st. 1. do 3. ovog člana.
Ako isplatilac prihoda u momentu isplate prihoda nerezidentu ne raspolaže potvrdom iz stava 2. ovog člana, dužan je da prilikom isplate prihoda primeni odredbe ovog zakona.
Ako nerezidentno pravno lice dostavi nadležnom poreskom organu potvrdu iz stava 2. ovog člana, razlika između iznosa plaćenog poreza iz stava 6. ovog člana i iznosa poreza za koji bi postojala obaveza plaćanja da je obveznik u momentu isplate prihoda raspolagao potvrdom iz stava 2. ovog člana, smatra se više plaćenim porezom.
Oporezivanje kamata, autorskih naknada, dividendi i udela u dobiti između povezanih pravnih lica iz različitih država članica EU
Kamate i autorske naknade koje isplaćuje rezidentno pravno lice ili stalna poslovna jedinica pravnog lica iz druge države članice EU koja se nalazi u Republici, ne oporezuju se porezom po odbitku iz člana 40. stav 1. ovog zakona, pod uslovom da se kamate i autorske naknade isplaćuju povezanim pravnim licima iz druge države članice EU, koja pravo na kamatu ili autorsku naknadu ostvaruju u drugoj državi članici EU ili se, isplata kamata i autorskih naknada vrši stalnoj poslovnoj jedinici rezidentnog pravnog lica, koja se nalazi u drugoj državi članici EU.
Kada pravno lice iz države članice EU ili stalna poslovna jedinica rezidentnog pravnog lica koja se nalazi u drugoj državi članici EU isplaćuju kamate ili autorske naknade, smatra se da kamate i autorske naknade nastaju u toj državi članici EU.
Rezidentno pravno lice iz stava 1. ovog člana smatra se povezanim sa pravnim licem iz druge države članice EU, ako u periodu od najmanje 24 meseca:
1) rezidentno pravno lice koje isplaćuje kamate i autorske naknade (u daljem tekstu: isplatilac) neposredno poseduje najmanje 25% akcija ili udela u kapitalu pravnog lica koje ostvaruje pravo na kamatu ili autorsku naknadu (u daljem tekstu: primalac i stvarni vlasnik), ili
2) primalac i stvarni vlasnik neposredno poseduje najmanje 25% akcija ili udela u kapitalu isplatioca, ili
3) isto pravno lice neposredno poseduje najmanje 25% akcija ili udela u kapitalu isplatioca i primaoca i stvarnog vlasnika, koji su pravna lica iz država članica EU.
Isplatilac, odnosno primalac i stvarni vlasnik je pravno lice:
1) organizovano u jednom od organizacionih oblika na koje se primenjuje zajednički sistem oporezivanja u vezi sa isplatom kamata i autorskih naknada koji važi za povezana lica iz različitih država članica EU,
2) koje je, za poreske svrhe, rezident države članice EU u skladu sa pravom te države i, koje se ne smatra rezidentom države koja nije država članica EU, u skladu sa međunarodnim ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja zaključenim sa tom državom i
3) koje je poreski obveznik jednog od poreza na koje se primenjuje zajednički sistem oporezivanja u vezi sa isplatom kamata i autorskih naknada između povezanih lica iz različitih država članica EU.
Pravno lice iz stava 4. tačka 3) ovog člana nema status poreskog obveznika, ako je oslobođeno plaćanja poreza na dobit.
Za primenu stava 4. tač. 1) i 3) ovog člana, ministar finansija utvrđuje listu organizacionih oblika na koje se primenjuje zajednički sistem oporezivanja u vezi sa isplatom kamata i autorskih naknada između povezanih lica iz različitih država članica EU, u skladu sa prilogom Direktive Saveta 2003/49/EZ, izmenjene i dopunjene Direktivom Saveta 2004/66/EZ, Direktivom Saveta 2004/76/EZ, Direktivom Saveta 2006/98/EZ i Direktivom Saveta 2013/13/EU.
Pravno lice iz države članice EU smatra se primaocem i stvarnim vlasnikom kamate ili autorske naknade samo ako te isplate prima za svoj račun i u svoje ime, a ne kao posrednik (agent, opunomoćenik ili ovlašćeni potpisnik trećeg lica).
Stalna poslovna jedinica iz stava 1. ovog člana, predstavlja stalno mesto poslovanja u jednoj državi članici EU, preko koga pravno lice iz druge države članice EU potpuno ili delimično obavlja poslovanje.
Stalna poslovna jedinica smatra se isplatiocem kamata i autorskih naknada, ako za stalnu poslovnu jedinicu ta isplata predstavlja rashod, koji se priznaje u poreske svrhe u državi članici EU u kojoj se nalazi.
Stalna poslovna jedinica, smatra se primaocem i stvarnim vlasnikom kamate ili autorske naknade ako:
1) je potraživanje duga, pravo na informacije ili korišćenje informacija, u vezi sa kojim nastaje obaveza plaćanja kamate ili autorskih naknada, stvarno povezano sa tom stalnom poslovnom jedinicom i
2) kamate ili autorske naknade predstavljaju prihod u odnosu na koji se ta stalna poslovna jedinica u državi članici EU u kojoj se nalazi, oporezuje jednim od poreza na koji se primenjuje zajednički sistem oporezivanja u vezi sa isplatom kamata i autorskih naknada između povezanih lica iz različitih država članica EU, u skladu sa članom 40b stav 4. tačka 3) ovog zakona.
Ako se stalna poslovna jedinica pravnog lica iz države članice EU smatra isplatiocem ili primaocem i stvarnim vlasnikom kamata ili autorskih naknada, nijedan drugi deo tog pravnog lica neće se smatrati isplatiocem ili stvarnim vlasnikom tih kamata ili autorskih naknada.
Odredbe člana 40b ovog zakona i st. 1-3. ovog člana ne primenjuju se ako se kamate i autorske naknade isplaćuju stalnoj poslovnoj jedinici pravnog lica iz države članice EU ili kamate i autorske naknade isplaćuje stalna poslovna jedinica pravnog lica iz države članice EU koja se nalazi u državi koja nije članica EU, a poslovi pravnog lica iz države članice EU se potpuno ili delimično obavljaju preko te stalne poslovne jedinice.
Kamate i autorske naknade koje isplaćuje rezidentno pravno lice ne oporezuju se porezom po odbitku iz člana 40. stav 1. ovog zakona, ako primalac i stvarni vlasnik kamata i autorskih naknada isplatiocu kamata i autorskih naknada dostavi potvrdu nadležnog poreskog organa države primaoca i stvarnog vlasnika kamata i autorskih naknada da su ispunjeni uslovi iz čl. 40b i 40v ovog zakona.
Ako primalac i stvarni vlasnik kamata i autorskih naknada ne dokaže da su, u trenutku isplate, ispunjeni uslovi iz stava 1. ovog člana isplatilac kamata i autorskih naknada je dužan da obračuna i plati porez po odbitku iz člana 40. stav 1. ovog zakona.
Ako su isplate kamata i autorskih naknada izvršene od strane isplatioca iz država članica EU, a njihov primalac i stvarni vlasnik se nalazi u Republici, nadležni poreski organ na zahtev primaoca i stvarnog vlasnika kamata i autorskih naknada izdaje potvrdu o ispunjenosti uslova iz čl. 40b i 40v ovog zakona.
Ministar finansija bliže uređuje sadržaj i način izdavanja potvrde iz stava 3. ovog člana.
Odredbe čl. 40b-40g ovog zakona ne primenjuju se na:
1) plaćanja koja imaju karakter raspodele dobiti ili povraćaja kapitala;
2) isplate kamata na kredite koji sadrže pravo učešća u dobiti dužnika;
3) isplate kamata na kredite koji davaocu kredita daju pravo zamene njegovih prava na kamate sa pravom učešća u dobiti;
4) plaćanja po osnovu ugovora o kreditu koji ne sadrži odredbe za otplatu glavnice;
5) plaćanja po osnovu ugovora o kreditu koji sadrži odredbe za otplatu glavnice koja dospeva nakon 50 godina od izdavanja kredita.
Ako iznos kamata ili autorskih naknada, zbog posebnog odnosa između platioca i stvarnog vlasnika ili između njih i trećeg lica, prelazi iznos koji bi bio ugovoren između platioca i stvarnog vlasnika da takvog odnosa nema, odredbe čl. 40b-40g ovog zakona primenjuju se samo na iznos koji bi bio ugovoren da takvog odnosa nema.
Odredbe čl. 40b-40g ovog zakona ne primenjuju se ako se osnovano može zaključiti, uzimajući u obzir sve relevantne činjenice i okolnosti, da isplata kamata i autorskih naknada ima kao glavni cilj ili jedan od glavnih ciljeva utaju poreza ili izbegavanje poreza.
Oporezivanje dividendi i udela u dobiti između matičnih pravnih lica i njihovih filijala iz različitih država članica EU
Dividende i udeli u dobiti, koje rezidentna filijala isplaćuje matičnom pravnom licu u drugoj državi članici EU, odnosno stalnoj poslovnoj jedinici rezidentnog pravnog lica koja se nalazi u drugoj državi članici EU, ne oporezuju se porezom na dobit po odbitku iz člana 40. stav 1. ovog zakona.
Kada matično pravno lice u Republici ili stalna poslovna jedinica tog pravnog lica koja se nalazi u Republici, prima dividende i udele u dobiti od svoje filijale iz država članica EU, to matično pravno lice i stalna poslovna jedinica, prihode od dividendi i udela od dobiti ne uključuju u poresku osnovicu, ako se filijali iz države članice EU dividende i udeli u dobiti ne priznaju kao rashod u poreske svrhe.
Matičnim pravnim licem iz st. 1. i 2. ovog člana smatra se pravno lice koje, u periodu od najmanje 24 meseca neprekidno, poseduje najmanje 10% akcija ili udela u kapitalu filijale koja isplaćuje dividende ili udele u dobiti.
Matičnim pravnim licem iz st. 1. i 2. ovog člana smatra se i ono rezidentno pravno lice koje, u periodu od najmanje 24 meseca neprekidno, poseduje najmanje 10% akcija ili udela u kapitalu drugog rezidentnog pravnog lica preko svoje stalne poslovne jedinice koja se nalazi u drugoj državi članici EU.
Filijalom iz st. 1. i 2. ovog člana smatra se pravno lice u čijem kapitalu matično pravno lice iz stava 3. ovog člana učestvuje pod uslovima predviđenim ovim zakonom.
Pravno lice koje isplaćuje dividende i udele u dobiti, odnosno koje prima dividende i udele u dobiti je pravno lice:
1) organizovano u jednom od organizacionih oblika na koje se primenjuje zajednički sistem oporezivanja u vezi sa isplatom dividendi i udela u dobiti koji važi za matična pravna lica i filijale iz različitih država članica EU;
2) koje je za poreske svrhe rezident države članice EU u skladu sa pravom te države i koje se ne smatra rezidentom države koja nije država članica EU, u skladu sa međunarodnim ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja zaključenim sa tom državom i
3) koje je poreski obveznik jednog od poreza na koje se primenjuje zajednički sistem oporezivanja u vezi sa isplatom dividendi i udela u dobiti koji važi za matična pravna lica i filijale iz različitih država članica EU.
Pravno lice iz stava 6. tačka 3) ovog člana nema status poreskog obveznika ako je oslobođeno plaćanja poreza na dobit.
Za primenu stava 6. tač. 1) i 3) ovog člana ministar finansija utvrđuje listu svih organizacionih oblika i privrednih društava i listu poreza na koje se primenjuje zajednički sistem oporezivanja u vezi sa isplatom dividendi i udela u dobiti koji važi za matična pravna lica i filijale iz različitih država članica EU, u skladu sa prilogom Direktive Saveta 2011/96/EU, izmenjene i dopunjene Direktivom Saveta 2013/13/EU, Direktivom Saveta 2014/86/EU i Direktivom Saveta 2015/121/EU.
Filijala iz stava 1. ovog člana, koja isplaćuje dividende i udele u dobiti dostavlja nadležnom poreskom organu u trenutku isplate, potvrdu kojom matično pravno lice dokazuje ispunjenost uslova iz st. 3, 4. i 6. ovog člana.
Ako filijala ne dokaže da su, u trenutku isplate, ispunjeni uslovi iz st. 3. i 6. ovog člana isplatilac dividendi i udela u dobiti je dužan da obračuna i plati porez po odbitku iz člana 40. stav 1. ovog zakona.
Odredbe st. 1. i 2. ovog člana ne primenjuju se ako se osnovano može zaključiti, uzimajući u obzir sve relevantne činjenice i okolnosti, da isplata dividendi ili udela u dobiti ima kao glavni cilj ili jedan od glavnih ciljeva utaju poreza ili izbegavanje poreza.
Odredbe čl. 40b-40đ ovog zakona koje se odnose na pravna lica koja su za poreske svrhe rezidenti država članica EU shodno se primenjuju i na društva koja su za poreske svrhe rezidenti država članica evropskog ekonomskog prostora.
PORESKI PODSTICAJI
Radi ostvarivanja ciljeva ekonomske politike u pogledu stimulisanja privrednog rasta, obveznicima se pružaju poreski podsticaji.
Poreski podsticaji u odnosu na porez na dobit pravnih lica utvrđuju se samo ovim zakonom.
Čl. 42 i 43
(Brisano)
Plaćanja poreza na dobit oslobađa se nedobitna organizacija za poreski period u kojem ostvareni višak prihoda nad rashodima nije veći od 400.000 dinara, pod uslovom da:
1) ne raspodeljuje ostvareni višak svojim osnivačima, članovima, direktorima, zaposlenima ili sa njima povezanim licima;
2) godišnji iznos ličnih primanja koja isplaćuje zaposlenima, direktorima i sa njima povezanim licima nije veći od dvostrukog iznosa prosečne godišnje zarade po zaposlenom u Republici u godini za koju se utvrđuje pravo na poresko oslobođenje, prema podacima republičkog organa nadležnog za poslove statistike;
3) ne raspodeljuje imovinu u korist svojih osnivača, članova, direktora, zaposlenih ili sa njima povezanih lica;
4) da nema monopolski ili dominantan položaj na tržištu u smislu zakona kojim se uređuje zaštita konkurencije.
Povezanim licima iz stava 1. tač. 1) do 3) ovog člana smatraju se lica iz člana 59. ovog zakona.
Nedobitna organizacija dužna je da vodi evidenciju o prihodima i rashodima, da podnese poreski bilans i poresku prijavu.
(Brisan)
Oslobađa se plaćanja poreza na dobit pravnih lica preduzeće za radno osposobljavanje, profesionalnu rehabilitaciju i zapošljavanje invalidnih lica, srazmerno učešću tih lica u ukupnom broju zaposlenih, s tim što se poresko oslobođenje koristi u skladu sa propisima o kontroli državne pomoći.
Ministar finansija bliže uređuje način ostvarivanja prava na poresko oslobođenje iz stava 1. ovog člana.
Čl. 46a-50
(Brisano)
(Brisano)
(Brisan)
Čl. 50v i 50g***
(Brisani)
Čl. 50d i 50đ
(Brisani)
Čl. 50e-50i***
(Brisani)
(Brisan)
Poreskom obvezniku - banci priznaje se pravo na poreski kredit u iznosu od 2% preostalog duga utvrđenog u skladu sa članom 4. stav 2. Zakona o konverziji stambenih kredita indeksiranih u švajcarskim francima ("Službeni glasnik RS", broj 31/19).
Poreski kredit iz stava 1. ovog člana obveznik koristi u dva uzastopna poreska perioda, i to u iznosu od 50% tako obračunatog poreskog kredita.
U slučaju da obveznik ne može da iskoristi poreski kredit na način propisan stavom 2. ovog člana, neiskorišćeni iznos poreskog kredita može se preneti na račun poreza na dobit iz budućih obračunskih perioda, ali ne duže od deset godina.
Ministar finansija bliže uređuje način ostvarivanja prava na poreski kredit iz stava 1. ovog člana.
OTKLANJANJE DVOSTRUKOG OPOREZIVANJA DOBITI OSTVARENE U DRUGOJ DRŽAVI
Dobit stalne poslovne jedinice rezidentnog obveznika
Ako rezidentni obveznik ostvari dobit poslovanjem preko stalne poslovne jedinice u drugoj državi na koju je plaćen porez u toj državi, na račun poreza na dobit pravnih lica utvrđenog prema odredbama ovog zakona odobrava mu se poreski kredit u visini poreza na dobit plaćenog u toj drugoj državi.
Poreski kredit iz stava 1. ovog člana ne može biti veći od iznosa koji bi se obračunao primenom odredaba ovog zakona na dobit ostvarenu u inostranstvu.
Matično pravno lice - rezidentni obveznik Republike može umanjiti obračunati porez na dobit pravnih lica za iznos poreza koji je njegova nerezidentna filijala platila u drugoj državi na dobit iz koje su isplaćene dividende, koje se uključuju u prihode matičnog pravnog lica, kao i za iznos poreza po odbitku koji je nerezidentna filijala platila u drugoj državi na te isplaćene dividende.
Prihodi od dividendi iz nerezidentne filijale uključuju se u prihode rezidentnog matičnog pravnog lica u iznosu uvećanom za plaćeni porez na dobit pravnih lica i plaćeni porez po odbitku na dividende iz stava 1. ovog člana.
Obaveza iz stava 2. ovog člana postoji samo u slučaju primene poreskog kredita iz stava 1. ovog člana.
Poreski kredit iz stava 1. ovog člana može se koristiti za umanjenje obračunatog poreza matičnog pravnog lica u iznosu plaćenog poreza u drugoj državi, a najviše do iznosa poreza koji bi, po stopi propisanoj odredbom člana 39. stav 2. ovog zakona, bio obračunat na prihode od dividendi iz nerezidentne filijale u iznosu uvećanom za porez koji je njegova nerezidentna filijala platila u drugoj državi na dobit iz koje su isplaćene dividende.
Neiskorišćeni deo poreskog kredita iz stava 4. ovog člana može se preneti na račun poreza matičnog pravnog lica iz budućih obračunskih perioda, ali ne duže od pet godina.
Matičnim pravnim licem, u smislu ovog zakona, smatra se pravno lice koje poseduje akcije ili udele drugih pravnih lica pod uslovima predviđenim ovim zakonom.
Filijalom, u smislu ovog zakona, smatra se pravno lice u čijem kapitalu matično pravno lice učestvuje pod uslovima predviđenim ovim zakonom.
Pravo na poreski kredit iz člana 52. ovog zakona ima matično pravno lice koje je neprekidno u periodu od najmanje godinu dana koji prethodi podnošenju bilansa posedovalo 10% ili više akcija, odnosno udela nerezidentne filijale.
Obveznik iz stava 1. ovog člana je dužan da nadležnom poreskom organu podnese odgovarajuće dokaze o veličini svog učešća u kapitalu nerezidentne filijale, dužini trajanja tog učešća i porezu koji je filijala platila u drugoj državi, zajedno sa njenim bilansom uspeha i poreskim bilansom.
Odredbe st. 1. i 2. ovog člana shodno se primenjuju i u slučaju kada matično pravno lice ostvaruje posrednu kontrolu nad nerezidentnom filijalom kroz posedovanje 10% ili više akcija, odnosno udela druge nerezidentne filijale.
Rezidentni obveznik koji iz druge države ostvari prihode od kamata, autorskih naknada, naknada po osnovu zakupa nepokretnosti i pokretnih stvari, dividendi koje ne ispunjavaju uslove da bi se na njih primenile odredbe člana 52. ovog zakona, kao i usluga, na koje je plaćen porez po odbitku u toj drugoj državi, može umanjiti obračunati porez na dobit pravnih lica u Republici za iznos poreza po odbitku plaćenog u toj drugoj državi.
Ukoliko rezidentni obveznik koristi pravo na poreski kredit iz stava 1. ovog člana, prihodi od kamata, autorskih naknada, naknada po osnovu zakupa nepokretnosti i pokretnih stvari, dividendi koje ne ispunjavaju uslove da bi se na njih primenile odredbe člana 52. ovog zakona, kao i usluga, ostvareni u drugoj državi, a po osnovu kojih se koristi pravo na poreski kredit iz stava 1. ovog člana, uključuju se u prihode rezidentnog pravnog lica u iznosu uvećanom za plaćeni porez po odbitku na kamate, autorske naknade, naknade po osnovu zakupa nepokretnosti i pokretnih stvari, dividende koje ne ispunjavaju uslove da bi se na njih primenile odredbe člana 52. ovog zakona, kao i usluge.
Poreski kredit iz stava 1. ovog člana može se koristiti za umanjenje obračunatog poreza rezidentnog pravnog lica u iznosu plaćenog poreza u drugoj državi, a najviše do iznosa koji bi se dobio primenom poreske stope iz člana 39. stav 2. ovog zakona na osnovicu koja odgovara iznosu od 40% ostvarenih prihoda iz stava 1. ovog člana na koje je u drugoj državi plaćen porez po odbitku i koji se shodno stavu 2. ovog člana uključuje u prihode rezidentnog obveznika.
U slučaju da obveznik koristi pravo iz člana 25b ovog zakona, odredbe ovog člana shodno se primenjuju samo u odnosu na prihode od autorskih naknada koji su uključeni u poresku osnovicu, odnosno samo u odnosu na onaj deo plaćenog poreza po odbitku u drugoj državi koji je srazmeran prihodima koji su uključeni u poresku osnovicu.
Rezidentni obveznik koji u drugoj državi ostvari kapitalni dobitak po osnovu prodaje imovine iz člana 27. stav 1. ovog zakona, na koji je plaćen porez u toj drugoj državi, može umanjiti obračunati porez na dobit pravnih lica u Republici za iznos poreza plaćenog u toj drugoj državi.
Poreski kredit iz stava 1. ovog člana ne može biti veći od iznosa poreza koji bi, po stopi propisanoj odredbom člana 39. stav 2. ovog zakona, bio obračunat na kapitalni dobitak utvrđen u skladu sa odredbama ovog zakona.
Poreski kredit iz stava 1. ovog člana ne priznaje se po osnovu poreza koji je plaćen u drugoj državi ukoliko međunarodnim ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja pravo oporezivanja kapitalnog dobitka pripada isključivo Republici.
Način ostvarivanja prava na poreski kredit iz čl. 52, 53, 53a i 53b ovog zakona bliže uređuje ministar finansija.
Ministar finansija će bliže urediti postupak ostvarivanja prava na otklanjanje dvostrukog oporezivanja predviđenih međunarodnim ugovorima o izbegavanju dvostrukog oporezivanja.
GRUPNO OPOREZIVANJE I TRANSFERNE CENE
Matično pravno lice i zavisna pravna lica, u smislu ovog zakona, čine grupu povezanih pravnih lica ako među njima postoji neposredna ili posredna kontrola nad najmanje 75% akcija ili udela.
Povezana pravna lica imaju pravo da traže poresko konsolidovanje pod uslovom da su sva povezana pravna lica rezidenti Republike.
Zahtev za poreskim konsolidovanjem matično pravno lice podnosi nadležnom poreskom organu najranije istekom poreskog perioda u kome su ispunjeni uslovi iz st. 1. i 2. ovog člana, od početka do kraja tog poreskog perioda.
Ukoliko su ispunjeni uslovi iz st. 1. do 3. ovog člana, nadležni poreski organ u roku od 30 dana od dana podnošenja zahteva donosi rešenje kojim se odobrava poresko konsolidovanje, počev od poreskog perioda u kome su ispunjeni uslovi iz st. 1-3. ovog člana.
Svaki član grupe povezanih pravnih lica dužan je da podnese svoju poresku prijavu i svoj poreski bilans, a matično pravno lice podnosi i konsolidovani poreski bilans za grupu povezanih pravnih lica.
U konsolidovanom poreskom bilansu gubici poreskog perioda jednog ili više povezanih pravnih lica prebijaju se na račun dobiti ostalih povezanih pravnih lica u grupi, u tom poreskom periodu.
Oporeziva dobit koju ostvari član grupe povezanih pravnih lica a koja se iskazuje u konsolidovanom poreskom bilansu ne može se umanjiti za iznos gubitka iz poreskog bilansa prethodnih godina, odnosno prethodnih poreskih perioda, tog člana grupe povezanih pravnih lica.
Za obračunati porez po konsolidovanom bilansu obveznici su pojedinačna povezana pravna lica iz grupe, srazmerno oporezivoj dobiti iz pojedinačnog poreskog bilansa.
Ministar finansija bliže uređuje način sprečavanja dvostrukog oslobođenja ili dvostrukog oporezivanja pojedinih pozicija u konsolidovanom poreskom bilansu.
Jednom odobreno poresko konsolidovanje primenjuje se najmanje pet godina, odnosno poreskih perioda.
Ako se pre isteka roka iz stava 1. ovog člana izmene uslovi iz člana 55. st. 1. i 2. ovog zakona, ili se jedno pravno lice, više povezanih pravnih lica, ili sva povezana pravna lica u grupi naknadno opredele za pojedinačno oporezivanje pre isteka roka iz stava 1. ovog člana, sva povezana pravna lica su dužna da u poreskoj prijavi koja se podnosi za poreski period u kome su prestali uslovi za poresko konsolidovanje utvrde i srazmerno plate razliku na ime poreske privilegije koju su iskoristili.
(Brisano)
Transfernom cenom smatra se cena nastala u vezi sa transakcijama sredstvima ili stvaranjem obaveza među povezanim licima.
Licem povezanim sa obveznikom smatra se ono fizičko ili pravno lice u čijim se odnosima sa obveznikom javlja mogućnost kontrole ili značajnijeg uticaja na poslovne odluke.
U slučaju posrednog ili neposrednog posedovanja najmanje 25% akcija ili udela smatra se da postoji mogućnost kontrole nad obveznikom.
Mogućnost značajnijeg uticaja na poslovne odluke postoji, pored slučaja predviđenog u stavu 3. ovog člana i kada lice posredno ili neposredno poseduje najmanje 25% glasova u obveznikovim organima upravljanja.
Licem povezanim sa obveznikom smatra se i ono pravno lice u kome, kao i kod obveznika, ista fizička ili pravna lica neposredno ili posredno učestvuju u upravljanju, kontroli ili kapitalu, na način predviđen u st. 3. i 4. ovog člana.
Licima povezanim sa obveznikom smatraju se bračni ili vanbračni drug, potomci, usvojenici i potomci usvojenika, roditelji, usvojioci, braća i sestre i njihovi potomci, dedovi i babe i njihovi potomci, kao i braća i sestre i roditelji bračnog ili vanbračnog druga, lica koje je sa obveznikom povezano na način predviđen u st. 3. i 4. ovog člana.
Izuzetno od st. 2. do 6. ovog člana, licem povezanim sa obveznikom smatra se i svako nerezidentno pravno lice iz jurisdikcije sa preferencijalnim poreskim sistemom.
Obveznik je dužan da transakcije iz člana 59. stav 1. ovog zakona posebno prikaže u svom poreskom bilansu.
U svom poreskom bilansu obveznik je, u smislu stava 1. ovog člana, dužan da posebno prikaže kamatu po osnovu depozita, kao i kamatu po osnovu zajma, odnosno kredita, do nivoa propisanog odredbama člana 62. ovog zakona.
Obveznik je dužan da uz poreski bilans priloži dokumentaciju u okviru koje i na način koji propiše ministar finansija, zajedno sa transakcijama iz člana 59. stav 1. ovog zakona i st. 1. i 2. ovog člana, posebno prikazuje vrednost istih transakcija po cenama koje bi se ostvarile na tržištu takvih ili sličnih transakcija da se nije radilo o povezanim licima (princip "van dohvata ruke").
Izuzetno od stava 3. ovog člana, u slučaju da je transakcija sa povezanim licem jednokratna i da njena vrednost nije veća od vrednosti prometa za koju je zakonom koji uređuje porez na dodatu vrednost propisana obaveza evidentiranja za porez na dodatu vrednost, odnosno ukupna vrednost transakcija sa jednim povezanim licem u toku poreskog perioda nije veća od vrednosti prometa za koju je zakonom koji uređuje porez na dodatu vrednost propisana obaveza evidentiranja za porez na dodatu vrednost, obveznik uz poreski bilans podnosi dokumentaciju u formi izveštaja u skraćenom obliku, u okviru koje nije dužan da posebno prikazuje vrednost istih transakcija po cenama utvrđenim po principu "van dohvata ruke".
U vrednost transakcije, odnosno ukupnu vrednost transakcija iz stava 4. ovog člana ne uključuju se kamate po osnovu zajmova, odnosno kredita, dati, odnosno primljeni avansi, kao i porez na dodatu vrednost.
Izuzetno od st. 3. i 4. ovog člana, obveznik nije dužan da po osnovu prodaje imovine iz člana 27. ovog zakona povezanom licu utvrđuje cenu te imovine po principu "van dohvata ruke", odnosno nije dužan da podnosi dokumentaciju iz st. 3. i 4. ovog člana.
U smislu stava 3. ovog člana, za potrebe prikazivanja vrednosti transakcije sa povezanim licem po transfernoj ceni i njene vrednosti po ceni utvrđenoj po principu "van dohvata ruke" dozvoljena je, kada je to primereno okolnostima slučaja, primena objedinjenog pristupa za veći broj pojedinačnih transakcija, odnosno razloženog pristupa u slučaju složenih transakcija, gde je jednom transakcijom obuhvaćen veći broj pojedinačnih transakcija.
U slučaju da se obveznikova transferna cena po osnovu transakcije sa pojedinačnim povezanim licem razlikuje od cene te transakcije utvrđene primenom principa "van dohvata ruke", on je dužan da u poresku osnovicu uključi:
1) iznos pozitivne razlike između prihoda po osnovu transakcije po ceni utvrđenoj primenom principa "van dohvata ruke" i prihoda po osnovu te transakcije po transfernoj ceni, ili
2) iznos pozitivne razlike između rashoda po osnovu te transakcije po transfernoj ceni i rashoda po osnovu te transakcije po ceni utvrđenoj primenom principa "van dohvata ruke".
U slučaju kada je kod određivanja cene transakcije po principu "van dohvata ruke" utvrđen njen raspon, smatra se da se transferna cena te transakcije ne razlikuje od njene cene po principu "van dohvata ruke" ukoliko se vrednost transferne cene nalazi u okviru tog raspona.
U slučaju kada je kod cene transakcije po principu "van dohvata ruke" utvrđen njen raspon, a vrednost transferne cene transakcije je izvan tog raspona, cena po principu "van dohvata ruke" za potrebe primene stava 8. ovog člana je jednaka središnjoj vrednosti utvrđenog raspona.
Ministar finansija može predvideti slučajeve u kojima je dozvoljeno umanjenje iznosa koji se u skladu sa stavom 8. ovog člana uključuje u poresku osnovicu po osnovu transakcije između poreskog obveznika i određenog povezanog lica, s tim da to umanjenje ne može dovesti do umanjenja poreske osnovice obveznika ispod iznosa koji bi bio utvrđen po osnovu njene transferne cene.
Obveznik može umanjiti poresku osnovicu po osnovu transakcija sa povezanim licima samo u slučaju primene odgovarajućih odredbi međunarodnih ugovora o izbegavanju dvostrukog oporezivanja.
Odredbe st. 1. do 12. ovog člana odnose se i na transakcije između stalne poslovne jedinice iz člana 4. ovog zakona i njene nerezidentne centrale.
Kod utvrđivanja cene transakcije po principu "van dohvata ruke", koriste se sledeće metode:
1) metoda uporedive cene na tržištu;
2) metoda cene koštanja uvećane za uobičajenu zaradu (metoda troškova uvećanih za bruto maržu);
3) metoda preprodajne cene;
4) metoda transakcione neto marže;
5) metoda podele dobiti;
6) bilo koja druga metoda kojom je moguće utvrditi cenu transakcije po principu "van dohvata ruke", pod uslovom da primena metoda prethodno navedenih u ovom stavu nije moguća ili da je ta druga metoda primerenija okolnostima slučaja od metoda prethodno navedenih u ovom stavu.
Prilikom utvrđivanja cene transakcije po principu "van dohvata ruke" koristi se ona metoda koja najviše odgovara okolnostima slučaja, pri čemu je moguće koristiti i kombinaciju više metoda kada je to potrebno.
Za potrebe utvrđivanja iznosa kamate koja bi se po principu "van dohvata ruke" obračunavala na zajmove, odnosno kredite između povezanih lica, ministar finansija može propisati iznose kamatnih stopa za koje će se smatrati da su u skladu sa principom "van dohvata ruke".
Poreski obveznik ima pravo da umesto iznosa kamatne stope iz stava 3. ovog člana za potrebe utvrđivanja iznosa kamatne stope koja bi se po principu "van dohvata ruke" obračunavala na zajam odnosno kredit sa povezanim licima, primeni opšta pravila o utvrđivanju cene transakcije po principu "van dohvata ruke" iz čl. 60. i 61. st. 1. i 2. ovog zakona.
Poreski obveznik koji se odluči da iskoristi pravo predviđeno u stavu 4. ovog člana, dužan je da opšta pravila o utvrđivanju cene transakcije po principu "van dohvata ruke" iz čl. 60. i 61. st. 1. i 2. ovog zakona primeni na sve zajmove, odnosno kredite sa povezanim licima.
Ukoliko poreski obveznik odluči da iskoristi pravo predviđeno u stavu 4. ovog člana, poreska uprava, za potrebe utvrđivanja iznosa kamate koja bi se po principu "van dohvata ruke" obračunavala na zajmove, odnosno kredite između tog obveznika i sa njima povezanih lica nije vezana iznosima kamatnih stopa iz stava 3. ovog člana.
Ministar finansija će, oslanjajući se na izvore vezane za oporezivanje transakcija između povezanih lica Organizacije za ekonomsku saradnju i razvoj (OECD), kao i drugih međunarodnih organizacija, bliže urediti primenu odredbi člana 10a i čl. 59. do 61. ovog zakona.
Republika, autonomna pokrajina, odnosno jedinica lokalne samouprave ne smatraju se pravnim licima za svrhu primene čl. 59. do 61a ovog zakona.
Rezidentni obveznik koji se smatra krajnjim matičnim pravnim licem međunarodne grupe povezanih pravnih lica, u smislu odredaba ovog člana, dužno je da nadležnom poreskom organu dostavi godišnji izveštaj o kontrolisanim transakcijama međunarodne grupe povezanih pravnih lica (u daljem tekstu: godišnji izveštaj), na način koji propiše ministar finansija.
Međunarodna grupa povezanih pravnih lica (u daljem tekstu: međunarodna grupa), u smislu stava 1. ovog člana, je grupa lica koja su međusobno povezana po osnovu vlasništva ili kontrole u smislu MRS, odnosno MSFI, i čiji je ukupni konsolidovani prihod, iskazan u konsolidovanim finansijskim izveštajima za period koji prethodi periodu za koji postoji obaveza izveštavanja u smislu ovog člana, najmanje 750 miliona evra u dinarskoj protivvrednosti po srednjem kursu Narodne banke Srbije na dan usvajanja konsolidovanih finansijskih izveštaja, i
1) čija jedna ili više članica ima obavezu da sastavlja, prikazuje, dostavlja i obelodanjuje konsolidovane finansijske izveštaje u skladu sa MRS, odnosno MSFI, ili bi tu obavezu imala kada bi bila pravno lice čijim akcijama se trguje na regulisanom tržištu u Republici ili izvan Republike, i
2) u kojoj je najmanje jedno pravno lice rezident druge poreske jurisdikcije u odnosu na ostale članice međunarodne grupe, ili je najmanje jedno pravno lice rezident jedne poreske jurisdikcije a podleže oporezivanju u drugoj poreskoj jurisdikciji po osnovu poslovanja preko stalne poslovne jedinice.
Krajnjim matičnim pravnim licem međunarodne grupe (u daljem tekstu: krajnje matično pravno lice), u smislu stava 1. ovog člana, smatra se pravno lice, članica međunarodne grupe, ukoliko:
1) neposredno ili posredno, nad jednim ili više pravnih lica, članica međunarodne grupe, ima vlasništvo ili kontrolu koja stvara obavezu pripreme, sastavljanja, prikazivanja, dostavljanja i obelodanjivanja konsolidovanih finansijskih izveštaja u skladu sa zahtevima MRS, odnosno MSFI, odnosno, koje bi takvu obavezu imalo kada bi bilo pravno lice čijim akcijama se trguje na regulisanom tržištu u Republici ili izvan Republike, i
2) ne postoji drugo pravno lice unutar međunarodne grupe koje ima neposredno ili posredno vlasništvo ili kontrolu nad tim licem, i koje ima obavezu iz tačke 1) ovog stava.
Godišnji izveštaj se dostavlja za poslovnu godinu krajnjeg matičnog pravnog lica, za koju to lice ima obavezu da priprema finansijski izveštaj.
Izuzetno od stava 4. ovog člana, u slučaju da se poslovna godina jedne ili više članica međunarodne grupe razlikuje od poslovne godine krajnjeg matičnog pravnog lica krajnje matično pravno lice u godišnji izveštaj za sve takve članice međunarodne grupe na isti način unosi:
1) podatke za poslovnu godinu te članice koja se završila u periodu od 12 meseci pre poslednjeg dana perioda za koji se dostavlja godišnji izveštaj, ili
2) podatke za period koji odgovara periodu iz stava 4. ovog člana.
Rezidentni obveznik, krajnje matično pravno lice, dužan je da nadležnom poreskom organu podnese godišnji izveštaj najkasnije u roku od 12 meseci od isteka poslovne godine za koju se dostavlja godišnji izveštaj.
Poreskom jurisdikcijom za potrebe ovog člana smatraće se svaka teritorija koja primenjuje zasebno poresko zakonodavstvo koje je nezavisno od propisa neke druge teritorije, bez obzira da li se smatra zasebnom državom ili delom teritorije druge države.
Ministar finansija, oslanjajući se na izvore vezane za dobru praksu u vezi sa izveštavanjem o kontrolisanim transakcijama Organizacije za ekonomsku saradnju i razvoj, bliže uređuje uslove i način podnošenja godišnjeg izveštaja.
(Brisano)
Pravila protiv premeštanja dobiti
Poreski obveznik kao rashod može priznati prekoračene troškove zaduživanja nastale u poreskom periodu samo do:
1) 30% dobiti pre kamata, poreza i amortizacije (EBITDA) ili
2) 3.000.000,00 evra u dinarskoj protivvrednosti po srednjem kursu Narodne banke Srbije na poslednji dan poreskog perioda, ako se tako dobije veći iznos od iznosa iz tačke 1) ovog stava.
U smislu stava 1. ovog člana, troškovima zaduživanja smatraju se kamate na sve oblike duga, drugi troškovi ekonomski istovetni kamati i troškovi koji su nastali u vezi sa prikupljanjem sredstava, što, između ostalog, uključuje plaćanja u okviru zajmova kojima se učestvuje u dobiti, pripisane kamate na instrumente poput zamenljivih obveznica i obveznica bez kupona, iznosi u okviru alternativnih finansijskih aranžmana kao što je islamsko bankarstvo, element finansijske naknade plaćanja finansijskog lizinga, kapitalizovana kamata koja je uključena u vrednost imovine ili amortizacija kapitalizovane kamate, iznosi koji se mere upućivanjem na povraćaj finansiranja u skladu sa pravilima o transfernim cenama, ako je primenljivo, iznosi nominalnih kamata u okviru izvedenih instrumenata ili aranžmani za zaštitu od rizika u odnosu na zaduživanje lica, pozitivne ili negativne kursne razlike pri pozajmljivanju i instrumenti povezani sa prikupljanjem sredstava, naknade za garancije za finansijske aranžmane, mehanizmi naknade i slični troškovi koji se odnose na zaduživanje.
Pri izračunavanju EBITDA-e za potrebe stava 1. ovog člana uzimaju se u obzir samo oporezivi prihodi, te se dobiti pre poreza dodaju poreski priznati troškovi amortizacije utvrđeni prema ovom zakonu, kao i ukupni troškovi zaduživanja.
Odredbe o ograničenju odbitka kamate iz stava 1. ovog člana ne primenjuje:
1) samostalni poreski obveznik, odnosno onaj koji nije deo konsolidovane grupe za računovodstvene potrebe i koji nema nijedno povezano lice u smislu člana 62b stava 7. ovog zakona ili stalnu poslovnu jedinicu, te ako ne prima ili ne odobrava zajmove svojim članovima ili akcionarima i
2) poreski obveznik koji je finansijsko društvo.
U smislu stava 4. tačka 2) ovog člana, finansijsko društvo je svako lice koji se pojavljuje u bilo kom od sledećih organizaciono-pravnih oblika: kreditna institucija, investiciono društvo, društvo za upravljanje, UAIF (upravitelj alternativnim investicionim fondovima), investicioni fond (UCITS i AIF), društvo za osiguranje, društvo za reosiguranje, institucija za strukovno penzijsko osiguranje, penzijsko društvo, penzijski fond, centralna ugovorna strana u smislu Uredbe EU 648/2012, centralni registar hartija od vrednosti, a koji se utvrđuju u skladu sa posebnim propisima kojima se uređuje rad i osnivanje finansijskih društava.
Poreski obveznik može pri izračunavanju prekoračenih troškova zaduživanja isključiti zajmove upotrebljene za finansiranje dugoročnih javnih infrastrukturnih projekata ako su nosilac projekta, troškovi zaduživanja, imovina i prihod unutar EU, pri čemu se sav prihod od dugoročnog javnog infrastrukturnog projekta isključuje iz EBITDA-e poreskog obveznika.
Dugoročni javni infrastrukturni projekat iz stava 6. ovog člana znači projekat kojim se osigurava, nadograđuje, upravlja i/ili održava imovina velikih razmera za koju država članica EU smatra da je u opštem javnom interesu.
Poreski obveznik može prekoračene troškove zaduživanja iz stava 1. ovog člana utvrđene u poreskom periodu prenositi u sledeća tri poreska perioda, ali u svakom poreskom periodu do iznosa utvrđenog prema stavu 1. ovog člana.
Za iznose prekoračenih troškova zaduživanja koji su veći od iznosa iz stava 1. ovog člana poreski obveznik uvećava poresku osnovicu.
Izuzetno od stava 10. ovog člana, poreski obveznici koji primenjuju odredbe čl. 59-61a ovog zakona, iznos poreski nepriznatih troškova iz stava 1. ovog člana umanjuju iznosima za koje se povećava poreska osnovica utvrđena prema tim članovima ovog zakona.
Način sprovođenja i uslove za iskazivanje i priznavanje rashoda u skladu sa ovim članom bliže uređuje ministar finansija.
Pravilo o kontrolisanim inostranim društvima
Kontrolisanim inostranim društvom poreskog obveznika smatra se svako lice koje se pojavljuje u bilo kom organizaciono-pravnom obliku ili stalna poslovna jedinica smeštena u drugoj državi čija dobit ne podleže porezu ili je neoporeziva u toj državi ako su ispunjeni sledeći uslovi:
1) u slučaju lica, ako sam poreski obveznik ili zajedno sa povezanim licima učestvuje direktno ili indirektno sa više od 50% glasačkih prava ili je direktni ili indirektni vlasnik više od 50% kapitala ili ostvaruje pravo na prijem više od 50% dobiti tog lica, i
2) stvarni porez na dobit koji je lice ili stalna poslovna jedinica platila u inostranstvu (drugoj državi članici EU) manji je od razlike između poreza na dobit koji bi se naplatio licu ili stalnoj poslovnoj jedinici prema zakonu i stvarnog poreza na dobit koji je lice ili stalna poslovna jedinica platila.
Ako se lice ili stalna poslovna jedinica smatra kontrolisanim inostranim društvom u skladu sa stavom 1. ovog člana, poreski obveznik je dužan da u poresku osnovicu uključi neraspoređenu dobit lica ili stalne poslovne jedinice koja proizlazi iz sledećih kategorija prihoda:
1) kamata ili drugog prihoda od finansijske imovine;
2) naknada za licence ili bilo kog drugog prihoda od intelektualne svojine;
3) dividende, udela u dobiti i prihoda od raspolaganja akcijama ili udelima;
4) finansijskog lizinga;
5) osiguranja, bankarstva i ostalih finansijskih delatnosti;
6) od prodaje i usluga, nastalih od robe i usluga nabavljenih od povezanih društava i prodatih povezanim društvima, sa malo ili nimalo dodate ekonomske vrednosti.
Stav 2. ovog člana ne primenjuje se ako kontrolisano inostrano društvo obavlja stvarnu ekonomsku delatnost uz pomoć osoblja, opreme, imovine i zgrada, što se potvrđuje relevantnim činjenicama i okolnostima.
Ako prihodi iz stava 2. ovog člana čine jednu trećinu ili manje od jedne trećine ukupnih prihoda lica ili stalne poslovne jedinice, lice ili stalna poslovna jedinica ne smatra se kontrolisanim inostranim društvom.
Izuzetno od stava 1. ovog člana, finansijska društva utvrđena prema članu 62a stav 6. ovog zakona ne smatraju se kontrolisanim inostranim društvima ako jedna trećina ili manje od jedne trećine prihoda iz stava 2. ovog člana proizlazi iz transakcija sa poreskim obveznikom ili njegovim povezanim društvima.
Odredbe st. 4. i 5. ovog člana ne primenjuju se kada se lice ili stalna poslovna jedinica nalazi u državama koje se nalaze na EU listi nekooperativnih jurisdikcija u poreske svrhe.
Za potrebe utvrđivanja kontrolisanog inostranog društva, a nezavisno od člana 59. ovog zakona, povezanim licima iz stava 1. tačka 1) ovog člana smatraju se:
1) lice u kojem poreski obveznik direktno ili indirektno poseduje udeo u smislu prava glasa ili vlasništva kapitala od 25% ili više ili ostvaruje pravo na prijem od 25% ili više dobiti tog lica;
2) fizička lica, pravna lica i ostali oblici organizovanja koji direktno ili indirektno poseduju udeo u smislu prava glasa ili vlasništva kapitala poreskog obveznika od 25% ili više ili ostvaruju pravo na prijem od 25% ili više dobiti tog poreskog obveznika, i
3) ako fizičko lice, direktno ili indirektno poseduje udeo od 25% ili više u poreskom obvezniku i jednom ili više lica, sva dotična lica, uključujući poreskog obveznika, smatraju se povezanim licima.
Način iskazivanja podataka o kontrolisanim inostranim društvima i uključivanju u oporezivu dobit neraspoređene dobiti ovih lica od strane poreskih obveznika bliže uređuje ministar finansija.
Izračunavanje dobiti kontrolisanog inostranog društva
Iznos dobiti kontrolisanog inostranog društva ili stalne poslovne jedinice koja se prema članu 62b stav 2. ovog zakona uključuje u poresku osnovicu poreskog obveznika, izračunava se na način propisan za poreske obveznike rezidente, a udeo poreskog obveznika u dobiti izračunava se na način definisan u članu 62b stav 1. tačka 1) ovog zakona. Gubici lica ili stalne poslovne jedinice ne uključuju se u poresku osnovicu.
Podatke potrebne za utvrđivanje kontrolisanih inostranih društava iz člana 62b ovog zakona i podatke o iznosu dobiti koja se prema stavu 1. ovog člana uključuje u poresku osnovicu, dužan je da uz prijavu poreza na dobit dostavi svaki poreski obveznik koji direktno ili indirektno učestvuje u upravljanju, nadzoru, kapitalu ili ostvaruje pravo na učestvovanje u dobiti lica ili stalne poslovne jedinice smeštene u inostranstvu.
Ako je kontrolisano inostrano društvo ili stalna poslovna jedinica platila porez na dobit za poreski period u kojem je ta dobit bila, u skladu sa članom 62b stav 2. ovog zakona, uključena u poresku osnovicu, plaćeni porez uračunava se u skladu sa članom 52. ovog zakona.
Način izračunavanja dobiti kontrolisanog inostranog društva, uključivanjem ove dobiti u poresku osnovicu poreskih obveznika i dokumentaciju potrebnu za izračunavanje bliže uređuje ministar finansija.
Poreski obveznik dužan je da u poresku osnovicu uključi kapitalni dobitak koji je utvrđen kao razlika između tržišne vrednosti imovine i njene vrednosti utvrđene za potrebe oporezivanja kada prenosi:
1) imovinu u svoju stalnu poslovnu jedinicu u drugoj državi članici EU ili trećoj zemlji, ako zbog prenosa prestaje pravo oporezivanja prenesene imovine iako imovina ostaje u pravnom i ekonomskom vlasništvu poreskog obveznika;
2) imovinu iz stalne poslovne jedinice u svoje sedište ili drugu stalnu poslovnu jedinicu u drugoj državi članici EU ili trećoj zemlji, ako zbog prenosa prestaje pravo oporezivanja prenesene imovine, ili
3) poslovanje koje sprovodi stalna poslovna jedinica u drugu državu članicu EU ili treću zemlju, tako da pravo oporezivanja poslovanja stalne poslovne jedinice stiče druga država članica EU ili treća zemlja, a da pri tome ne postaje rezident te države članice EU ili treće zemlje.
Odredbe stava 1. ovog člana primenjuje i poreski obveznik kada prenosi svoj poreski status rezidenta iz Republike u drugu državu članicu EU ili treću zemlju, odnosno postaje rezident te države ili treće zemlje, osim u slučaju one imovine koja ostaje povezana sa stalnom poslovnom jedinicom u Republici.
Poreski obveznik koji prema st. 1. i 2. ovog člana preuzima imovinu iz druge države, za poreske potrebe prihvata utvrđene vrednosti imovine samo ako u trenutku prenosa odražavaju tržišnu vrednost.
Odredbe st. 1. i 2. ovog člana ne primenjuju se ako je imovina određena za vraćanje u roku od 12 meseci ili ako se prenosi imovina koja se odnosi na finansiranje hartija od vrednosti, imovina koja se daje kao garancija ili kada se prenos imovine obavlja kako bi se ispunili bonitetni kapitalni zahtevi ili u svrhu upravljanja likvidnošću.
Poreski obveznik je dužan da promene iz stava 1. tačka 3) i stava 2. ovog člana u roku od osam dana prijavi Poreskoj upravi.
Iznos iz stava 1. ovog člana poreski obveznik može, uz odgovarajuću garanciju, uključiti u poresku osnovicu tokom pet poreskih perioda, u slučaju prenosa imovine u drugu državu članicu EU ili treću zemlju koja je potpisnica sporazuma o evropskom ekonomskom prostoru sa kojom je zaključen sporazum o uzajamnoj pomoći u pogledu naplate poreskih potraživanja koji je istovetan uzajamnoj pomoći predviđenoj Direktivom Saveta 2010/24/EU o uzajamnoj pomoći kod naplate potraživanja vezanih za poreze, carine i druge mere ili je takav sporazum zaključen sa EU. Tokom perioda odlaganja poreskom obvezniku će se obračunati kamate.
Način utvrđivanja i prijavljivanja kapitalnih dobitaka u skladu sa ovim članom bliže uređuje ministar finansija.
U smislu čl. 62đ-62z ovog zakona navedeni pojmovi imaju sledeće značenje:
1) odbitak je iznos za koji se smatra da se može odbiti od oporezivog prihoda u skladu sa zakonima jurisdikcije isplatioca ili jurisdikcije investitora. Izraz "koji se može odbiti" tumači se u skladu sa tim;
2) neusklađenost znači dvostruki odbitak ili odbitak bez uključivanja u prihode;
3) dvostruki odbitak znači odbitak istog plaćanja, troškova ili gubitaka u jurisdikciji iz koje potiče plaćanje, u kojoj su nastali troškovi ili u kojoj su pretrpljeni gubici (jurisdikcija isplatioca) i u drugoj jurisdikciji (jurisdikcija investitora). U slučaju plaćanja hibridnog lica ili stalne poslovne jedinice, jurisdikcija isplatioca je jurisdikcija u kojoj hibridno lice ili stalna poslovna jedinica imaju poslovno sedište ili jurisdikcija u kojoj su smešteni;
4) odbitak bez uključivanja podrazumeva odbitak plaćanja ili pretpostavljenog plaćanja između sedišta i stalne poslovne jedinice ili između dve ili više stalnih poslovnih jedinica u svakoj jurisdikciji za koju se smatra da je u njoj izvršeno to plaćanje ili pretpostavljeno plaćanje (jurisdikcija isplatioca) bez pripadajućeg uključivanja tog plaćanja ili pretpostavljenog plaćanja u poreske svrhe u jurisdikciji primaoca plaćanja;
5) jurisdikcija primaoca plaćanja je svaka jurisdikcija u kojoj je to plaćanje ili pretpostavljeno plaćanje primljeno ili se smatra primljenim u skladu sa zakonima bilo koje druge jurisdikcije;
6) uključivanje znači iznos koji se uzima u obzir u oporezivom prihodu u skladu sa zakonima jurisdikcije primaoca plaćanja. Plaćanje u okviru finansijskog instrumenta ne smatra se uključenim u meri u kojoj plaćanje ispunjava uslove za bilo koju poresku olakšicu isključivo zbog načina na koji se to plaćanje definiše u skladu sa zakonima jurisdikcije primaoca plaćanja. Izraz "uključen" tumači se u skladu sa tim;
7) poreska olakšica znači oslobođenje od poreza, smanjenje poreske stope ili svaki poreski odbitak ili povraćaj poreza (koji ne uključuju odbitak za poreze po odbitku);
8) prihod koji se dvostruko uključuje znači svaku stavku prihoda koja se uključuje u skladu sa zakonima obe jurisdikcije u kojima je nastala neusklađenost;
9) lice znači fizičko lice ili pravno lice ili drugi poreski obveznik;
10) hibridno lice znači svako lice ili pravno-privredni aranžman koji se smatra poreskim obveznikom u skladu sa zakonima jedne jurisdikcije i čiji se prihod ili rashod smatra prihodom ili rashodom jednog ili više lica u skladu sa zakonima druge jurisdikcije;
11) finansijski instrument znači svaki instrument u meri u kojoj dovodi do povraćaja na finansijska sredstva ili sopstveni kapital, a koji se oporezuje u skladu sa pravilima za oporezivanje dužničkog kapitala, vlasničkog kapitala ili derivata u skladu sa zakonima jurisdikcije primaoca plaćanja ili jurisdikcije isplatioca, i obuhvata hibridni prenos;
12) finansijski trgovac je lice koji u okviru svog poslovanja redovno kupuje i prodaje finansijske instrumente za sopstveni račun u svrhu ostvarivanja dobiti;
13) hibridni prenos znači svaki aranžman za prenos finansijskog instrumenta ako se, u poreske svrhe, za pripadajući prinos na preneseni finansijski instrument smatra da ga je istovremeno dobilo više strana koje učestvuju u tom aranžmanu;
14) tržišni hibridni prenos znači svaki hibridni prenos koji finansijski trgovac sprovodi u okviru svog redovnog poslovanja, a ne kao deo strukturiranog aranžmana;
15) stalna poslovna jedinica koja nije uzeta u obzir znači svaki aranžman koji se u skladu sa zakonima jurisdikcije sedišta smatra razlogom za dodelu statusa stalne poslovne jedinice, a koji se u skladu sa zakonima druge jurisdikcije ne smatra razlogom za dodelu statusa stalne poslovne jedinice;
16) strukturirani aranžman znači aranžman koji uključuje hibridnu neusklađenost u kojem je cena te neusklađenosti uvrštena u uslove aranžmana ili aranžman koji je osmišljen kako bi njime nastala hibridna neusklađenost, osim ako se od poreskog obveznika ili povezanog društva nije moglo u razumnoj meri očekivati da su upoznati sa postojanjem hibridne neusklađenosti i nisu imali učešća u vrednosti poreske olakšice nastale iz hibridne neusklađenosti.
Za primenu čl. 62e i 62ž ovog zakona definicija povezanih lica iz člana 62b stav 7. ovog zakona dopunjuje se na sledeći način:
1) ako do neusklađenosti dolazi prema stavu 1. tač. 2), 3), 4), 5) i 7) ovog člana ili ako je sprovedeno usklađivanje u skladu sa članom 62e stav 4. i članom 62ž ovog zakona, definicija povezanog društva menja se tako da se zahtev za udelom od 25% zamenjuje zahtevom za udelom od 50%;
2) smatra se da fizičko lice ili pravno lice, koji deluje zajedno sa drugim licem u smislu glasačkih prava u licu ili u smislu vlasništva kapitala lica, ima udeo u svim glasačkim pravima tog lica koje ima drugo lice, odnosno da ima udeo u celokupnom vlasništvu kapitala tog lica koji drži drugo lice;
3) povezano društvo znači i lice koji je deo iste konsolidovane grupe za potrebe računovodstva, kao i poreski obveznik ili društvo u kojem poreski obveznik ima znatan uticaj na upravljanje ili društvo koje ima znatan uticaj na upravljanje poreskog obveznika.
Smatra se da dolazi do hibridne neusklađenosti u situacijama kada:
1) plaćanje u okviru finansijskog instrumenta dovodi do odbitka bez uključivanja, te takvo plaćanje nije uključeno u razumnom roku, a neusklađenost se može pripisati razlikama u definicijama instrumenta ili plaćanja u okviru njega;
2) plaćanje hibridnom licu dovodi do odbitka bez uključivanja, te je ta neusklađenost rezultat razlika u raspodeli plaćanja hibridnom licu u skladu sa zakonima jurisdikcije poslovnog sedišta (osnivanja) ili registracije hibridnog lica i jurisdikcije svakog lica sa udelom u tom hibridnom licu;
3) plaćanje licu sa jednom ili više stalnih poslovnih jedinica dovodi do odbitka bez uključivanja, te je ta neusklađenost rezultat razlika u raspodeli plaćanja između sedišta i stalne poslovne jedinice ili između dve ili više stalnih poslovnih jedinica istog lica u skladu sa zakonima jurisdikcija u kojima to lice posluje;
4) plaćanje dovodi do odbitka bez uključivanja kao rezultat plaćanja stalnoj poslovnoj jedinici koja nije uzeta u obzir;
5) plaćanje hibridnog lica dovodi do odbitka bez uključivanja, te je ta neusklađenost rezultat činjenice da, u skladu sa zakonima jurisdikcije primaoca plaćanja, plaćanje nije uzeto u obzir;
6) pretpostavljeno plaćanje između sedišta i stalne poslovne jedinice ili između dve ili više stalnih poslovnih jedinica dovodi do odbitka bez uključivanja, te je ta neusklađenost rezultat činjenice da, u skladu sa zakonima jurisdikcije primaoca plaćanja, plaćanje nije uzeto u obzir;
7) dolazi do dvostrukog odbitka ili
8) dolazi do stvaranja strukturiranog aranžmana.
Za primenu stava 1. tačka 1) ovog člana smatra se da je plaćanje u okviru finansijskog instrumenta uključeno u oporezive prihode u razumnom roku ako:
1) jurisdikcija primaoca plaćanja uključuje plaćanje u poreskom periodu koji započinje u roku od 12 meseci od kraja poreskog perioda isplatioca ili
2) je razumno očekivati da će jurisdikcija primaoca plaćanja uključiti plaćanje u budućem poreskom periodu, te uslovi plaćanja odgovaraju onima za koje bi se očekivalo da bi bili dogovoreni među nepovezanim licima.
Izuzetno od stava 1. ovog člana, smatra se da ne dolazi do hibridne neusklađenosti ako:
1) finansijski trgovac obavlja plaćanje koje odgovara pripadajućem prinosu na preneseni finansijski instrument u okviru stava 1. tačke 1) ovog člana uz uslov da je u jurisdikciji isplatioca finansijski trgovac obavezan da u prihod uključi sve iznose primljene u vezi sa prenesenim finansijskim instrumentom;
2) se u slučajevima iz stava 1. tač. 5), 6) i 7) ovog člana u jurisdikciji isplatioca omogućuje prebijanje odbitka sa iznosom prihoda koji se dvostruko uključuje ili
3) ne nastaje među povezanim licima utvrđenim prema članu 62b stav 7. i članu 62d stav 2. ovog zakona, između poreskog obveznika i povezanog društva, između sedišta i stalne poslovne jedinice, između dve ili više stalnih poslovnih jedinica istog lica ili u okviru strukturiranog aranžmana.
U slučaju kada hibridna neusklađenost rezultira dvostrukim odbitkom, poreski obveznik koji je:
1) investitor, odnosno fizičko ili drugo lice koje ima direktno ili indirektno učešće u kapitalu ili glasačkom pravu primaoca, ne može iskazati poreski priznati odbitak;
2) isplatilac, ne može iskazati poreski priznati odbitak ako se odbitak ne uskraćuje u jurisdikciji investitora.
Stav 1. ovog člana ne primenjuje se u slučaju kada se odbitak može prebiti sa prihodom koji se dvostruko uključuje u poresku osnovicu, nezavisno od toga da li nastaje u tekućem ili sledećem poreskom periodu.
U slučaju kada hibridna neusklađenost rezultira odbitkom bez uključivanja, poreski obveznik koji je:
1) isplatilac, ne može iskazati poreski priznati odbitak, odnosno rashod;
2) primalac, uključuje u poresku osnovicu iznos plaćanja koji bi inače doveo do neusklađenosti ako se odbitak ne uskraćuje u jurisdikciji isplatioca.
Poreski obveznik ne može iskazati poreski priznati odbitak za plaćanje u slučaju kada takvim plaćanjem direktno ili indirektno finansira rashod koji se može odbiti i koji dovodi do hibridne neusklađenosti na osnovu transakcije ili niza transakcija sa povezanim društvima ili transakcija koje se sklapaju kao deo strukturiranog aranžmana, osim ako je jedna od jurisdikcija uključenih u transakciju ili niz transakcija sprovela istovetno usklađivanje takve hibridne neusklađenosti.
U slučaju kada hibridna neusklađenost uključuje prihod stalne poslovne jedinice koja nije uzeta u obzir, poreski obveznik je dužan da uključi prihod koji bi se inače pripisao stalnoj poslovnoj jedinici koja nije uzeta u obzir, osim u slučajevima kada se prihod izuzima u skladu sa ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja.
U slučaju kada je hibridni prenos finansijskog instrumenta osmišljen kako bi njime nastala olakšica za porez po odbitku za plaćanje koje proizlazi iz prenesenog finansijskog instrumenta u korist više uključenih strana, poreskom obvezniku se ograničava korist vezana za porez po odbitku srazmerno neto oporezivom prihodu tog plaćanja.
Odredba stava 1. tačka 2) ovog člana ne primenjuje se u slučaju kada su hibridne neusklađenosti utvrđene prema članu 62đ stav 1. tač. 2), 3), 4) i 6) ovog zakona, odnosno kada primalac nije obveznik poreza na dobit u skladu sa ovim zakonom.
Poreski obveznik je dužan da za utvrđene iznose poreski nepriznatog odbitka ili iznose koji se uključuju u poresku osnovicu prema ovom članu i članu 62z ovog zakona poveća poresku osnovicu, a za iznos utvrđen prema članu 62ž ovog zakona podnese poresku prijavu.
Poreski obveznik je dužan da uz prijavu poreza na dobit dostavi informacije o tome koje su transakcije sa povezanim licima izazvale hibridnu neusklađenost, a za koje je prema stavu 7. ovog člana povećao poresku osnovicu ili podneo poresku prijavu.
Uz iznose iz stava 8. ovog člana uključuju se i hibridne neusklađenosti nastale prema članu 6. stav 1. ovog zakona.
Način iskazivanja i prijavljivanja poreski nepriznatog dobitka i iznosa koji se uključuju u poresku osnovicu u skladu sa ovim članom bliže uređuje ministar finansija.
Obrnute hibridne neusklađenosti
Ako se jedan ili više povezanih nerezidentnih lica koji drže ukupan direktan ili indirektan udeo od najmanje 50% glasačkih prava, kapitala ili prava na učestvovanje u dobiti u hibridnom licu osnovanom ili registrovanom u Republici nalaze u jurisdikcijama u kojima se to hibridno lice smatra poreskim obveznikom, zbog potrebe izbegavanja hibridne neusklađenosti to lice će se smatrati rezidentom i obveznikom poreza na dobit po osnovu ostvarenih prihoda koji se ne oporezuju na drugi način u okviru zakona bilo koje druge jurisdikcije. Odredba ovog stava primenjuje se nezavisno od člana 3. ovog zakona.
Stav 1. ovog člana ne primenjuje se na investicione fondove iz člana 2. stav 8. ovog zakona.
Način iskazivanja oporezivih prihoda i njihovo prijavljivanje u skladu sa ovim članom bliže uređuje ministar finansija.
U slučaju kada je poreski obveznik, poreski rezident Republike, rezident i u nekoj drugoj jurisdikciji i kada se odbitak za plaćanje, troškove ili gubitke poreskog obveznika može odbiti od poreske osnovice i u drugoj jurisdikciji, poreski obveznik može iskazati poreski priznati odbitak samo do iznosa za koji se u drugoj jurisdikciji omogućuje prebijanje drugog odbitka sa prihodom koji se dvostruko uključuje.
Ako je u slučaju iz stava 1. ovog člana druga jurisdikcija država članica EU, odbitak uskraćuje država za koju se smatra da u njoj poreski obveznik nije rezident u skladu sa ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja.
Način iskazivanja i priznavanja poreskih odbitaka u skladu sa ovim članom bliže uređuje ministar finansija.
UTVRĐIVANJE I NAPLATA POREZA NA DOBIT PRAVNIH LICA
Poreski obveznik je dužan da nadležnom poreskom organu podnese poresku prijavu u kojoj je obračunat porez, za period za koji se utvrđuje porez.
Uz poresku prijavu poreski obveznik je dužan da podnese i poreski bilans za period iz stava 1. ovog člana.
Poreska prijava podnosi se u roku od 180 dana od dana isteka perioda za koji se utvrđuje porez.
Pored poreske prijave iz stava 3. ovog člana, likvidacioni, odnosno stečajni upravnik obveznika podnosi i poresku prijavu u roku koji je propisan članom 34. stav 1. ovog zakona.
Stečajni upravnik obveznika iz člana 34. stav 4. ovog zakona podnosi isključivo poreske prijave u rokovima propisanim stavom 5. tog člana ovog zakona.
Izuzetno od stava 3. ovog člana, u slučaju statusne promene koja ima za posledicu prestanak društva, poreska prijava podnosi se u roku od 60 dana od dana upisa statusne promene u nadležnom registru, a podnosi je pravni sledbenik društva koje je prestalo da postoji u statusnoj promeni. Ukoliko ima više pravnih sledbenika poresku prijavu podnosi zakonski zastupnik društva koje prestaje da postoji usled statusne promene.
U slučaju statusnih promena podela i izdvajanje pravni sledbenici društva nad kojim je izvršena statusna promena, dužni su da podnesu Poreskoj upravi izveštaj o realizaciji podele prava i obaveza pravnog prethodnika u roku od 60 dana od dana upisa statusne promene u nadležnom registru.
Ako poreski obveznik uz poresku prijavu ne podnese i poreski bilans smatra se da poreska prijava nije podneta.
Odredbe st. 1. do 3. ovog člana shodno se primenjuju i na nerezidentnog obveznika iz člana 5. ovog zakona.
Sadržaj poreske prijave i poreskog bilansa koje podnosi poreski obveznik iz člana 1. st. 1. do 3. i člana 5. ovog zakona, kao i izveštaja iz stava 7. ovog člana, bliže uređuje ministar finansija.
Obveznik poreza koji u toku godine otpočne sa obavljanjem delatnosti dužan je da podnese poresku prijavu u roku od 15 dana od dana upisa u registar nadležnog organa.
U poreskoj prijavi iz stava 1. ovog člana obveznik daje procenu prihoda, rashoda i dobiti za poreski period koji, za obveznika registrovanog do 15. u mesecu, započinje mesecom u kome je registrovan, a za obveznika registrovanog od 16. do kraja meseca, prvim narednim mesecom. U poreskoj prijavi obveznik obračunava i mesečni iznos akontacije poreza na dobit.
Obveznik - stečajni dužnik nad kojim je u toku godine obustavljen stečajni postupak usled prodaje stečajnog dužnika kao pravnog lica, dužan je da podnese poresku prijavu u roku od 15 dana od pravosnažnosti rešenja o obustavi stečajnog postupka.
U poreskoj prijavi iz stava 3. ovog člana obveznik daje procenu prihoda, rashoda i dobiti za poreski period koji započinje narednim danom u odnosu na dan pravosnažnosti rešenja o obustavi stečajnog postupka. U poreskoj prijavi obveznik obračunava i mesečni iznos akontacije poreza na dobit.
Odredbe st. 3. i 4. ovog člana shodno se primenjuju i u slučaju obustave postupka likvidacije u toku godine.
(Brisan)
Obračunavanje i plaćanje poreza
Poreski obveznik je dužan da u poreskoj prijavi obračuna porez na dobit za poreski period za koji se prijava podnosi.
Ako je obveznik poreza u vidu akontacije platio manje poreza nego što je bio dužan da plati po obavezi obračunatoj u poreskoj prijavi, dužan je da razliku uplati najkasnije do podnošenja poreske prijave.
Ako je obveznik poreza u vidu akontacije platio više poreza nego što je bio dužan da plati po obavezi obračunatoj u poreskoj prijavi, više plaćeni porez uračunava se kao akontacija za naredni period ili se obvezniku vraća na njegov zahtev.
Poreski obveznik, osim nedobitne organizacije i poreskog obveznika iz člana 34. ovog zakona, sa izuzetkom poreskog obveznika u postupku reorganizacije, tokom godine porez na dobit plaća u vidu mesečnih akontacija, čiju visinu utvrđuje na osnovu oporezive dobiti koja ne sadrži kapitalne dobitke i gubitke, a koja je iskazana u poreskoj prijavi za prethodnu godinu, odnosno prethodni poreski period, i u kojoj se iskazuju i podaci od značaja za utvrđivanje visine akontacije u tekućoj godini.
Mesečna akontacija poreza na dobit plaća se do 15-og u mesecu za prethodni mesec.
Plaćanje mesečnih akontacija u skladu sa poreskom prijavom iz stava 1. ovog člana vrši se za mesec u kome je prijava podneta, i to počev od prvog dana narednog meseca u odnosu na mesec u kome je prijava podneta.
Do početka plaćanja mesečne akontacije u skladu sa stavom 3. ovog člana, obveznik u tekućoj godini plaća mesečnu akontaciju u visini koja odgovara mesečnoj akontaciji iz poslednjeg meseca prethodnog poreskog perioda, a početkom plaćanja mesečne akontacije u skladu sa stavom 3. ovog člana, visina tih akontacija se koriguje naviše ili naniže, tako da se ukupno plaćene akontacije od početka tekuće godine, odnosno početka poreskog perioda dovedu na iznos kao da je uplata akontacija vršena u skladu sa poreskom prijavom iz stava 3. ovog člana.
Na iznos mesečnih akontacija koje nisu plaćene u roku utvrđenom u stavu 2. ovog člana, poreski obveznik dužan je da obračuna i plati kamatu, u skladu sa zakonom kojim se uređuje poreski postupak i poreska administracija.
Ako u tekućoj godini dođe do značajnih promena u poslovanju obveznika, promene poreskih instrumenata ili drugih okolnosti koje bitno utiču na visinu mesečne akontacije poreza, poreski obveznik može, po podnošenju poreske prijave iz člana 63. stav 1. ovog zakona, podneti poresku prijavu sa poreskim bilansom, u kojoj će iskazati podatke od značaja za izmenu mesečne akontacije i obračunati njenu visinu, najkasnije u roku od 30 dana po isteku perioda za koji se sastavlja poreski bilans.
Poreski obveznik može započeti plaćanje akontacije u skladu sa poreskom prijavom iz stava 1. ovog člana za mesec u kome je prijava podneta, i to počev od prvog dana narednog meseca u odnosu na mesec u kome je prijava podneta.
Poreski obveznik koji nema obavezu plaćanja poreza na dobit u vidu mesečnih akontacija u skladu sa ovim zakonom, porez na dobit plaća za poreski period u roku propisanom za podnošenje poreske prijave i poreskog bilansa za taj period.
Ako obveznik poreza ne podnese poresku prijavu ili ako se u postupku poreske kontrole utvrdi da je poreska prijava nepotpuna, da sadrži netačne podatke ili da postoje drugi nedostaci i nepravilnosti od značaja za utvrđivanje poreske obaveze, Poreska uprava utvrđuje poresku obavezu za poreski period, odnosno mesečnu akontaciju za tekuću godinu, u skladu sa zakonom kojim se uređuje poreski postupak i poreska administracija.
(Brisan)
Rešenje po podnetoj poreskoj prijavi iz člana 40. stav 10. ovog zakona nadležni poreski organ donosi u roku od 15 dana od dana prijema prijave.
Porez utvrđen rešenjem nadležnog poreskog organa iz stava 1. ovog člana, poreski obveznik je dužan da uplati u roku od 15 dana od dana kada mu je rešenje dostavljeno.
Porez po odbitku na prihode iz člana 40. st. 1, 3. i 4. ovog zakona za svakog obveznika i za svaki pojedinačno ostvareni, odnosno isplaćeni prihod isplatilac obračunava, obustavlja i uplaćuje na propisane račune u roku od tri dana od dana kada je prihod ostvaren, odnosno isplaćen.
Prihod iz stava 1. ovog člana je bruto prihod koji bi nerezidentno pravno lice, odnosno rezidentni obveznik ostvario, odnosno naplatio da porez nije odbijen od ostvarenog, odnosno isplaćenog prihoda.
Poreska prijava za porez po odbitku iz stava 1. ovog člana podnosi se u roku od tri dana od dana isplate prihoda na koji se obračunava i plaća porez po odbitku u skladu sa ovim zakonom.
Porez po odbitku iz stava 1. ovog člana obračunava se i plaća po propisima koji važe na dan ostvarivanja, odnosno isplate prihoda.
Ako poreska prijava sadrži nedostatke u pogledu formalne ispravnosti i matematičke tačnosti, Poreska uprava u elektronskom obliku obaveštava podnosioca poreske prijave o tim nedostacima.
Ponovno dostavljanje poreske prijave sa otklonjenim nedostacima iz stava 1. ovog člana, ne smatra se podnošenjem izmenjene poreske prijave.
Poreska prijava smatra se podnetom kada Poreska uprava potvrdi formalnu ispravnost i matematičku tačnost iskazanih podataka, dodeli broj prijave, broj odobrenja za plaćanje ukupnog iznosa obaveze po tom osnovu i u elektronskom obliku dostavi te informacije podnosiocu poreske prijave.
Čl. 72 i 73*
(Prestali da važe)
Primena zakona koji uređuje poreski postupak
U pogledu utvrđivanja, naplate i povraćaja poreza, pravnih lekova, kaznenih odredaba i drugih pitanja koja nisu uređena ovim zakonom primenjuju se odredbe zakona kojim se uređuje poreski postupak i poreska administracija.
Čl. 75 i 76
(Brisani)
Čl. 77-110*
(Prestali da važe)
Za isplatu poreza po odbitku jemči isplatilac prihoda.
Za neizmirene poreske obaveze pravnog lica organizovanog u obliku ortačkog društva neograničeno solidarno odgovara svaki član društva svojom imovinom.
Za neizmirene poreske obaveze pravnog lica organizovanog u obliku komanditnog društva odgovara neograničeno solidarno komplementar.
Akcionar, odnosno član društva sa ograničenom odgovornošću koji poseduje 50% i više akcija, odnosno udela odgovara neograničeno solidarno za neizmirene poreske obaveze zavisnog društva.
Poreske obaveze u smislu st. 2. do 4. ovog člana obuhvataju i troškove prinudne naplate, kamate i novčane kazne, kao i troškove poresko-prekršajnog postupka.
Za utvrđivanje obaveze poreza na dobit pravnih lica, neće se uzeti u obzir simulovani pravni posao ili niz pravnih poslova sa jednim ili više koraka ili delova, za koje se utvrdi da im je glavni cilj ili jedan od glavnih ciljeva ostvarivanje poreske pogodnosti suprotne cilju ovog zakona.
Pravni posao ili niz pravnih poslova iz stava 1. ovog člana smatraju se simulovanim u meri u kojoj nisu uspostavljeni iz valjanih poslovnih razloga koji odražavaju ekonomsku suštinu poslovnog odnosa između učesnika.
KAZNENE ODREDBE
(Prestao da važi)
U slučaju da poreski obveznik propusti da priloži uz poreski bilans dokumentaciju iz člana 60. stav 3. ovog zakona, odnosno priloži je u nepotpunom obliku, nadležni poreski organ će mu izdati opomenu i naložiti da to učini ili da je dopuni u roku koji ne može biti kraći od 30 niti duži od 90 dana od dana dostavljanja opomene.
(Prestao da važi)
(Prestao da važi)
PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE
Obveznik koji je do dana stupanja na snagu ovog zakona stekao pravo na poresko oslobođenje i olakšice iz čl. 42. i 46. Zakona o porezu na dobit preduzeća ("Službeni glasnik RS", br. 43/94, 53/95, 52/96, 54/96, 42/98, 48/99 i 54/99) ima pravo da koristi to oslobođenje do isteka roka do koga je utvrđeno.
Postupak utvrđivanja i naplate poreza na dobit preduzeća za 2001. godinu, koji je započet po čl. 43. i 60a Zakona o porezu na dobit preduzeća ("Službeni glasnik RS", br. 43/94, 53/95, 52/96, 54/96, 42/98, 48/99 i 54/99) okončaće se u skladu sa tim zakonom.
Poreski bilans za period od 1. januara do 30. juna 2001. godine sastaviće se u skladu sa propisima koji su važili do dana početka primene ovog zakona.
Poreski bilans iz stava 1. ovog člana podnosi se u roku od osam dana po isteku roka propisanog za podnošenje polugodišnjeg obračuna rezultata poslovanja.
Danom početka primene ovog zakona prestaje da važi Zakon o porezu na dobit preduzeća ("Službeni glasnik RS", br. 43/94, 53/95, 52/96, 54/96, 42/98, 48/99 i 54/99).
Do donošenja propisa po odredbama ovog zakona primenjivaće se propisi doneti na osnovu zakona iz stava 1. ovog člana.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", a primenjivaće se od 1. jula 2001. godine, osim člana 107. koji se primenjuje od dana stupanja na snagu Zakona.
Samostalni član Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit preduzeća
("Sl. glasnik RS", br. 80/2002)
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", a primenjuje se od 1. januara 2003. godine, osim člana 1. koji se primenjuje od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit preduzeća
("Sl. glasnik RS", br. 43/2003)
Banke i druge finansijske organizacije poreski bilans za 2003. godinu i naredne godine sastavljaju u skladu sa članom 2. ovog zakona.
Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit preduzeća
("Sl. glasnik RS", br. 84/2004)
Efekti usklađivanja početnog stanja u poslovnim knjigama od 1. januara 2004. godine, radi primene MRS u skladu sa propisima koji uređuju računovodstvo, i član 16. ovog zakona, nisu od uticaja na utvrđenu poresku obavezu obveznika za 2003. godinu i na visinu utvrđene akontacije za 2004. godinu.
Vlada Republike Srbije urediće način utvrđivanja i plaćanja mesečnih akontacija poreza na dobit za 2004. godinu posle stupanja na snagu ovog zakona.
Poreski kredit iz člana 30. ovog zakona, poreski obveznik može ostvarivati u 2004. godini po osnovu ulaganja u osnovna sredstva koja su izvršena u skladu sa odredbama tog člana, od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Obveznik koji je do dana stupanja na snagu ovog zakona stekao pravo i započeo korišćenje poreske olakšice po članu 49. Zakona o porezu na dobit preduzeća ("Službeni glasnik RS", br. 25/2001, 80/2002 i 43/2003), nastavlja sa korišćenjem te olakšice do isteka roka njenog korišćenja, pod uslovima koji su bili propisani odredbama tog člana.
Poreski obveznici koji ostvare pravo na poreske podsticaje po ovom zakonu, ne mogu se dovesti u nepovoljniji položaj u pogledu uslova i rokova za ostvarivanje tih prava zbog naknadne izmene zakona i drugih propisa.
Poreski bilans za 2004. godinu sastaviće se u skladu sa odredbama ovog zakona.
Odredbe čl. 1-14. i čl. 16-19. ovog zakona primenjivaće se od 1. januara 2004. godine.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit preduzeća
("Sl. glasnik RS", br. 18/2010)
Poreski obveznik koji do 31. decembra 2009. godine nije ostvario pravo na poreski podsticaj iz čl. 50a i 50b Zakona o porezu na dobit preduzeća ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03 i 84/04), navedene poreske podsticaje koristi pod uslovima utvrđenim propisima koji važe od 1. januara 2010. godine.
Poreski obveznik koji je do 31. decembra 2009. godine ostvario pravo na prenos kapitalnog gubitka i prenos gubitka iz člana 30. stav 3. i člana 32, kao i na prenos neiskorišćenog dela poreskog kredita iz člana 52. stav 4. Zakona o porezu na dobit preduzeća ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03 i 84/04) i iskazao podatke u poreskom bilansu i poreskoj prijavi za 2009. godinu, može to pravo da koristi do isteka roka i na način propisan tim zakonom.
Propise iz čl. 3, 18, 30, 53. i 59. ovog zakona, ministar finansija doneće najkasnije u roku od 12 meseci od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Poreski bilans za 2009. godinu sastaviće se u skladu sa propisima koji su važili na dan 31. decembra 2009. godine.
Po odredbama ovog zakona vršiće se utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev od 1. januara 2010. godine, saglasno odredbama čl. 3, 6, 8, 9, 10, 11, 15, 16, 18, 20, 21, 29, 33, 34, 39, 40, 41, 47, 52, 58. i 59. ovog zakona.
Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 101/2011)
Odredbe ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2012. godinu.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", a odredba člana 1. stav 1. ovog zakona primenjuje se od 1. februara 2012. godine.
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 119/2012)
Poreski obveznik koji je do 31. decembra 2012. godine, ostvario pravo na poreske podsticaje iz čl. 45, 48a, 50a i 50b Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10 i 101/11) i iskazao podatke u poreskom bilansu i poreskoj prijavi za 2012. godinu, može to pravo da koristi do isteka roka i na način propisan tim zakonom.
Poreski obveznik koji do 31. decembra 2012. godine, nije ispunio uslove za ostvarivanje prava na poreski podsticaj iz člana 50a Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10 i 101/11), navedeni poreski podsticaj koristi pod uslovima utvrđenim propisima koji važe od 1. januara 2013. godine.
Propise iz čl. 1, 15, 38. i 42. ovog zakona, ministar finansija doneće najkasnije u roku od šest meseci od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Odredbe ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2013. godinu, a odredbe čl. 1, 6, 7, 15, 18, 19, 22, 47. i 48. ovog zakona primenjuju se od narednog dana od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Akontaciju poreza na dobit pravnih lica za 2013. godinu, koja se utvrđuje u poreskoj prijavi za 2012. godinu, obveznik utvrđuje i plaća primenom stope iz člana 17. ovog zakona.
Do početka plaćanja mesečne akontacije u skladu sa stavom 2. ovog člana, obveznik plaća akontaciju, počev za januar 2013. godine do početka plaćanja akontacije utvrđene u poreskoj prijavi za 2012. godinu, u visini koja odgovara iznosu akontacije obračunate za mesec decembar 2012. godine, uvećanom za 50%.
Obveznik koji porez utvrđuje za poreski period različit od kalendarske godine dužan je da akontaciju za januar 2013. godine, i svaki naredni mesec 2013. godine, do isteka poreskog perioda u 2013. godini, uveća za 50%.
Za poreski period koji je započeo u 2012. godini, i koji ističe u 2013. godini, obveznik iz stava 1. ovog člana poreski bilans podnosi u skladu sa odredbama ovog zakona, a konačnu poresku obavezu obračunava primenjujući poresku stopu koja predstavlja ponderisani prosek poreskih stopa od 10% i 15%.
Ponderisana prosečna poreska stopa iz stava 2. ovog člana obračunava se tako što se iznos dobijen množenjem broja 10 i broja meseci poreskog perioda tokom kalendarske 2012. godine, sabere sa iznosom dobijenim množenjem broja 15 i broja meseci poreskog perioda tokom kalendarske 2013. godine, tako dobijeni iznos podeli sa 12 i doda oznaka %.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 47/2013)
Odredbe ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2013. godinu, a odredbe čl. 9, 10. i 18. ovog zakona primenjuju se od narednog dana od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Odredba člana 1. stav 4. ovog zakona primenjuje se od dana stupanja na snagu zakona kojim se uređuje oporezivanje posebnim porezom po tonaži broda.
Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 108/2013)
Poreski obveznik koji je do 31. decembra 2013. godine ostvario pravo na poreski podsticaj iz člana 48. Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10, 101/11, 119/12 i 47/13) i iskazao podatke u poreskom bilansu i poreskoj prijavi za 2013. godinu, može to pravo da koristi do isteka roka i na način propisan tim zakonom.
Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", a primenjivaće se od 1. januara 2014. godine.
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 142/2014)
Na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze obveznika nad kojima nije okončan, odnosno zaključen postupak koji se sprovodi u skladu sa zakonom kojim se uređuje likvidacija, odnosno u skladu sa zakonom kojim se uređuje stečaj, do dana stupanja na snagu ovog zakona, primenjuju se odredbe Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13 i 68/14 - dr. zakon).
Odredbe čl. 3. i 12. ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze za 2014. godinu.
Odredbe člana 9. st. 7. do 9, člana 18. stav 1. i člana 19. ovog zakona primenjuju se od dana koji je određen zakonom kojim se uređuju poreski postupak i poreska administracija kao dan od kojeg se poreske prijave podnose isključivo u elektronskom obliku.
Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 112/2015)
Odredbe čl. 18, 19, 25. i 26. ovog zakona primenjuju se od 1. marta 2016. godine.
Ovaj zakon stupa na snagu 1. januara 2016. godine.
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 113/2017)
Poreski obveznik koji do 31. decembra 2017. godine nije ispunio uslove za ostvarivanje prava na poresko oslobođenje iz člana 50a Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13, 68/14 - dr. zakon, 142/14, 91/15 - autentično tumačenje i 112/15), navedeni poreski podsticaj koristi pod uslovima propisanim ovim zakonom.
Odredbe čl. 2, 3. i 4. ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze za 2017. godinu.
Odredbe čl. 9. i 17. ovog zakona primenjuju se od 1. aprila 2018. godine.
Odredbe čl. 7. i 16. ovog zakona primenjuju se od 1. avgusta 2018. godine.
Ovaj zakon stupa na snagu 1. januara 2018. godine.
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 95/2018)
Odredbe člana 10. Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13, 68/14 - dr. zakon, 142/14, 91/15 - autentično tumačenje, 112/15 i 113/17) primenjuju se na obračun amortizacije stalnih sredstava stečenih zaključno sa 31. decembrom 2018. godine, odnosno poslednjim danom poreskog perioda koji počinje u 2018. godini, a za stalna sredstva razvrstana u grupe II-V najkasnije na obračun amortizacije tih sredstava zaključno sa 31. decembrom 2028. godine, odnosno poslednjim danom poreskog perioda koji počinje u 2028. godini.
Ukoliko je, primenom stava 1. ovog člana, krajnji saldo za: II grupu manji od 10%; III grupu manji od 15%; IV grupu manji od 20% i V grupu manji od 30%, u odnosu na saldo utvrđen na dan 31. decembra 2018. godine, odnosno na poslednji dan poreskog perioda koji počinje u 2018. godini, kao rashod amortizacije priznaje se celokupan saldo grupe.
Obračun amortizacije u skladu sa odredbama člana 1. ovog zakona primenjuje se za stalna sredstva stečena počev od 1. januara 2019. godine, odnosno od prvog dana poreskog perioda koji počinje u 2019. godini.
Odredbe ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2019. godinu, odnosno za poreski period koji počinje u 2019. godini, a odredbe člana 4. ovog zakona primenjuju se od dana stupanja na snagu ovog zakona, odnosno na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2018. godinu.
Odredbe člana 5. ovog zakona primenjuju se na prihode ostvarene po osnovu naknade za iskorišćavanje autorskog dela ili predmeta srodnog prava, koji su deponovani u registar nadležnog organa, počev od 1. januara 2019. godine.
Odredba stava 2. ovog člana shodno se primenjuje i na prihode koje ostvari nosilac prava ili podnosilac prijave u vezi sa pronalaskom, na osnovu zakona kojim se uređuju patenti.
Ovaj zakon stupa na snagu narednog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 86/2019)
Odredbe ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2020. godinu, odnosno za poreski period koji počinje u 2020. godini, a odredbe člana 1. ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2019. godinu.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 153/2020)
Odredbe ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2021. godinu, odnosno za poreski period koji počinje u 2021. godini.
Odredbe člana 1. stav 2, člana 2. stav 5. i člana 3. ovog zakona primenjuju se od dana stupanja na snagu zakona kojim se uređuje digitalna imovina.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 118/2021)
Odredbe ovog zakona primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2022. godinu, odnosno za poreski period koji počinje u 2022. godini.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije".
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 94/2024)
Podzakonski akti iz člana 63. stav 9. Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13, 68/14 - dr. zakon, 142/14, 91/15 - autentično tumačenje, 112/15, 113/17, 95/18, 86/19, 153/20 i 118/21), uskladiće se sa odredbama ovog zakona u roku od 30 dana od dana početka primene ovog zakona.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", a primenjuje se od 1. januara 2025. godine.
Samostalni članovi Zakona o izmenama i dopunama
Zakona o porezu na dobit pravnih lica
("Sl. glasnik RS", br. 80/2026)
Podzakonski akti za sprovođenje ovog zakona doneće se u roku od 360 dana od dana stupanja na snagu ovog zakona.
Poreski obveznik koji je do 31. decembra 2026. godine, odnosno do poslednjeg dana poreskog perioda koji počinje u 2026. godini ispunio uslove za korišćenje poreskog podsticaja iz člana 50j Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/04, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13, 68/14 - dr. zakon, 142/14, 91/15 - autentično tumačenje, 112/15, 113/17, 95/18, 86/19, 153/20, 118/21 i 94/24), može to pravo da koristi do isteka roka i na način propisan tim zakonom.
Poreski obveznik koji je do 31. decembra 2027. godine, odnosno do poslednjeg dana poreskog perioda koji počinje u 2027. godini ispunio uslove za korišćenje poreskog podsticaja iz člana 50a stav 1. Zakona o porezu na dobit pravnih lica ("Službeni glasnik RS", br. 25/01, 80/02, 80/02 - dr. zakon, 43/03, 84/2004, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13, 68/14 - dr. zakon, 142/14, 91/15 - autentično tumačenje, 112/15, 113/17, 95/18, 86/19, 153/20, 118/21 i 94/24), može to pravo da koristi do isteka roka i na način propisan tim zakonom.
Ovaj zakon stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", a primenjuje se od dana pristupanja Republike Srbije Evropskoj uniji, izuzev odredaba čl. 2, 3, 5, 6, 8, 16. i 19. ovog zakona koje se primenjuju od 1. januara 2027. godine, odnosno odredaba čl. 9-15. ovog zakona koje se primenjuju od 1. januara 2028. godine.